TR
EN
Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi
Öz
Amaç: Spondiloartrit (SpA) hastalarının değerlendirilmesi ve takibi için çeşitli ölçeklerden faydalanılmaktadır. Bu ölçeklerde hastaların subjektif yakınmaları değerlendirilmektedir. Hastalık aktivitesi ve hastanın fonksiyonel değerlendirmesi, tedavi yanıtının belirlenmesi açısından önemlidir. Fibromiyalji (FMS) yaygın ve kronik kas-iskelet sistemi ağrısı, uyku bozuklukları, sabah katılığı ve halsizlikle karakterize bir sendromdur. Spondiloartrit tanılı hastalarda fibromiyalji birlikteliği hastalık aktivitesi ve yaşam kalitesini gösteren ölçeklerde yanlış yüksek sonuçlara neden olabilir. Bu durum tedavi belirlenmesini zorlaştırabilir. Literatürde konuyla ilgili geniş hasta katılımının olduğu çalışma sayısı kısıtlıdır. Çalışmamızda SPA tanılı hastalarda, hastalık aktivitesi, fiziksel kısıtlılık, psikolojik durum ve hayat kalitesi ölçeklerine FMS varlığının etkisini yüksek populasyonlu bir hasta grubunda değerlendirmeyi amaçladık.
Materyal Metod: Ocak 2019 - Mayıs 2019 tarihleri arasında, Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Romatoloji polikliniğinde takipli SpA tanısı konulan 236 hasta bilgilendirme yapılıp onamları alınarak çalışmaya dâhil edildi. ACR 2016 FMS kriterlerine göre hastalar FMS+SpA ve SpA olarak iki gruba ayrıldı. Gruplar arasında hastalık aktivite ölçekleri karşılaştırıldı.
Sonuçlar: Çalışmaya katılan hastaların BASDAI, BASFI, BASMI, ASDAS-ESH, ASDAS-CRP, AsQoL, HAD ve VAS ortalama değerleri FMS+SpA grubunda istatiksel olarak anlamlı oranda yüksek saptandı.
Tartışma: SpA tanılı hastalarda fonksiyonel kapasite ve hastalık aktivite ölçüm skorlamaları hastaların değerlendirilmesinde ve tedavi kararında önemli bir yer tutmaktadır. Ancak bu ölçekler fibromiyalji varlığında doğru sonuçlar vermemektedir. Bu durum spondiloartrit ve fibromiyaljinin birlikte görüldüğü hastalarda hastalık aktivite, fonksiyonel kısıtlılık, yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde karışıklığa neden olabilmektedir. Özellikle yüksek hastalık aktivitesi bulunan SpA hastalarında tedavi planında değişiklik yapılmadan önce FMS varlığı açısından taranması, yorgunluk ve depresyon durumlarının değerlendirilmesi faydalı olabilir. Ülkemizde konuyla ilgili yapılan çalışmalar içinde yüksek hasta sayısına sahip olması ile bizim çalışmamız öne çıkmaktadır. SpA tanılı hastalarda yaşam kalitesi, hastalık aktivitesi, fonksiyonel kısıtlılık değerlendirmesi yapan objektif ölçeklerin geliştirilmesine ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Dougados M, Linden SVD, Juhlin R, Huitfeldt B, Amor B, Calin A, et al. The European Spondylarthropathy Study Group preliminary criteria for the classification of spondylarthropathy. Arthritis&Rheumatism: Official Journal of the AmericanCollege of Rheumatology. 1991;34(10):1218‐27.
- 2. Dougados M, Hochberg MC. Why is the concept of spondyloarthropathies important? Best Pract Res Clin Rheumatol 2002; 16:495-505.
- 3. Rooks DS. Fibromyalgia treatment update. Current opinion in rheumatology.2007;19(2):111‐7.
- 4. Cetin N, Yalbuzdag SA, Cabioglu MT, Turhan N. Factors affecting the quality of life inpatients with fibromyalgia/Fibromiyalji sendromunda yasam kalitesi uzerine etkili faktorler. Turkish Journal of Rheumatology. 2009:77‐82.
- 5. Bello N, Etcheto A, Béal C, Dougados M, Moltó A. Evaluation of the impact of fibromyalgia in disease activity and treatment effect in spondyloarthritis. Arthritis research&therapy. 2016;18(1):42. 6. Alunno A, Carubbi F, Stones S, Gerli R, Giacomelli R, Baraliakos X. Theimpact of fibromyalgia in Spondyloarthritis: from classification criteria to outcome measures. Frontiers in medicine. 2018;5. 7. Almod var R, Carmona L, Zarco P, Collantes E, Mulero J, FernndezSueiro J, et al.Fibromyalgia in patients with ankylosing spondylitis: prevalence and utility of the measures of activity, function and radiological damage. Clinical and Experimental Rheumatology‐InclSupplements. 2010;28(6):S33.
- 8. Salaffi F, De Angelis R, Carotti M, Gutierrez M, Sarzi‐Puttini P, Atzeni F. Fibromyalgia in patients with axialspondyloarthritis: epidemiological profile and effect on measures of disease activity. Rheumatology international. 2014;34(8):1103‐10.
- 9. Haliloglu S, Carlioglu A, Akdeniz D, Karaaslan Y, Kosar A. Fibromyalgia in patients with other rheumatic diseases: prevalence and relationship with disease activity. Rheumatology international. 2014;34(9):1275‐80.
- 10. J Sieper, D van der Heijde, R Landewé, J Brandt, R Burgos-Vagas, E Collantes-Estevez, B Dijkmans, M Dougados, M A Khan, M Leirisalo-Repo, S van der Linden, W P Maksymowych, H Mielants, I Olivieri, M Rudwaleit. New criteria for inflammatory back pain in patients with chronic back pain: a real patient exercise by experts from the Assessment of SpondyloArthritis international Society (ASAS)
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Romatoloji ve Artrit
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
29 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
1 Haziran 2023
Kabul Tarihi
15 Ekim 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 11 Sayı: 4
APA
Güler Şen, M., Soysal Gündüz, Ö., Akgül, Ö., & Pırıldar, T. (2024). Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11(4), 503-507. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1308494
AMA
1.Güler Şen M, Soysal Gündüz Ö, Akgül Ö, Pırıldar T. Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi. CBU-SBED. 2024;11(4):503-507. doi:10.34087/cbusbed.1308494
Chicago
Güler Şen, Menice, Özgül Soysal Gündüz, Özgür Akgül, ve Timur Pırıldar. 2024. “Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 11 (4): 503-7. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1308494.
EndNote
Güler Şen M, Soysal Gündüz Ö, Akgül Ö, Pırıldar T (01 Aralık 2024) Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 11 4 503–507.
IEEE
[1]M. Güler Şen, Ö. Soysal Gündüz, Ö. Akgül, ve T. Pırıldar, “Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi”, CBU-SBED, c. 11, sy 4, ss. 503–507, Ara. 2024, doi: 10.34087/cbusbed.1308494.
ISNAD
Güler Şen, Menice - Soysal Gündüz, Özgül - Akgül, Özgür - Pırıldar, Timur. “Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 11/4 (01 Aralık 2024): 503-507. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1308494.
JAMA
1.Güler Şen M, Soysal Gündüz Ö, Akgül Ö, Pırıldar T. Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi. CBU-SBED. 2024;11:503–507.
MLA
Güler Şen, Menice, vd. “Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy 4, Aralık 2024, ss. 503-7, doi:10.34087/cbusbed.1308494.
Vancouver
1.Menice Güler Şen, Özgül Soysal Gündüz, Özgür Akgül, Timur Pırıldar. Fibromiyaljinin Spondiloartrit Hastalık Ölçeklerine Etkisi. CBU-SBED. 01 Aralık 2024;11(4):503-7. doi:10.34087/cbusbed.1308494