New Inscriptions from the Akhisar Museum

Öz

In this paper, four new Greek inscriptions are introduced preserved today in the Akhisar Museum, which is under the directorship of the Manisa Museum. The first two of these inscriptions were found in the Yayakırıldık and Göcek neighbourhoods of the Akhisar District of Manisa Province. The third was brought to the Akhisar Museum from the Kalemoğlu neighbourhood of the Gördes District and the last from the Kozluören neighbourhood of the Soma District. Some Greek theophoric and epichoric personal names, as well as one Latin personal name, are used in the texts of these four inscriptions. In the general context of the first inscription, a woman named Phoibē was honored by her son Epitynkhanōn and her husband Epigonos, together with other relatives unnamed with a marble stele. The second inscription concerns the honouring of two women by different people, named Tykhē and Neikētē. So by one; the brothers, Onēsimos and Eperos, honour their sister Tykhē, by the other Neikētē was honoured by her father Artemidoros Telesphoros, his nurse Stratonikē and her husband Glykōn. In the third inscription, a priest named Menandros is honoured by his wife Ammias, his son Menandros and other unnamed family members. Although these inscriptions contain honorific expressions, it is understood that they are inscribed in a funerary stele style, from both their epigraphic content and the descriptions/decorations on their surfaces. The last inscription is a funerary stele to the memory of Menandros, inscribed by his father, named Philippikos.

Anahtar Kelimeler

• Lydia
• Thyateira
• Ioulia Gordos
• Akhisar Museum
• Theophoric & Epichoric Personal Names
• Funerary Steles

Akhisar Müzesi’nden Yeni Yazıtlar

Öz

Sunulan makalede, Manisa Müze Müdürlüğü’ne bağlı Akhisar Müzesi’nde korunan dört adet Hellence yeni yazıt tanıtılmaktadır. Yazıtlardan ilk ikisi Manisa İli, Akhisar İlçesi’ne bağlı Yayakırıldık ve Göcek Mahalleleri’nden, diğeri Gördes İlçesine bağlı Kalemoğlu Mahallesi’nden, sonuncusu ise Soma İlçesi’ne bağlı Kozluören Mahallesi’nden Akhisar Müzesi’ne getirilmiştir. Yazıtlarda bol miktarda Hellence theophorik ismin yanısıra epikhorik isimler ve bir Roma ismi kullanılmıştır. Birinci yazıtta Phoibe’yi oğlu Epitynkhanon, kocası Epigonos ve akrabaları hep birlikte mermerden bir stel ile onurlandırmaktadırlar. İkinci yazıtta, iki erkek kardeş Onesimos ve Hesperos kız kardeşleri, Neike kızı, Artemidoros, Telesphoros, Stratonike beslemeleri ve Glykon ise eşi Tykhe’yi onurlandırmaktadır. Üçüncü yazıtta ise, rahip Menandros karısı Ammias, oğlu Menandros ve diğer aile üyeleri tarafından onurlandırılmaktadır. Her ne kadar bu yazıtlar onurlandırma ifadesi içeriyor olsa da içerikleri ve üzerlerindeki betimlemeler dikkate alındığında mezar steli formunda oldukları anlaşılmaktadır. Dördüncü yazıt ise baba Philippikos’un oğlu Menandros’un hatırası için bir mezar yazıtı yazdırması ile ilgilidir.

Anahtar Kelimeler

• Lydia
• Thyateira
• Iulia Gordos
• Akhisar Müzesi
• Theophorik ve Epikhorik isimler
• mezar stelleri

Kaynakça

1. Akdeniz – Erön 2016 E. Akdeniz – A. Erön, “2014 Yılı Akhisar – Thyateira Antik Kenti ve Hastane Höyüğü Kazısı”. KST 37/2 (2016) 81-94. Akdeniz – Erön 2017 E. Akdeniz – A. Erön, “2015 Yılı Akhisar – Thyateira Antik Kenti ve Hastane Höyüğü Kazısı”. KST 38/2 (2017) 403-416.
2. Akdeniz 2013 E. Akdeniz, “2011 Yılı Akhisar – Thyateira Kazıları”, KST 34/2 (2013) 429-444.
3. Akdeniz 2014 E. Akdeniz, “2012 Yılı Thyateira Antik Kenti ve Hastane Höyüğü’nde Gerçekleştirilen Arkeolojik Çalışmalar”. KST 35/2 (2014) 124-139.
4. Akdeniz et al. 2015 E. Akdeniz, M. K. Şahin – A. Erön, “2013 Yılı Akhisar – Thyateira Antik Kenti ve Hastane Höyüğü Kazısı”. KST 36/2 (2015) 121-138.
5. Akdeniz et al. 2018 E. Akdeniz, A. Erön – Y. S. Kaya, “2016 Yılı Akhisar – Thyateira Antik Kenti ve Hastane Höyüğü Kazısı”. KST 39/2 (2017) 1-14.
6. Akdeniz et al. 2019 E. Akdeniz, A. Erön – N. Akıllı, “2017 Yılı Thyateira ve Hastane Höyüğü Kazıları”. KST 40/1 (2019) 671-682.
7. Akgün-Kaya 2016 E. Akgün-Kaya, “Phrygia’dan Dionysos İçin Yeni Bir Adak Yazıtı”. Eds. B. Takmer, E. N. Akdoğu-Arca – N. Gökalp-Özdil, Vir Doctus Anatolicus: Studies in Memory of Sencer Şahin/Sencer Şahin Anısına Yazılar. İstanbul (2016) 74-80.
8. Cameron 1939 A. Cameron, “ΘΡΕΠΤΟΣ and Related Terms in the Inscriptions of Asia Minor”. Eds. W. M. Calder – J. Keil, Anatolian studies presented to William Hepburn Buckler. Manchester (1939) 27-62.

9. Carroll 2011 M. Carroll, “Memoria and Damnatio Memoriae. Preserving and erasing identities in Roman funerary commemoration”. Eds. M. Carroll – J. Rempel, Living Through the Dead. Burial and Commemoration in the Classical World. Oxford, Oxbow (2011) 65-90.
10. Chantraine 1968 P. Chantraine, Dictionaire étymologique de la langue grecque Histoire des mots. Tome I: Α – Δ. Paris 1968.
11. Cohen 1995 G. M. Cohen, The Hellenistic Settlements in Europe, the Islands and Asia Minor. Oxford 1995.
12. Corsten 2010 T. Corsten, “Names in -ιανος in Asia Minor a Preliminary Study”. Eds. R. W. V. Catling – F. Marchand, Onomatologos: Studies in Greek Personal Names presented to Elaine Matthews.Oxford (2010) 456-463.
13. Herrmann – Malay 2007 P. Herrmann – H. Malay, New Document from Lydia with 103 Figüres and a Map, (ETAM 24). Viyana 2007.
14. I.Hadrianoi E. Schwertheim, Die Inschriften von Hadrianoi und Hadrianeia, (IK 33). Bonn 1987.
15. IKios T. Corsten, Die Inschriften von Kios, (IK 29). Bonn 1985.
16. IParion P. Frisch, Die Inscriften von Parion, (IK 25). Bonn 1983.
17. ISmyna I G. Petzl, Die Inscriften von Smyrna, Teil I: (IK 23). Bonn 1982.
18. Karasalihoğlu 2011 M. Karasalihoğlu, Antik Çağdan Bugüne Glykon Kültü. Eskişehir 2011 (Anadolu Üniversitesi Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
19. Kileci 2019 Ş. Kileci, “Kibyra ve Gölhisar’dan Yeni Mezar Stelleri: ΘΡΕΠΤΟΙ ΚΑΙ ΘΡΕΨΑΝΤΕΣ”. Libri V (2019) 341-348.
20. LGPN VA Th. Corsten, R. W. V. Catling – M. Ricl, A Lexicon of Greek Personal Names V A. Coastal Asia Minor: Pontos to Ionia. Oxford 2010.
21. LSJ H. G. Liddell – R. Scott, A Greek-English Lexicon, with a Revised Supplement. Oxford 1996.
22. Magie 1950 D. Magie, Roman Rule in Asia Minor to the End of the Third Century After Christ I-II. Princeton, New Jersey 1950.
23. Malay – Ricl 2006 H. Malay – M. Ricl, “Some Funerary Inscriptions from Lydia”. EA 39 (2006) 49-83.
24. Malay 1987 H. Malay, Epigrafi (Yazıtbilim). İzmir 1987.
25. Malay 1994 H. Malay, Greek and Latin Inscriptions in the Manisa Museum, (ETAM 19). Viyana 1994.
26. Malay 1999 H. Malay, Researches in Lydia, Mysia and Aiolis, (ETAM 23). Viyana 1999.
27. MAMA VII W. M. Calder, Monumenta Asiae Minoris Antiqua, Vol. VII: Monuments from Eastern Phrygia. Manchester 1956.
28. Marek 1993 Chr. Marek, “1992 Çankırı ve Kastamonu’da Araştırmalar; Kaunos ve Patara Kazılarında Epigrafik Araştırma”. AST 11 (1993) 85-104.
29. McLean 2005 B. H. McLean, An Introduction to Greek Epigraphy of the Hellenistic and Roman Periods from Alexander the Great down to the Reign of Constantine (323 B. C. – A. D. 337). Michigan 2005.
30. Nani 1943/44 T. G. Nani, “ΘΡΕΠΤΟΙ”. Epigraphica V-VI (1943/44) 45-84.
31. Naour 1981 C. Naour, “Inscriptions du Moyen Hermos”. ZPE 44 (1981) 11-44.
32. OGIS W. Dittenberger, Orientis Graeci Inscriptiones Selectae. Leipzig 1903–1905.
33. Petersen – Luschan 1889 E. Petersen – F. von Luschan, Reisen im südwestlichen Kleinasien. Band II: Reisen in Lykien, Milyas und Kibyratis. Wien 1889.
34. Petzl 1990 G. Petzl, “Epigraphische Funde aus Lydien”. EA 15 (1990) 49-72.
35. Ramsay 1906 W. M. Ramsay, Studies in the History and Art pof the Eastern Provinces of the Roman Empire. Aberdeen 1906.
36. Ricl 2009 M. Ricl, “Legal and social status of threptoi and related categories in narrative and documentary sources”. Eds. H. Cotton, R. G. Hoyland, J. J. Price – D. J. Wasserstein, From Hellenism to Islam: Cultural and Linguistic Change in the Roman Near East. Cambridge (2009) 93-114.
37. Samuel 1972 A. E. Samuel, Greek and Roman Chronolgy: Calendars and Years in Classical Antiquity. München 1972.
38. SEG Supplementum Epigraphicum Graecum.
39. TAM V.1 P. Herrmann, Tituli Asiae Minoris V. Tituli Lydiae linguis Graeca et Latina conscripti. Fasc. I: Regio septentrionalis ad orientem vergens. Viyana 1981.
40. TAM V.2 P. Herrmann, Tituli Asiae Minoris V. Tituli Lydiae linguis Graeca et Latina conscripti. Fasc. II: Regio sept aus dem rauhen Kilikien entrionalis ad occidentem vergens. Viyana 1989.
41. TAM V.3 G. Petzl, Tituli Asiae Minoris V. Tituli Lydiae linguis Graeca et Latina conscripti. Fasc. III: Philadelphia et Ager Philadelphenus. Viyana 2007.
42. Thonemann 2015 P. Thonemann, “The Calendar of Roman Province of Asia”. ZPE 196 (2015) 123-141.
43. Yılmaz 2015 F. Yılmaz, “Antikçağ’da Glykon Kültü”. Eskiçağ Yazıları 7 (Akron 9) (2015) 157-222.
44. Zgusta 1964 L. Zgusta, Kleinasiatische Personennamen. Prag 1964.
45. ZPE Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik. Bonn 1967-.