Üniversitelerde Sürdürülebilirlik Uygulamaları: Yeşil Denetim ve GreenMetric Çerçevesinden Bakış

Öz

Bu çalışma, üniversitelerde sürdürülebilirlik ve yeşil denetim kavramlarını UI GreenMetric göstergeleri çerçevesinde ele almaktadır. GreenMetric, üniversitelerin sürdürülebilirlik performansını değerlendiren ve küresel çapta bir sıralama sunan önemli bir ölçüm aracı olarak görülmektedir. Çalışma kapsamında, üniversitelerin sürdürülebilirlik politikaları, çevresel, ekonomik ve sosyal sürdürülebilirlik perspektifinden detaylandırılmıştır. Özellikle çevresel sürdürülebilirlik, üniversite yerleşkelerinde enerji verimliliği, su tasarrufu, atık yönetimi ve ulaşım çözümleri gibi stratejik alanlarda yapılan uygulamalarla ilişkilendirilmiştir. Ekonomik sürdürülebilirlik, kaynakların verimli kullanımı ve uzun vadeli ekonomik faydalar üzerine odaklanırken, sosyal sürdürülebilirlik ise toplumsal eşitlik, adalet ve kapsayıcılığın artırılmasını hedeflemektedir. Ayrıca, çalışmada GreenMetric göstergelerinin Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) ile olan güçlü bağlantıları ortaya konulmuştur. Üniversitelerin yerleşke yönetimi, araştırma ve eğitim faaliyetlerinde SKA'lara yönelik stratejiler geliştirmesi, sürdürülebilir kalkınmaya yönelik küresel çabalara önemli katkılar sunmaktadır. Yeşil denetim, bu süreçlerin etkinliğini ve hesap verebilirliğini sağlama konusunda kritik bir rol oynamaktadır. Yeşil denetim sayesinde üniversiteler, sürdürülebilirlik performanslarını değerlendirebilmekte, eksik yönleri tespit edebilmekte ve iyileştirme stratejileri geliştirebilmektedir. Bu çalışma, sürdürülebilirlik ve yeşil denetimin, üniversitelerde sürdürülebilir kalkınmayı teşvik eden stratejik araçlar olduğunu vurgulamakta ve bu alandaki uygulamalara ışık tutmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilirlik
• Üniversiteler
• GreenMetric
• Yeşil Denetim

Sustainability Practices in Universities: A View from the Green Audit and GreenMetric Framework

Öz

This study examines the concepts of sustainability and green auditing in universities within the framework of UI GreenMetric indicators. GreenMetric is regarded as a significant tool that assesses the sustainability performance of universities and provides a global ranking. In this study, the sustainability policies of universities are detailed from the perspectives of environmental, economic, and social sustainability. Particularly, environmental sustainability is linked to strategic areas such as energy efficiency, water conservation, waste management, and transportation solutions within university campuses. Economic sustainability focuses on the efficient use of resources and long-term economic benefits, while social sustainability aims to enhance social equity, justice, and inclusivity. Additionally, the study highlights the strong connections between GreenMetric indicators and the United Nations Sustainable Development Goals (SDGs). By developing strategies aligned with the SDGs in campus management, research, and educational activities, universities can significantly contribute to global efforts toward sustainable development. Green auditing plays a critical role in ensuring the effectiveness and accountability of these processes. Through green auditing, universities can evaluate their sustainability performance, identify shortcomings, and develop improvement strategies. This study underscores that sustainability and green auditing are strategic tools that promote sustainable development in universities and aims to shed light on best practices in this field.

Anahtar Kelimeler

• Sutainability
• Universities
• GreenMetric
• Green Auditing

Kaynakça

1. Abo-Khalil, A. G. (2024). Integrating sustainability into higher education challenges and opportunities for universities worldwide. Heliyon, 10(9), e29946. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e29946.
2. Aghamolaei, R., ve Fallahpour, M. (2023). Strategies towards reducing carbon emission in university campuses: A comprehensive review of both global and local scales. Journal of Building Engineering, 76, 107183. https://doi.org/10.1016/j.jobe.2023.107183.
3. Akalın, M. (2015). Sosyal sürdürülebilirliğin kentsel dönüşüm projeleri içerisindeki yeri: Adana Belediye Evleri Mahallesi örneği. Munzur Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(7), 55-80.
4. Akindeji, K. T., Tiako, R., ve Davidson, I. E. (2019). Use of renewable energy sources in university campus microgrid – A review. Domestic Use of Energy Conference, Wellington. https://www.researchgate.net/publication/333103644_Use_of_Renewable_Energy_Sources_ in_University_Campus_Microgrid_-_A_Review adresinden 2 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
5. Amaral, A. R., Rodrigues, E., Rodrigues, A., ve Gomes, A. (2020). A review of empirical data of sustainability initiatives in university campus operations. Journal of Cleaner Production, 250, 119558. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.119558
6. Ardalı, Y., ve Köksal, Ö. (2022). Yeşil ölçüm göstergeleri kapsamında sürdürülebilir üniversite modelinin performans değerlendirmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Mühendislik Bilimleri ve Teknolojisi Dergisi, 2(1), 49-66.
7. Ávila, L. V. (2017). Barriers to innovation and sustainability at universities around the world. Journal of Cleaner Production, 164, 1268-1278. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.07.025
8. Ballı, A. (2019). Sürdürülebilirlik, sürdürülebilir girişimcilik ve Türkiye’de sürdürülebilir girişimcilik. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(29), 464-483. https://doi.org/10.20875/makusobed.586555

9. Banu, S., vd. (2023). Importance and benefits of green audits to education institutions and industrial sectors. International Journal of Environment and Climate Change, 13(12), 349-356.
10. Barron, P., vd. (2023). Social sustainability in development: Meeting the challenges of the 21st century. New Frontiers of Social Policy. Washington, DC: World Bank. doi:10.1596/978-1-4648-1946-9.
11. Bediroğlu, G., ve Gençer, Y. G. (2024). Elektrikli araç satışları, karbon emisyonu ve elektrik tüketimi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 23(91), 1192-1209. https://doi.org/10.17755/esosder.1452405.
12. Bice, S., ve Coates, H. (2016). University sustainability reporting: Taking stock of transparency. Tertiary Education and Management, 22(1), 1–18. https://doi.org/10.1080/13583883.2015.1115545.
13. Birleşmiş Milletler. (2024). United Nations goals for sustainable development. https://www.un.org/sustainabledevelopment/ adresinden 11 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
14. Birleşmiş Milletler. (2024). Sürdürülebilir kalkınma amaçları. https://turkiye.un.org/tr/ adresinden 24 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
15. Boar, A., Bastida, R., ve Marimon, F. (2020). A systematic literature review. Relationships between the sharing economy, sustainability and sustainable development goals. Sustainability, 12(17), 6744. https://doi.org/10.3390/su12176744
16. Brundtland, G. H. (1987). Report of the World Commission on Environment and Development: Our common future. Oxford University Press.
17. Dewi, N. F., Nur Alif, F. A. , ve Hwihanus. (2024). Green Economy: Innovations and Challenges in the Transition to Sustainability. JIMU:Jurnal Ilmiah Multidisipliner, 2(3), 475–485. https://doi.org/10.70294/jimu.v2i03.395
18. Filho, W. L., vd. (2019). Implementing innovation on environmental sustainability at universities around the world. Sustainability, 11(14), 3807. https://doi.org/10.3390/su11143807
19. Garanti, Z. (2020). Sürdürülebilirlik farkındalığının etkisi ve sürdürülebilir moda giysilerini satın alma niyetine yönelik tutum: Sürdürülebilirliğe yönelik bağlılığın arabulucu rolü. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 13(1), 29-48.
20. Gedik, Y. (2020). Sosyal, ekonomik ve çevresel boyutlarla sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir kalkınma. Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 3(3), 196-215.
21. Giovannoni, E., ve Fabietti, G. (2013). What is sustainability? A review of the concept and its applications. Integrated Reporting, 21-40. doi:10.1007/978-3-319-02168-3
22. Giurea, R. (2024). Approaching sustainability and circularity along waste management systems in universities: An overview and proposal of good practices. Frontiers in Environmental Science, 12, 1363024. DOI: 10.3389/fenvs.2024.1363024.
23. Gorpe, T. S., ve Masamreh, A. (2023). Commitment to sustainability: How sustainability is reflected in UAE universities: An exploratory study. Journal of Sustainability Perspectives, 3(2), 121-133. https://doi.org/10.14710/jsp.2023.20512
24. Göktaş, V., ve Chowdury, S. R. H. (2019). The role of sustaınable development goals on environmental sustainability: a discourse from an islamic perspective. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 6(5), 279-295.
25. GreenMetric. (2023). Global recognition: 2023 UI GreenMetric World University Rankings results and awarding ceremony. https://greenmetric.ui.ac.id/wp-content/uploads/2023/12/Press-Release-Announcement-2023.pdf adresinden 25 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
26. GRI (2021). Global Reporting Initiative Standards. Retrieved from https://www.globalreporting.org adresinden 10 Mart 2025 tarihinde alınmıştır.
27. Haksevenler, B. H. G. (2023). Türkiye’de tehlikeli atık yönetiminin mevcut durumunun değerlendirilmesi. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(28), 52-70.
28. Hariram, N. P., Mekha, K. B., Suganthan, V., ve Sudhakar, K. (2023). Sustainalism: An integrated socio-economic-environmental model to address sustainable development and sustainability. Sustainability, 15(13), 10682. https://doi.org/10.3390/su151310682
29. IIA - The Institute of Internal Auditors. (2021). Internal audit’s role in ESG reporting. https://www.theiia.org/globalassets/documents/communications/2021/june/white-paper-internal-audits-role-in-esg-reporting.pdf adresinden 9 Ekim 2024 tarihinde alınmıştır.
30. International Organization for Standardization (2015). ISO 14001: Environmental Management Systems. Geneva: ISO.
31. Islam, S. M. N., Munasinghe, M., ve Clarke, M. (2003). Making long-term economic growth more sustainable: Evaluating the costs and benefits. Ecological Economics, 47(2-3), 149-166.
32. Ja’afar, R. (2023). Green campus initiatives at Rahim Kajai College: Students’ perspective. Malaysian Journal of Social Sciences and Humanities (MJSSH), 8(7), e002418. https://doi.org/10.47405/mjssh.v8i7.2418
33. Maçin, K. E. (2021). UI GreenMetric ranking performance analysis of universities in Turkey: Suggestions towards to becoming green campuses. 7th International Conference on Sustainable Development, October 13-17, 16-24.
34. Mahesha, V. (2012). Elucidation of green audit: Panoromic vision. SCMS Journal of Indian Management, 9(7), 75-79.
35. Morelli, J. (2011). Environmental sustainability: A definition for environmental professionals. Journal of Environmental Sustainability, 1(1), Article 2. DOI: 10.14448/jes.01.0002
36. Mulyono, P., vd. (2021). Water management in UGM for resilient and healthy campus. Journal of Sustainability Perspectives, 215-224.
37. Muniz, R. N., vd. (2023). The sustainability concept: A review focusing on energy. Sustainability, 15(19), 14049. https://doi.org/10.3390/su151914049
38. Patil, S., Lang, B., ve Gurav, M. (2019). Green audit in academic institutes. International Journal of Multidisciplinary Educational Research, 8(6), 131-145.
39. Polese, M., ve Stren, R. (Eds.). (2000). The social sustainability of cities: Diversity and the management of change. University of Toronto Press.
40. Purvis, B., Mao, Y., ve Robinson, D. (2019). Three pillars of sustainability: In search of conceptual origins. Sustainability Science, 14, 681–695. https://doi.org/10.1007/s11625-018-0627-5
41. Raju, C. R., vd. (2023). A green audit of the institution: A step towards environmental sustainability. Biological Forum – An International Journal, 15(6), 592-598. https://www.researchgate.net/publication/372372189_A_Green_Audit_of_the_Institution_A_Step_Towards_Environmental_Sustainability adresinden 13 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
42. Ribeiro, J. M. P. (2021). Green campus initiatives as sustainable development dissemination at higher education institutions: Students’ perceptions. Journal of Cleaner Production, 312, 127671. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.127671
43. Seixas, J., ve Rodrigues, J. L. (2023). A whole-institution approach towards sustainability at NOVA University: A tangled web of engagement schemes. Journal of Sustainability Perspectives, 3(1), 99-107. https://doi.org/10.14710/jsp.2023.19969
44. Shukla, T. D., vd. (2023). Alignment of India’s National Education Policy 2020 with the United Nations’ Sustainable Development Goals: A path towards quality education for all. World Journal of Advanced Research and Reviews, 19(03), 049–054.
45. Social Progress Imperative (2025). Social Progress Index. Retrieved from https://www.socialprogress.org, 8 Mart 2025 tarihinde alınmıştır.
46. Suklun, H., ve Bengü, E. (2024). Raising awareness of sustainable development goals in higher education institutions. Research in Educational Administration and Leadership, 9(1), 39-72. https://doi.org/10.30828/real.1357661
47. Suwartha, N., ve Sari, R. F. (2013). Evaluating UI GreenMetric as a tool to support green universities development: Assessment of the year 2011 ranking. Journal of Cleaner Production, 61, 46-53. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.02.034
48. Süklüm, N. (2020). Kurumsal sosyal sorumluluk, yeşil muhasebe ve yeşil denetim ilişkisine kavramsal bir bakış. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, TBMM 100. Yıl Özel Sayısı, 151-163. DOI:10.33905/bseusbed.752576
49. Telsaç, C. (2022). Yoksulluk ve sürdürülebilir kalkınma. İzci, B. G. Sevinçli, K. Demirci (Ed.) Sosyo-ekonomik boyutlarıyla yoksulluk gerçeği içinde (p. 152-188). Ekin Yayıncılık.
50. Too, L., ve Bajracharya, B. (2015). Sustainable campus: Engaging the community in sustainability. International Journal of Sustainability in Higher Education, 16(1), 57-71. http://dx.doi.org/10.1108/IJSHE-07-2013-0080
51. UI GreenMetric World University Rankings Guideline. (2023). Innovation, impacts and future direction of sustainable universities. https://greenmetric.ui.ac.id/publications/guidelines/2021/english adresinden 22 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
52. U.S. Green Building Council (2020). LEED v4.1 Building Design and Construction. Washington, D.C.: USGBC.
53. Van Niekerk, A. J. (2020). Inclusive economic sustainability: SDGs and global inequality. Sustainability, 12(13), 5427. https://doi.org/10.3390/su12135427
54. Velazquez, L., vd. (2006). Sustainable university: What can be the matter? Journal of Cleaner Production, 14(9-11), 810-819.
55. Wendling, Z. A., Emerson, J. W., de Sherbinin, A., Esty, D. C., et al. (2018). Environmental Performance Index. Yale Center for Environmental Law & Policy.
56. Woodcraft, S. (2012). Social sustainability and new communities: Moving from concept to practice in the UK. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 68, 29-42. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.12.204
57. Yousef, H. H., ve Al-Fatlawy , A. K. (2024). The Role of Green Auditing in Realizing Environmental Sustainability. Jurnal Nuansa : Publikasi Ilmu Manajemen Dan Ekonomi Syariah, 2(3), 124–132. https://doi.org/10.61132/nuansa.v2i3.1106
58. Zeybek, B., ve Öztürk, İ. D. (2023). Üniversitelerin sürdürülebilirliği: UI GreenMetric ve Türkiye’deki üniversitelerin değerlendirilmesi. https://yesilbuyume.org/universitelerin-surdurulebilirligi-ui-greenmetric-ve-turkiyedeki-universitelerin-degerlendirilmesi/ adresinden 15 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır.
59. Zhu, L. (2019). Research and suggestions on the present situation of shared bicycle parking spot on university campus. MATEC Web of Conferences, 267, 04015. https://doi.org/10.1051/matecconf/201926704015
60. Ziaul, I. M. ve Shuwel, W. (2022). Environmental sustainability: A major component of sustainable development. International Journal of Environmental Sustainability and Social Sciences, 4(2), 620-627.