At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi

Sevil Çırakoğlu; Gülşen Goncagül

At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi

Öz

Zoonozların sebep olduğu epidemiyolojilerin karışık olması ve bu nedenle kontrol altına alınmasının güç olması, Halk Sağlığı açısından büyük riskler yaratmaktadır. Etiyolojik olarak zoonozlara neden olan etkenler, viral, bakteriyel, fungal ve protozoaldir. Zoonotik enfeksiyonlarının en önemlilerinden biri de, primer olarak atları etkileyen ve enfekte hayvanla doğrudan temas yoluyla insanlara bulaşan bakteriyel bir enfeksiyon olan Ruamdır. Ruam’ın, ülkemizde ve dünyanın belirli bölgelerinde, eradikasyon programları uygulanmasına rağmen, halen görülüyor olması ve biyoterörizm tehlike potansiyeli olan bir enfeksiyon olduğunun bilinmesi nedeniyle, hayvan ve insan sağlığı açısından önemli bir enfeksiyondur. Bu çalışmada, Ruam’ın neden olduğu enfeksiyonun, çalışanların iş sağlığı ve güvenliğine olan etkisi ve bu enfeksiyon için işveren hükümleri, maruziyet seviyesinin(sıklığının) azaltılması, koruma seviyesi ve alınacak önlemlerin incelenmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ağaoğlu, Z. T., & Akgül, Y. (1991). Bir Atta Ruam Olgusu. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi,Cilt 2 , Sayı 1-2, 159-163.
Bank, W. (2010). The socio-ecology of zoonotic.
Bhatia, R., & Narain, J. (2010). Review paper: The challenge of emerging Zoonoses in Asia pacific. Asia Pac. J. Public Health, 22:.
Bondi, & Goldberg, S. a. (2008). Strategies toward vaccines against Burkholderia mallei and Burkholderia pseudomallei. . Expert Rev. Vaccines,, 7: 1357-1365.
Bossi, P., A. T., Baka, A., Loock, F. v., Hendriks, J., & et al. (2004). Bichat guidelines for the clinical management of glanders and melioidosis and bioterrorism-related glanders and melioidosis. http://emedicine.medscape.com/article/830235-overview adresinden alındı
CDC. (2000). Laboratory-acquired human glanders Maryland, May 2000. Morb. Mortal. Wkly. Rep., . 49: 532-535.
Çeliközlü, H. (2009, Şubat). Kütahya Bölgesi Zoonozlarının Epidemiyolojik Değerlendirilmesi, Dumlupınar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi. Kütahya.
Çırakoğlu, S., & Goncagül, G. (2019). Atçılık Sektöründe Çalışanların Zoonotik Enfeksiyon Risk Etmenlerinin Değerlendirilmesi. OHS ACADEMY, Cilt 2, Sayı 3,, 77-87.

Dvorak, G. D., & Spickler, A. R. (2020, 05 27). Glanders. J. Am. Vet. Med.Assoc. 233, 570–577. http://www.cfsph.iastate.edu/Factsheets/pdfs/glanders.pdf adresinden alındı
Estes, D.M., S. D., Schweizer, H., & Torres, A. (2010). Present and future therapeutic strategies for melioidosis and glanders. Expert Rev. Anti Infect. Ther., . 8: 325-338.
Georgiades, & Fishman, C. E. (2001). Clinical image. Glanders disease of the liver and spleen: CT evaluation. J. Comp. Assist. Tomography, . 25: 91-93.
Goncagül, G. (2019). Bursa Uludağ Üniversitesi Atçılık ve Antrenörlüğü Ders Notları .
https://www.milliyet.com.tr. (2020, Haziran 03). https://www.milliyet.com.tr/gundem/gul-un-iki-ati-igneyle-uyutuldu-1550928 adresinden alındı
Khan, I. L., & G. Muhammad et al. (2013). Glanders in animals: A review on epidemiology, clinical presentation, diagnosis and countermeasures. Transboundary Emerging Dis., 60, 204-221.
Malik, P., S. K., & Dwivedi, S. (2010). Re-emergence of glanders in India-Report of Maharashtra state. . Indian J. Microbiol.,, 50: 345-348.
Nierman, W.C., D. D., Kim, H., Tettelin, H., Nelson, K., & et al. (2004). Structural flexibility in the Burkholderia mallei genome. Proc. Natl. Acad. Sci. USA.,, 101: 14246-14251.
NJ. (2020, Mayıs 26). State of New Jersey Department of Agrıculture. www.nj.gov/agriculture/: https://www.nj.gov/agriculture/divisions/ah/diseases/glanders.html#humans adresinden alındı
OIE. (2004). Glanders. In: Manual of Diagnostic Tests and Vaccines for Terrestrial Animals, OIE (Ed.). 5th Edn., OIE, Paris. OIE, 2008. Glanders. In: OIE Terrestrial Manual, OIE (Ed.). Organisation for Animal Health,. New York.
OIE. (2018). Technical Disease Card: Glanders. . http://www.oie.int/fileadmin/Home/eng/Animal_Health_in_the_World/docs/pdf/Disease_cards/GLANDERS.pdf adresinden alındı
OIE. (2019, Aralık 23). Immediate Notification Glanders in Turkey. Report No. 32701. https://www.oie.int/wahis_2/public/wahid.php/Reviewreport/Review?page_refer=MapFullEventReport&reportid=32701 adresinden alındı
Osmanağaoğlu, Ş., & Melikoğlu, B. (2009). Türkiye’de Ruam hastalığı eradikasyon çalışmalarına tarihsel bir bakış açısı. Kafkas. 331-337.
Öztürk, R., & Başağaç, R. (2002). Veteriner hekimliği tarihinde iz bırakanlar Hüdai-Ahmet-Kemal Cemil. Türk Veteriner Hekimleri Birliği Dergisi, 2 (3-4), 54-56.
Pawaiya, & Chauhan, R. a. (2008). A review on glanders-a re-emerging zoonosis in India. Indian J. Vet. Pathol.,, 32: 1-14.
Rogers, D., & S.E. Randolph. (2006). Climate change and vector-borne diseases. Adv. Parasitol., 62.
Romero, C.M., D. D., Feldblyum, T., Ravel, J. al., D. W., & et. (2006). Genome sequence alterations detected upon passage of Burkholderia mallei ATCC 23344 in culture and in mammalian hosts. BMC Genomics, Vol. 7. 10.1186/1471-2164-7-228.
Ruam Değerlendirme Raporu . (2020). Ruam Değerlendirme Raporu. Ankara: Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, Cilt:77 Sayı/Ek-1.
Saqib M., G. M., Naureen, A., Hussain, M., & M.N. Asi et al. (2012.). Effectiveness of an antimicrobial treatment scheme in a confined glanders outbreak. BMC Vet. Res., Vol. 8. 10., 1186/1746-6148-8-214.
Srinivasan, A., C. K., DeShazer, D., Becker, P., Dick, J., & et al. (2001). Glandersin a military research microbiologist. . New Engl. J. Med.,, 345: 256-258.
T.C. Sağlık Bakanlığı . (2020, Mayıs 29). Umumi Hıfzıssıhha Kanunu 2009: https://www.saglik.gov.tr/TR,10384/tarihi240419 30--sayisi1593--rg-tarihi06051930--rgsayisi1489--umum adresinden alındı
Taylor, L., Latham, S., & M.E.J. Woolhouse. (2001). Risk factors for human disease emergence. Philos. Trans. R. Soc. London B: Biol. Sci., 356.
Torba, T. A. (2020). Burkholderia Mallei: Ruam Hastalığı. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 5(2);353-61.
Uçar, N. (1961). 12 Yaşında Bir Kız Çocuğunda Ruam. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi, Cilt 1, Sayı 3,, 227 - 231.
Ulrich, R.L., K. A., Waag, D., Roy, C., & DeShazer, D. (2005). Aerogenic vaccination with a Burkholderia mallei auxotroph protects against aerosol-initiated glanders in mice. Vaccine,. 23: 1986-1992.
Varga, J.J., A. V., DeShazer, D., Waag, D., Felgner, P., & Goldberg, J. (2012). Distinct human antibody response to the biological warfare agent Burkholderia mallei. Virulence,. 3: 510-514.
Verma, A., Sinha, D., & Singh, B. (2008). Micro-Agglutination Test (MAT) based sero-epidemiological study of salmonellosis in dogs. J. Immunol. Immunopathol., 10.
Whitlock, G.C., D. E., & Torres, A. (2007). Glanders: Off to the races with Burkholderiamallei. FEMS Microbiol. Lett., . 277: 115-122.
Wittig, Wohlsein, M., Hagen, P., Dahouk, R., Tomaso, S. A., & al., e. (2006). Glanders-a comprehensive review. Dtsch Tierarztl Wochenschr, 113, 323-330.
Zandt, V., Greer, M., & Gelhaus, H. (2013). Glanders: An overview of infection in humans. Orphanet J. Rare Dis., Vol. 8. 10.1186/1750-1172-8-131.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Sevil Çırakoğlu ^*
0000-0001-6124-0954
Türkiye

Gülşen Goncagül
0000-0003-4331-9698
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Temmuz 2021

Gönderilme Tarihi

9 Haziran 2021

Kabul Tarihi

17 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 12 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA67TG25AZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çırakoğlu, S., & Goncagül, G. (2021). At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. Çalışma İlişkileri Dergisi, 12(2), 108-124. https://izlik.org/JA67TG25AZ

AMA

1.Çırakoğlu S, Goncagül G. At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. CİDER. 2021;12(2):108-124. https://izlik.org/JA67TG25AZ

Chicago

Çırakoğlu, Sevil, ve Gülşen Goncagül. 2021. “At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi”. Çalışma İlişkileri Dergisi 12 (2): 108-24. https://izlik.org/JA67TG25AZ.

EndNote

Çırakoğlu S, Goncagül G (01 Temmuz 2021) At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. Çalışma İlişkileri Dergisi 12 2 108–124.

IEEE

[1]S. Çırakoğlu ve G. Goncagül, “At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi”, CİDER, c. 12, sy 2, ss. 108–124, Tem. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67TG25AZ

ISNAD

Çırakoğlu, Sevil - Goncagül, Gülşen. “At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi”. Çalışma İlişkileri Dergisi 12/2 (01 Temmuz 2021): 108-124. https://izlik.org/JA67TG25AZ.

JAMA

1.Çırakoğlu S, Goncagül G. At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. CİDER. 2021;12:108–124.

MLA

Çırakoğlu, Sevil, ve Gülşen Goncagül. “At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi”. Çalışma İlişkileri Dergisi, c. 12, sy 2, Temmuz 2021, ss. 108-24, https://izlik.org/JA67TG25AZ.

Vancouver

1.Sevil Çırakoğlu, Gülşen Goncagül. At ve At Benzeri Diğer Hayvan Yetiştiriciliği İşletmelerinde Ruam Enfeksiyonunun İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. CİDER [Internet]. 01 Temmuz 2021;12(2):108-24. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67TG25AZ