Çine-Tepecik Geç Tunç Çağı Yerleşmesinde Endüstriyel Kaynakların Ekonomik Yapılandırmadaki Yeri
Öz
Büyük Menderes’in güneyindeki coğrafi konumuyla Çine-Tepecik’in Geç Tunç Çağı, savunma sistemine sahip bir yerleşim modelini yansıtmaktadır. Yerleşmede, kentin ekonomik sistemine ve endüstriyel kaynaklarına ait mimari kalıntılar ve mimariyle ilişkili buluntular, birbirine yakın bir konumda yer almaktadır. Bu alanda depolama geleneği, endüstriyel bulgular ve ticari faaliyetler ekonomik yapılandırmadaki öncelikleri yansıtmaktadır. Bu ekonomik işleyişte, tarım ürünlerinin pithoslarda muhafaza edilmesi ve pithos ağızlarının mühürlenerek kapatılması geleneği, depolanmaya yönelik belirli bir sistemin varlığını göstermekte ve üretimle ilgili işlik/atölye alanlarıyla birlikte kentin gelişmiş bir sosyo-ekonomik yapısına ışık tutmaktadır. Aynı zamanda bu depolama birimlerine ait buluntular, yerleşmede yürütülen farklı endüstriyel kolların varlığına işaret etmektedir. Depo yapılarında ve atölye alanlarında, seramik üretimi, dokuma aletleri, metal eserler ve yontmataş aletleri ekonomik kaynaklarda öne çıkmaktadır. Öte yandan Arkeobotanik analiz sonuçları tarıma dayalı beslenme geleneğinin anlaşılmasını sağlamıştır. Yerleşmede dönemin ticari faaliyetlerine ışık tutan yerli kaplar ve aynı zamanda Miken seramiğine ait yerli ve ithal kaplar, bölgelerarası ticaretin göstergesidir. Miken seramiğinde özelikle belli konuların işlendiği figürlü kaplar ve motifler, Ege ve Doğu Akdeniz coğrafyasında kültürel ve kronolojik birlikteliği yansıtmaktadır. Depo yapıları, atölye/işlik alanları ve bu birimlere ait buluntular bir arada değerlendirildiğinde, Çine-Tepecik’in Geç Tunç Çağı’ndaki ekonomik düzeyi ve sahip olduğu endüstriyel kaynakları ışığında, refah düzeyi yüksek bir toplumsal yaşama sahip olduğu anlaşılmaktadır. Bununla bağlantılı olarak ticari faaliyetlerin aktif yürütüldüğü ve çevre kültürlerle ilişkisinin etkin olduğu bir organizasyon uygulanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Çine-Tepecik, Geç Tunç Çağı, Ekonomi, Endüstriyel Kaynaklar, Bölgelerarası Etkileşim
The Role of Industrial Resources in the Economic Structure of the Çine-Tepecik Late Bronze Age Settlement
Öz
The Late Bronze Age of Çine-Tepecik, south of Büyük Menderes, reflects a settlement model with a defence system. The architectural finds belonging to the economic system and industrial resources are located close to each other. In this area, the storage tradition, industrial findings and commercial activities reflect the priorities of the economic configuration. In economic functioning, the tradition of storing agricultural products in pithoi and sealing them indicates the existence of a storage system. Workshop areas related to production shed light on the developed socio-economic structure of the city. The pottery production, weaving tools, metal artefacts and chipped stone tools in the warehouse structures and workshops are the forefront of the economic resources. Moreover, the results of archaeobotanical analysis provide an understanding of the tradition of agriculture-based nutrition. The local and imported vessels of the Mycenaean pottery prove the commercial activities of the era are the indicators of interregional trade. All these show clearly that the commercial activities and the relationship with the surrounding cultures.
Anahtar Kelimeler
Çine-Tepecik, Late Bronze Age, Economy, Industrial Resources, Interregional Interaction
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü; Hacettepe Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi, Kapsamlı Proje: "Çine-Tepecik Kazıları: Eski Anadolu Toplumlarının Sosyal Yaşamı, Kültürel Gelişimi ve Etkileşimler"
Hacettepe Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi: SBA-2022-19677
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün resmî izinleriyle ve Hacettepe Üniversitesi adına gerçekleştirilmekte olan Çine-Tepecik kazılarına ait özgün malzeme üzerine çalışma imkanı sağlayan ve kazı arşivinin kullanılmasına izin veren kazı başkanı Sayın Prof. Dr. Sevinç Günel Hocama teşekkürlerimi sunarım.