Konferans Bildirisi
Yıl 2016,
Sayı: 15
,
316
-
331
,
01.06.2016
Öz
The aim of this study is to focus on the translation of ancient Greek and Roman classics into Turkish. In our country, especially during the last three centuries, translation has been of prime importance to our culture, in that thoughts and literary genres from different cultures have effected our culture by means of translation. During the Ottoman Empire, the importance of translation activities is known to have increased from the beginning of 16th Century. The translations or the adaptations of ancient Greek and Roman classics were included to some extent within the framework of these activities in the Ottoman Empire. In the Republican Period, the translation issue has been discussed more comprehensively. The Translation Bureau, which was established in 1939, has given priority to the ancient Greek and Roman classics, during the translation activities from 1940 to1946. Today, on a very substantial amount the translations from various languages on the world are published in our country. The translations of classics from Ancient Greek and Latin still rank among these translations. This indicates the presence of an audience interested in the ancient texts. All of these classics haven’t yet been brought into Turkish. However, also today important translation activities still continue and should be continued in Turkey
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksoy, B. 1995 “Cumhuriyet Döneminde Çeviri”, M. Rifat (ed.), Çeviri ve Çeviri Kuramı Üstüne Söylemler, İstanbul: 73-92.
- Bassnett, S. 2002 Translation Studies, London, New York. Cary, E. 1996 Çeviri Nasıl Yapılmalı?, (Çev. M. Çamdereli), İstanbul.
- Ceram, C. W. 1986 Tanrılar, Mezarlar ve Bilginler, (Çev. H. Örs), İstanbul.
- 1994 Tanrıların Vatanı Anadolu, (Çev. E. N. Erendor), İstanbul.
- Çelgin, G. 1996 Tanzimat’tan Günümüze Eski Yunan – Latin Dil ve Edebiyatlarına İlişkin Türkçe Yayınlar Bibliyografyası, İstanbul.
- Eflatun. 1972 Şölen. Sevgi Üzerine – Lysis. Dostluk Üzerine, (Çev. A. Erhat - S. Eyuboğlu), İstanbul.
- Erkman-Akerson, F. 2000 Dile Genel Bir Bakış, İstanbul.
- Eruz (Esen), S. 2010 Çok kültürlülük ve Çevirmenler. Osmanlı Devleti'nde Çeviri Etkinliği ve Çevirmenler, İstanbul.
- Göktürk, A. 1986 Çeviri: Dillerin Dili, İstanbul.
- Gürçağlar, Ş. T. 2011 Çevirinin ABC'si, İstanbul.
- Hammer, J. De. 1839 Histoire de l’Empire Ottoman, depuis son origine jusgu’a nos jours (1757-1774), Paris.
- Hirsch, A. 1995 Der Dialog der Sprachen. Studien zum Sprach und Übersetzungsdenken Walter Benjamins und Jacques Derridas, München.
- Homeros. 1971 Odysseia, (Çev. Ahmet Cevat Emre), İstanbul.
- İlyada, 2004 (Çev. Azra Erhat - A. Kadir), İstanbul.
- İşli, E. N. 2016 “Kirli Çıkı”, Cumhuriyet Kitap (4 Şubat): 16.
- Rossi, E. 1937 Parafrasi Turca del “De Senectute” presentata a Solimano il Magnifico dal Bailo Marino de Cavalli (1559), Roma.
- Karal, E. Z. 2007 Osmanlı Tarihi. Nizam-ı Cedid ve Tanzimat Devirleri (1789-1856), Ankara.
- Kaya, M. 1991 “XIIII. Yüzyılda Grekçeden yapılan Tercümeler ve Es’ad Efendi’nin Fizika Tercümesi Üzerine Bazı Tespitler”, Felsefe Arkivi 28: 183-192.
- Kızıltan, R. 2000 “Tarihte Çeviri. Antik Çağdan 19. Yüzyıl Sonuna Kadar Edebî Çeviri Kuramları – 1 Antik Çağdan Barok Çağın Sonuna Kadar”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 40 / 1-2: 71-88.
- 2001 “Aydınlanma ve Erken Romantizmin Edebi Çeviri Kuramları”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 41/1: 37-68.
- Kreiser, K. 2001 “Troia ve Homeros Destanları. II. Mehmed’den İsmet İnönü’ye Kadar”, Düş ve Gerçek. Troia, D. Planck - J. Luckhardt - G. Biegel - W. Jacob (eds.), (Çev. S. Bulgurlu), İstanbul: 282-289.
- Kritovulos. 2012 Tarih (1451-1467), (Çev. Ari Çokona), İstanbul.
- Sarıkavak, Kazım. 2013 “Yanyalı Esad Efendi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi 43, Ankara: 322-323.
- Savory, Theodore. 1994 Tercüme Sanatı, (Çev. Prof. Hamit Dereli), İstanbul.
- Uzunçarşılı, İ. Hakkı (Ord. Prof.). 1995 Osmanlı Tarihi. Karlofça Antlaşmasından XVIII. Yüzyılın Sonlarına Kadar IV / 1, Ankara. 1988 Osmanlı Tarihi I, Ankara.
- 1988 Osmanlı Tarihi VI, Ankara.
- 1951 “Merhum Sadullah Paşa’nın Safvet ve Cevdet Paşalar ve Safvet Paşazade Refet Beyle Mektuplaşmaları”, Belleten 15 / 58: 263-299.
- Ülken, Hilmi Ziya. 1997 Uyanış Devirlerinde Tercümenin Rolü, İstanbul.
- Yazıcı, Mine. 2001 Çeviribilime Giriş, İstanbul.
- Yücel, Faruk. 2016 Çevirinin Tarihi, İstanbul.
- Yücel, H. A. 1989 (1957) Edebiyat Tarihimizden, Ankara.
Yıl 2016,
Sayı: 15
,
316
-
331
,
01.06.2016
Öz
Kaynakça
- Aksoy, B. 1995 “Cumhuriyet Döneminde Çeviri”, M. Rifat (ed.), Çeviri ve Çeviri Kuramı Üstüne Söylemler, İstanbul: 73-92.
- Bassnett, S. 2002 Translation Studies, London, New York. Cary, E. 1996 Çeviri Nasıl Yapılmalı?, (Çev. M. Çamdereli), İstanbul.
- Ceram, C. W. 1986 Tanrılar, Mezarlar ve Bilginler, (Çev. H. Örs), İstanbul.
- 1994 Tanrıların Vatanı Anadolu, (Çev. E. N. Erendor), İstanbul.
- Çelgin, G. 1996 Tanzimat’tan Günümüze Eski Yunan – Latin Dil ve Edebiyatlarına İlişkin Türkçe Yayınlar Bibliyografyası, İstanbul.
- Eflatun. 1972 Şölen. Sevgi Üzerine – Lysis. Dostluk Üzerine, (Çev. A. Erhat - S. Eyuboğlu), İstanbul.
- Erkman-Akerson, F. 2000 Dile Genel Bir Bakış, İstanbul.
- Eruz (Esen), S. 2010 Çok kültürlülük ve Çevirmenler. Osmanlı Devleti'nde Çeviri Etkinliği ve Çevirmenler, İstanbul.
- Göktürk, A. 1986 Çeviri: Dillerin Dili, İstanbul.
- Gürçağlar, Ş. T. 2011 Çevirinin ABC'si, İstanbul.
- Hammer, J. De. 1839 Histoire de l’Empire Ottoman, depuis son origine jusgu’a nos jours (1757-1774), Paris.
- Hirsch, A. 1995 Der Dialog der Sprachen. Studien zum Sprach und Übersetzungsdenken Walter Benjamins und Jacques Derridas, München.
- Homeros. 1971 Odysseia, (Çev. Ahmet Cevat Emre), İstanbul.
- İlyada, 2004 (Çev. Azra Erhat - A. Kadir), İstanbul.
- İşli, E. N. 2016 “Kirli Çıkı”, Cumhuriyet Kitap (4 Şubat): 16.
- Rossi, E. 1937 Parafrasi Turca del “De Senectute” presentata a Solimano il Magnifico dal Bailo Marino de Cavalli (1559), Roma.
- Karal, E. Z. 2007 Osmanlı Tarihi. Nizam-ı Cedid ve Tanzimat Devirleri (1789-1856), Ankara.
- Kaya, M. 1991 “XIIII. Yüzyılda Grekçeden yapılan Tercümeler ve Es’ad Efendi’nin Fizika Tercümesi Üzerine Bazı Tespitler”, Felsefe Arkivi 28: 183-192.
- Kızıltan, R. 2000 “Tarihte Çeviri. Antik Çağdan 19. Yüzyıl Sonuna Kadar Edebî Çeviri Kuramları – 1 Antik Çağdan Barok Çağın Sonuna Kadar”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 40 / 1-2: 71-88.
- 2001 “Aydınlanma ve Erken Romantizmin Edebi Çeviri Kuramları”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 41/1: 37-68.
- Kreiser, K. 2001 “Troia ve Homeros Destanları. II. Mehmed’den İsmet İnönü’ye Kadar”, Düş ve Gerçek. Troia, D. Planck - J. Luckhardt - G. Biegel - W. Jacob (eds.), (Çev. S. Bulgurlu), İstanbul: 282-289.
- Kritovulos. 2012 Tarih (1451-1467), (Çev. Ari Çokona), İstanbul.
- Sarıkavak, Kazım. 2013 “Yanyalı Esad Efendi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi 43, Ankara: 322-323.
- Savory, Theodore. 1994 Tercüme Sanatı, (Çev. Prof. Hamit Dereli), İstanbul.
- Uzunçarşılı, İ. Hakkı (Ord. Prof.). 1995 Osmanlı Tarihi. Karlofça Antlaşmasından XVIII. Yüzyılın Sonlarına Kadar IV / 1, Ankara. 1988 Osmanlı Tarihi I, Ankara.
- 1988 Osmanlı Tarihi VI, Ankara.
- 1951 “Merhum Sadullah Paşa’nın Safvet ve Cevdet Paşalar ve Safvet Paşazade Refet Beyle Mektuplaşmaları”, Belleten 15 / 58: 263-299.
- Ülken, Hilmi Ziya. 1997 Uyanış Devirlerinde Tercümenin Rolü, İstanbul.
- Yazıcı, Mine. 2001 Çeviribilime Giriş, İstanbul.
- Yücel, Faruk. 2016 Çevirinin Tarihi, İstanbul.
- Yücel, H. A. 1989 (1957) Edebiyat Tarihimizden, Ankara.
Yıl 2016,
Sayı: 15
,
316
-
331
,
01.06.2016
Öz
Kaynakça
- Aksoy, B. 1995 “Cumhuriyet Döneminde Çeviri”, M. Rifat (ed.), Çeviri ve Çeviri Kuramı Üstüne Söylemler, İstanbul: 73-92.
- Bassnett, S. 2002 Translation Studies, London, New York. Cary, E. 1996 Çeviri Nasıl Yapılmalı?, (Çev. M. Çamdereli), İstanbul.
- Ceram, C. W. 1986 Tanrılar, Mezarlar ve Bilginler, (Çev. H. Örs), İstanbul.
- 1994 Tanrıların Vatanı Anadolu, (Çev. E. N. Erendor), İstanbul.
- Çelgin, G. 1996 Tanzimat’tan Günümüze Eski Yunan – Latin Dil ve Edebiyatlarına İlişkin Türkçe Yayınlar Bibliyografyası, İstanbul.
- Eflatun. 1972 Şölen. Sevgi Üzerine – Lysis. Dostluk Üzerine, (Çev. A. Erhat - S. Eyuboğlu), İstanbul.
- Erkman-Akerson, F. 2000 Dile Genel Bir Bakış, İstanbul.
- Eruz (Esen), S. 2010 Çok kültürlülük ve Çevirmenler. Osmanlı Devleti'nde Çeviri Etkinliği ve Çevirmenler, İstanbul.
- Göktürk, A. 1986 Çeviri: Dillerin Dili, İstanbul.
- Gürçağlar, Ş. T. 2011 Çevirinin ABC'si, İstanbul.
- Hammer, J. De. 1839 Histoire de l’Empire Ottoman, depuis son origine jusgu’a nos jours (1757-1774), Paris.
- Hirsch, A. 1995 Der Dialog der Sprachen. Studien zum Sprach und Übersetzungsdenken Walter Benjamins und Jacques Derridas, München.
- Homeros. 1971 Odysseia, (Çev. Ahmet Cevat Emre), İstanbul.
- İlyada, 2004 (Çev. Azra Erhat - A. Kadir), İstanbul.
- İşli, E. N. 2016 “Kirli Çıkı”, Cumhuriyet Kitap (4 Şubat): 16.
- Rossi, E. 1937 Parafrasi Turca del “De Senectute” presentata a Solimano il Magnifico dal Bailo Marino de Cavalli (1559), Roma.
- Karal, E. Z. 2007 Osmanlı Tarihi. Nizam-ı Cedid ve Tanzimat Devirleri (1789-1856), Ankara.
- Kaya, M. 1991 “XIIII. Yüzyılda Grekçeden yapılan Tercümeler ve Es’ad Efendi’nin Fizika Tercümesi Üzerine Bazı Tespitler”, Felsefe Arkivi 28: 183-192.
- Kızıltan, R. 2000 “Tarihte Çeviri. Antik Çağdan 19. Yüzyıl Sonuna Kadar Edebî Çeviri Kuramları – 1 Antik Çağdan Barok Çağın Sonuna Kadar”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 40 / 1-2: 71-88.
- 2001 “Aydınlanma ve Erken Romantizmin Edebi Çeviri Kuramları”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 41/1: 37-68.
- Kreiser, K. 2001 “Troia ve Homeros Destanları. II. Mehmed’den İsmet İnönü’ye Kadar”, Düş ve Gerçek. Troia, D. Planck - J. Luckhardt - G. Biegel - W. Jacob (eds.), (Çev. S. Bulgurlu), İstanbul: 282-289.
- Kritovulos. 2012 Tarih (1451-1467), (Çev. Ari Çokona), İstanbul.
- Sarıkavak, Kazım. 2013 “Yanyalı Esad Efendi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi 43, Ankara: 322-323.
- Savory, Theodore. 1994 Tercüme Sanatı, (Çev. Prof. Hamit Dereli), İstanbul.
- Uzunçarşılı, İ. Hakkı (Ord. Prof.). 1995 Osmanlı Tarihi. Karlofça Antlaşmasından XVIII. Yüzyılın Sonlarına Kadar IV / 1, Ankara. 1988 Osmanlı Tarihi I, Ankara.
- 1988 Osmanlı Tarihi VI, Ankara.
- 1951 “Merhum Sadullah Paşa’nın Safvet ve Cevdet Paşalar ve Safvet Paşazade Refet Beyle Mektuplaşmaları”, Belleten 15 / 58: 263-299.
- Ülken, Hilmi Ziya. 1997 Uyanış Devirlerinde Tercümenin Rolü, İstanbul.
- Yazıcı, Mine. 2001 Çeviribilime Giriş, İstanbul.
- Yücel, Faruk. 2016 Çevirinin Tarihi, İstanbul.
- Yücel, H. A. 1989 (1957) Edebiyat Tarihimizden, Ankara.
Yıl 2016,
Sayı: 15
,
316
-
331
,
01.06.2016
Öz
Bu çalışmanın amacı, Eski Yunan ve Roma klasiklerinin Türkçeye çevirisi üzerinde odaklanmaktır. Ülkemizde çeviri, özellikle son üç yüzyıl içinde, farklı kültürlerden gelen düşünce ve yazın türlerinin, kültürümüz üzerinde etkili olması bakımından çok önemlidir. Osmanlı İmparatorluğu döneminde çeviri faaliyetlerinin öneminin, 16. Yüzyılın başlangıcından itibaren arttığı bilinmektedir. Osmanlı’daki bu çeviri etkinlikleri çerçevesinde Eski Yunan ve Roma klasiklerinden çeviri ya da uyarlamalara az da olsa yer verilmekteydi. Cumhuriyet döneminde çeviri konusu daha kapsamlı bir biçimde ele alınmıştır. 1939 yılında kurulan Tercüme Bürosunun 1940-1946 yılları arasındaki çeviri faaliyetlerinde Eski Yunan ve Roma klasiklerine öncelik veriliyordu. Bugün ülkemizde dünyanın çeşitli dillerinden azımsanmayacak derecede çok, çeviri eser yayımlanmaktadır. Yayımlanan çeviriler arasında Eski Yunancadan ve Latinceden klasik eserlerin çevirilerine hala yer verilmektedir. Bu durum antik metinlere ilgi duyan bir okuyucu kitlesinin varlığını gösterir. Klasiklerin tamamı henüz Türkçeye kazandırılmış değildir. Ancak Türkiye’de bugün de önemli çeviri çalışmaları hala sürmektedir ve sürdürülmelidir
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksoy, B. 1995 “Cumhuriyet Döneminde Çeviri”, M. Rifat (ed.), Çeviri ve Çeviri Kuramı Üstüne Söylemler, İstanbul: 73-92.
- Bassnett, S. 2002 Translation Studies, London, New York. Cary, E. 1996 Çeviri Nasıl Yapılmalı?, (Çev. M. Çamdereli), İstanbul.
- Ceram, C. W. 1986 Tanrılar, Mezarlar ve Bilginler, (Çev. H. Örs), İstanbul.
- 1994 Tanrıların Vatanı Anadolu, (Çev. E. N. Erendor), İstanbul.
- Çelgin, G. 1996 Tanzimat’tan Günümüze Eski Yunan – Latin Dil ve Edebiyatlarına İlişkin Türkçe Yayınlar Bibliyografyası, İstanbul.
- Eflatun. 1972 Şölen. Sevgi Üzerine – Lysis. Dostluk Üzerine, (Çev. A. Erhat - S. Eyuboğlu), İstanbul.
- Erkman-Akerson, F. 2000 Dile Genel Bir Bakış, İstanbul.
- Eruz (Esen), S. 2010 Çok kültürlülük ve Çevirmenler. Osmanlı Devleti'nde Çeviri Etkinliği ve Çevirmenler, İstanbul.
- Göktürk, A. 1986 Çeviri: Dillerin Dili, İstanbul.
- Gürçağlar, Ş. T. 2011 Çevirinin ABC'si, İstanbul.
- Hammer, J. De. 1839 Histoire de l’Empire Ottoman, depuis son origine jusgu’a nos jours (1757-1774), Paris.
- Hirsch, A. 1995 Der Dialog der Sprachen. Studien zum Sprach und Übersetzungsdenken Walter Benjamins und Jacques Derridas, München.
- Homeros. 1971 Odysseia, (Çev. Ahmet Cevat Emre), İstanbul.
- İlyada, 2004 (Çev. Azra Erhat - A. Kadir), İstanbul.
- İşli, E. N. 2016 “Kirli Çıkı”, Cumhuriyet Kitap (4 Şubat): 16.
- Rossi, E. 1937 Parafrasi Turca del “De Senectute” presentata a Solimano il Magnifico dal Bailo Marino de Cavalli (1559), Roma.
- Karal, E. Z. 2007 Osmanlı Tarihi. Nizam-ı Cedid ve Tanzimat Devirleri (1789-1856), Ankara.
- Kaya, M. 1991 “XIIII. Yüzyılda Grekçeden yapılan Tercümeler ve Es’ad Efendi’nin Fizika Tercümesi Üzerine Bazı Tespitler”, Felsefe Arkivi 28: 183-192.
- Kızıltan, R. 2000 “Tarihte Çeviri. Antik Çağdan 19. Yüzyıl Sonuna Kadar Edebî Çeviri Kuramları – 1 Antik Çağdan Barok Çağın Sonuna Kadar”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 40 / 1-2: 71-88.
- 2001 “Aydınlanma ve Erken Romantizmin Edebi Çeviri Kuramları”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih – Coğrafya Fakültesi Dergisi 41/1: 37-68.
- Kreiser, K. 2001 “Troia ve Homeros Destanları. II. Mehmed’den İsmet İnönü’ye Kadar”, Düş ve Gerçek. Troia, D. Planck - J. Luckhardt - G. Biegel - W. Jacob (eds.), (Çev. S. Bulgurlu), İstanbul: 282-289.
- Kritovulos. 2012 Tarih (1451-1467), (Çev. Ari Çokona), İstanbul.
- Sarıkavak, Kazım. 2013 “Yanyalı Esad Efendi”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi 43, Ankara: 322-323.
- Savory, Theodore. 1994 Tercüme Sanatı, (Çev. Prof. Hamit Dereli), İstanbul.
- Uzunçarşılı, İ. Hakkı (Ord. Prof.). 1995 Osmanlı Tarihi. Karlofça Antlaşmasından XVIII. Yüzyılın Sonlarına Kadar IV / 1, Ankara. 1988 Osmanlı Tarihi I, Ankara.
- 1988 Osmanlı Tarihi VI, Ankara.
- 1951 “Merhum Sadullah Paşa’nın Safvet ve Cevdet Paşalar ve Safvet Paşazade Refet Beyle Mektuplaşmaları”, Belleten 15 / 58: 263-299.
- Ülken, Hilmi Ziya. 1997 Uyanış Devirlerinde Tercümenin Rolü, İstanbul.
- Yazıcı, Mine. 2001 Çeviribilime Giriş, İstanbul.
- Yücel, Faruk. 2016 Çevirinin Tarihi, İstanbul.
- Yücel, H. A. 1989 (1957) Edebiyat Tarihimizden, Ankara.
Toplam 31 adet kaynakça vardır.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Klasik Dönem Arkeolojisi |
| Bölüm | Konferans Bildirisi |
| Yazarlar | |
| Yayımlanma Tarihi | 1 Haziran 2016 |
| IZ | https://izlik.org/JA36YU34ET |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2016 Sayı: 15 |
Colloquium Anatolicum dergisinde yayımlanan tüm makaleler, aksi belirtilmedikçe, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) kapsamında lisanslanmıştır.
Bu lisans, kullanıcıların uygun şekilde atıf yapmak koşuluyla eserleri kopyalamasına, dağıtmasına ve yeniden kullanmasına izin verir; ancak ticari amaçlarla kullanımı yasaktır.
Yazarlar, eserlerinin telif hakkını korur ve dergiye ilk yayın hakkını verir. Yayımlanan içerikler, uygun atıf yapılması koşuluyla üçüncü kişiler tarafından paylaşılabilir ve kullanılabilir.
Lisans hakkında detaylı bilgi için:
https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/