Çam, Ardıç ve Defne Uçucu Yağlarının Phytoseiulus persimilis Athias-Henriot, (Acari: Phytoseiidae)’de Toksik ve Repellent Etkileri
Öz
Phytoseiulus persimilis Athias-Henriot, 1957 (Acari: Phytoseiidae), Tetranychus urticae Koch, 1836 (Acari: Tetranychidae)’nin mücadelesinde önemli bir yere sahip avcı akardır. Phytoseiulus persimilis fitofag akarların mücadelesinde kullanılan pestisitlerden olumsuz etkilenmektedir. Bu nedenle avcı akarlarda birlikte kullanılabilecek bitkisel ürünler entegre mücadele kapsamında öne çıkmaktadır. Bu anlamda avcı akarların uçucu yağlarla birlikte fitofag akarlara karşı mücadelede kullanılabilme olanaklarının incelenmesi önem taşımaktadır. Yapılan bu çalışmada çam, ardıç ve defne uçucu yağlarının Phytoseiulus persimilis’in yumurta, nimf ve ergin dönemleri üzerindeki toksik etkisi ile nimf ve ergin dönemleri üzerindeki repellent etkileri belirlenmiştir. Bioassay denemelerde yaprak disk yöntemi kullanılmıştır. Sonuç olarak ergin ve nimf dönemi üzerinde en yüksek toksik etki çam uçucu yağının % 12 konsantrasyonunda belirlenmiştir. Repellent etkiler değerlendirildiğinde ise defne uçucu yağı erginlere karşı %45, nimflere karşı %40 oranı ile en yüksek repellent etkiyi göstermiştir. Sonuç olarak çam uçucu yağının toksik etkisi, defne ve ardıç uçucu yağlarının ise repellent etkilerinin yüksek çıktığı belirlenmiştir. Bu nedenle her üç uçucu yağın da Phytoseiulus persimilis ile birlikte kullanılması sırasında dikkatli kullanılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Teşekkür
Kaynakça
- Abbott, W. S. (1925). A method of computing the effectiveness of an insecticide. Journal of Economic Entomology, 18(2), 265-267.
- Antonious, G. F., & Snyder, J. C. (2006). Natural products: repellency and toxicity of wild tomato leaf extracts to the two-spotted spider mite, Tetranychus urticae Koch. Journal of Environmental Science and Health Part B. 41(1), 43-55.
- Caballero, P., Ágabo-García, C., Solera, R., Parrado, J., & Pérez, M. (2020). Toxicity testing of some essential oils on Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae) and Predator Spider Phytoseiulus persimilis Athias-Henroit (Acari: Phytoseiidae). Journal of Agricultural, Environmental & Veterinary Sciences, 4(3).
- Choi, W. I., Lee, S. G., Park, H. M., & Ahn, Y. J. (2004). Toxicity of plant essential oils to Tetranychus urticae (Acari: Tetranychidae) and Phytoseiulus persimilis (Acari: Phytoseiidae). Journal of Economic Entomology, 97(2), 553-558.
- Ebadollahi, A., Jalali-Sendi, J., & Razmjou, J. (2016). Toxicity and phytochemical profile of essential oil from Iranian Achillea mellifolium L. against Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae). Toxin Reviews, 35(1-2), 24-28.
- Ebrahimi, M., Safaralizade, M. H., Valizadegan, O., & Amin, B. H. H. (2013). Efficacy of three plant essential oils, Azadirachta indica (Adr. Juss.), Eucalyptus camaldulensis (Dehn.) and Laurus nobilis (L.) on mortality cotton aphids, Aphis gossypii Glover (Hem: Aphididae). Archives of Phytopathology and Plant Protection, 46(9), 1093-1101.
- Elhalawany, A. S., & Dewidar, A. A. (2017). Efficiency of Some Plant Essential Oils Against the Two-Spotted Spider Mite, Tetranychus urticae Koch and the Two Predatory Mites Phytoseiulus persimilis A.-H., and Neoseiulus californicus (McGregor). Egyptian Academic Journal of Biological Sciences. A, Entomology, 10(7), 135-147.
- El-Sharabasy, H. M. (2010). Acaricidal activities of Artemisia judaica L. extracts against Tetranychus urticae Koch and its predator Phytoseiulus persimilis Athias Henriot (Tetranychidae: Phytoseiidae). Journal of Biopesticides, 3(2), 514.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hayvansal Üretim (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Sibel Yorulmaz
*
0000-0003-3836-5673
Türkiye
Ramazan Aktürk
0000-0002-3554-5452
Türkiye
Halil Bozkurt
0009-0005-0952-0613
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
29 Haziran 2026
Gönderilme Tarihi
27 Eylül 2025
Kabul Tarihi
11 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 14 Sayı: 1