Türkiye’de Tarımsal Örgütlenme Politikalarının ve Mevzuatının İrdelenmesi: Tarımsal Amaçlı Kooperatifler Örneği

Öz

Tarım sektörü insan ihtiyacı olan gıda gereksinimini karşılaması, sanayiye ham madde sağlaması, istihdam yaratması gibi fonksiyonlarından dolayı önemini sürekli korumakta ve bu işlevleri yerine getirirken çeşitli sorunlarla mücadele etmektedir. Örneğin girdi fiyatlarının yüksek olmasına karşın, ürünlerin satış fiyatlarının düşük olması, sorunları sıklıkla tartışılmaktadır. Bu sorunların ve sektörün diğer pek çok sorununa çözüm olarak görülen tarımsal amaçlı örgütlenmenin etkin olmaması da ilave olarak sektörün bir başka önemli sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır. Tarımda tespit edilen bu ve benzeri sorunlara çeşitli çözüm önerileri sunulmaktadır ve tarımsal örgütlerin güçlendirilmesi genelde bu çözüm önerileri arasında yer almaktadır. Sonuç olarak, tarımsal örgütlerin başarısızlığı hem sorun olarak karşımıza çıkmakta hem de diğer sorunların çözümü için yine güçlü tarımsal örgütlerin önemi vurgulanmaktadır. Türkiye’de tarımsal örgütlerle ilgili yapılan birçok araştırmada örgütlerin başarısızlığı incelenmiş ve başarısızlığın sebepleri belirlenmiştir. Yapılan araştırmaların önemli bir kısmında “mevzuattan kaynaklanan sorunlar” ortak sonuç olarak tespit edilmiştir. Dolayısıyla, bu araştırmada tarımsal örgütlerin mevzuattan kaynaklanan sorunları ve tarımsal örgütlenme politikaları irdelenmiş, konuyla ilgili çözüm önerileri sunulmuştur

Anahtar Kelimeler

• Tarımsal amaçlı örgüt, Örgüt politikaları, Örgüt mevzuatı

The Examination of Agricultural Organization Legislation and Policies in Turkey: The Case of Agricultural Cooperatives

Öz

Agricultural sector keeps its importance regularly due to its functions such as meeting the needs of people in need of food, providing raw materials to industrial sector, and creating employment. It deals with various problems when it carries out these functions. For example, higher input prices and lower sale prices of the products are the problems discussed frequently. In addition, inefficient agricultural organizations emerge another important problem encountered. Agricultural sector provides different solutions to these and similar identified problems and strengthening of agricultural organizations is among these solutions. As a result, the failure of agricultural organizations emerges as a problem confronted and it also emphasizes the importance of strong agricultural organizations to solve other problems. In many studies on agricultural organizations in Turkey, the failure of agricultural organizations had been examined and the reasons for the failure had been determined. “Problems stemming from legislation" had been identified as common outcome. Therefore, in this study, the problems of agricultural organizations arising from legislation and their agricultural organization policies are examined and relevant solutions are presented

Anahtar Kelimeler

• Agricultural organization, Organization policies, Organization legislation

Kaynakça

1. Akder, A.H., 2007. Policy Formation in the Process of Implementing Agricultural Reform in Turkey. International Journal of Agricultural Resources, Governance and Ecology Vol.6. Issue: 4/5. Switzerland.
2. Çıkın, A., 1992. Tarım Kesiminde Kooperatif Örgütlenme ve Tarımsal Kooperatifçilik Politikası. 2000’li Yıllara Doğru Türkiye Tarımı–Tarım Haftası Sempozyumu, TMMOB–ZMO, 7–10 Ocak 1992, Ankara.
3. Dinler, Z., 2008, Tarım Ekonomisi, Ekin Kitabevi Yayınları, s. 37
4. DPT, 1963. Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (1963–1967). http://ekutup.dpt.gov.tr/plan/plan1.pdf [Erişim: 18 Eylül 2013]. DPT,
5. http://www.dpt.gov.tr/PortalDesign/PortalControls/WebIcerikGosterim.aspx?Enc=83D5A6FF03C7B4FC511D7
6. F7DFC4C49E [Erişim: 18 Eylül 2013].
7. DPT, 2000. Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (2001–2005), http://ekutup.dpt.gov.tr/plan/viii/plan8.pdf [Erişim: 18 Eylül 2013]
8. Eriş, G., 2001, Açıklamalı İçtihatlı Uygulamalı Kooperatifler Hukuku, Seçkin Yayınları, Ankara.

9. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, 2012. Türkiye Kooperatifçilik Stratejisi ve Eylem Planı 2012–2016. http://www.gtb.gov.tr/assets/content/kooperatifcilik/dkmanlar/strateji_belgesi%2007.11.2012.pdf [Erişim: 28 Ağustos 2013].
10. İnan, H.İ., 2012. Türkiye’de Kırsal Yoksulluğun Nedenleri ve Önlenmesi. 10. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, Konya.
11. Mülayim, Z.G., 2012, Kooperatifçilik. Yetkin Yayınları, Ankara. s.505.
12. TEDGEM, 2008. Çiftçi Örgütlerinin Kurumsal Güçlendirilmesi Projesi Kapasite Geliştirme Programı, Bilgi Notları, Ankara.
13. Tan, S., 2009, Tarım Reformu Uygulama Projesi Kapsamında Kırsal Kalkınma Projeleri:Çanakkale İli Köy Bazlı Katılımcı Yatırım Programı Örneği, Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, Cilt: 4, Sayı: 2, Çanakkale.
14. Tarım Reformu Genel Müdürlüğü, 2013. 31.07.2013 Tarihli Tarımsal Örgütlenme Tablosu, http://www.tarim.gov.tr/TRGM/Sayfalar/DuyurularDetay.aspx?rid=79&ListName=Duyurular&refId= [Erişim: 10 Eylül 2013].
15. Türkiye İstatistik Kurumu, 2013a, Ana Faaliyet Kollarına Göre Cari Fiyatlarla Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist, [Erişim: 29 Ağustos 2013].
16. Türkiye İstatistik Kurumu, 2013b, İstihdam Edilenlerin Yıllara Göre İktisadi Faaliyet Kolları, NACE Rev.2 http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist [Erişim: 29 Ağustos 2013].
17. Resmi Gazete, 2006a, 1 Temmuz 2006 Tarih, 26215 Sayılı Kanun, Dokuzuncu Kalkınma Planı (2007–2013). http://www.kalkinma.gov.tr/DocObjects/View/13744/plan9.pdf [Erişim: 12 Eylül 2013]. Resmi Gazete, 2006b, 18 Nisan 2006 Tarih, 5488 Sayılı Tarım Kanunu. http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2006/04/20060425-1.htm [Erişim: 13 Eylül 2013].