Endülüs Şairlerinden Hazim El-Kartâcennî’nin Sübhâniye Kasidesinde Yapısal Bütünlük
Öz
Hicri 7. yüzyıl’ın önde gelen Endülüs şairlerinden ve edebiyat eleştirmenlerinden olan Kartâcennî, edebiyat eleştirisi alanında telif etmiş olduğu Minhâcu’l- buleğâ adlı eserinde, Aristo gibi antik Yunan filozoflarının edebiyat eleştirilerinden istifade ederek özgün bir eleştiri yöntemi ortaya koymuştur. Arap edebiyatının batı birikimini özümseyerek şiire biçim bakımından yeni açılımlar sunduğu Endülüs edebiyatının duayen isimlerinden Kartâcennî, edebi yapıtların amacının “gerçeği olduğu gibi yansıtması” teorisinden hareketle şiirde mana bütünlüğü ilkesini savunmuş ve şiirin tüm unsurlarıyla bu yapısal bütünlüğü sağlamasının önemine vurgu yapmıştır. Bu makale, Kartâcennî’nin bu teorisini üzerinde başarılı bir şekilde uyguladığını düşündüğümüz “Sübhâniye” kasidesini araştıracaktır. Giriş bölümünde şairin hayatı hakkında kısa bir bilgi verilecektir. Birinci bölümde Kartâcennî’nin Minhâcu’l-Büleğâ eserindeki “yapısal bütünlük” konusu ele alınacaktır. İkinci bölümde ise, yapısal bütünlüğün bahsedilen kasidede nasıl işlendiği incelenecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aşkın, Zehragül, Cılız, Feyruze, “Platon’da Güzel, Aletheia ve Sanat İlişkisi”, Beytulhikme An International Journal of Philosophy, 6/1, 2016, 195-209.
- Bağdâdî, İsmail Paşa, Hediyyetu’l-Ârifîn, Medresetu’t-târîhi’l-Arabî, İstanbul, 1951. Divlekçi, Celalettin, “Tarihsel Süreç İçerisinde Üsluba İlişkin Tanım Çabaları ve Bir Tanım Denemesi-II”, AÜİFD, 1, 2008, s. 223-252.
- Durmuş, İsmail, “Kartacenni”, DİA, TDV, İstanbul, 2001. Hafız, Muharrem, “Platon, Aristoteles ve Plotinus’ta Mimesis Teorisi”, Journal of Islamic Research, 26/1, 2015, s. 45-52.
- İsâ, Bekûş, Mâhiyyetu’ş-şi’r fî binâi’l-kasîde lede’l-Hâzim el- Kartâcennî, (Yüksek lisans Tezi), el-Cumhûriyetu’l-Cezâîriyyetu’t-Dimukrâtiyye, Kulliyetu’l-âdâb, el-Cezâyir, 2013-2014. Kartâcennî, Hâzim, Minhâcu’l- buleğâ ve sirâcu’l-udebâ, tah: Muhammed el-Habib b. Hûca, Dâru’l- Garbi’l-İslâmî, ty.
- Kartâcennî, Hâzim, Dîvânu Hâzim el-Kartâcennî (tah: Osmân el-Ka’âk), Dâru’s-sekâfe, Beyrut, ty.
- Ötgün, Cebrail, “Sanat Yapıtına Yaklaşım Biçimleri”, Sanat ve Tasarım Dergisi, sayı 2, s. 159-178.
- Öznurhan, Halim, “Aristoteles Poetika’sının Arap Edebiyatındaki Yansımaları”, Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 4/1 (2004): 257-284.
- Öznurhan, Halim, Hazim el-Kartâcennî Arap Dili ve Belagatı Şiiri ve Edebi Tenkidi Hakkında Görüşleri, (Doktora Tezi), Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 2004.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
26 Kasım 2018
Gönderilme Tarihi
10 Kasım 2018
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Sayı: 13