Derleme

Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi

Cilt: 6 28 Temmuz 2026
PDF İndir
EN TR

Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi

Öz

Bu makalenin amacı, duygu bilimden elde edilen son bulguların sağlık alanına nasıl aktarılabileceğine dair görüş sağlamaktır. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak duygu ve stresin temel kavramlarıyla ilgili tanımsal kavramlar gözden geçirilmiştir. Daha sonra, duygu bilim ve sağlık alanı ilişkisine dair bilgiler sunan araştırmalar gözden geçirilmiştir. Son olarak, en bilgilendirici ve aynı zamanda sağlık ve sağlıkla ilgili davranış alanlarına aktarılmaya hazır bulgular sunulmuştur. Duygu düzenlemede işlevsel stratejiler daha düşük fizyolojik yük ve daha uyumlu sağlık davranışlarıyla; bastırma ile kaçınma ve ruminasyon ise artmış stres yanıtı, inflamasyon ve kardiyovasküler risklerle ilişkilidir. Ağrı alanında duyguları bastırma daha yüksek ağrı şiddeti ve işlev kaybıyla; uygun ifade ise daha düşük ağrı ile bağlantılıdır. Bağışıklık sisteminde, duygu düzenleme stratejilerinden bastırmanın ve özellikle utanç ve suçluluk duygularının proinflamatuvar göstergelerle ilişkili olduğu görülmektedir. Kardiyovasküler alanda öfke ile hostilite ve bastırma risk artışıyla ilişkili olup, kültürel bağlamın fizyolojik yanıtlar üzerinde önemli bir faktör olabileceği görülmektedir. Gastrointestinal bozukluklarda da duygu düzenleme güçlükleri, viseral duyarlılık ve felaketleştirmenin semptom şiddeti ile ilişkili olduğu söylenebilir. Bulguların önemli bir kısmının kesitsel araştırmalara dayandığı, dolayısı ile bu alanda biyobelirteç temelli ve boylamsal çalışmalara daha fazla ihtiyaç olduğu görülmektedir. Duygu düzenleme, fiziksel sağlığı hem doğrudan hem de dolaylı yollarla etkiler. Klinik ve halk sağlığı müdahalelerinde duygu düzenleme becerilerinin güçlendirilmesi; kültürel bağlam, gelişimsel dönem ve klinik popülasyon farklılıklarının dikkate alınması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ader, R. ve Cohen, N. (1993). Psychoneuroimmunology: Conditioning and stress. Annual Review of Psychology, 44, 53-85. https://doi.org/10.1146/annurev.ps.44.020193.000413
  2. Alexander, F. (1939). Emotional factors in essential hypertension: Presentation of a tentative hypothesis. Psychosomatic Medicine, 1(1), 173-179.
  3. Alexander, F. (1950). Psychosomatic medicine: Its principles and applications. W.W. Norton & Company.
  4. Alexander, F. ve French, T. M. (1946). Psychoanalytic therapy: Principles and application. Ronald Press.
  5. Alghamdi, M. S., Alghamdi, A. F., Almalawi, A. M., Alsulami, R. A., Hazazi, H. A., … Salawati, E. (2023). The association between neck pain and psychological distress experienced by King Abdulaziz University students: A cross-sectional study. Cureus, 15(3), e35685. https://doi.org/10.7759/cureus.35685
  6. Appleton, A. A., Buka, S. L., Loucks, E. B., Gilman, S. E. ve Kubzansky, L. D. (2013). Divergent associations of adaptive and maladaptive emotion regulation strategies with inflammation. Health Psychology: Official Journal of the Division of Health Psychology, American Psychological Association, 32(7), 748-56. https://doi.org/10.1037/a0030068
  7. Bhattacharya, R., Shen, C. ve Sambamoorthi, U. (2014). Excess risk of chronic physical conditions associated with depression and anxiety. BMC Psychiatry, 14, 10. https://doi.org/10.1186/1471-244X-14-10
  8. Blozik, E., Laptinskaya, D., Herrmann-Lingen, C., Schaefer, H., Kochen, M. M., … Scherer, M. (2009). Depression and anxiety as major determinants of neck pain: A cross-sectional study in general practice. BMC Musculoskeletal Disorders, 10, 13. https://doi.org/10.1186/1471-2474-10-13

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Psikoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

28 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

17 Kasım 2025

Kabul Tarihi

29 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 6

Kaynak Göster

APA
Vatan, S., & Giray, Z. S. (2026). Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi. Current Research and Reviews in Psychology and Psychiatry, 6. https://doi.org/10.65127/crrpp.1825243
AMA
1.Vatan S, Giray ZS. Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi. CRRPP. 2026;6. doi:10.65127/crrpp.1825243
Chicago
Vatan, Sevginar, ve Zehra Sena Giray. 2026. “Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi”. Current Research and Reviews in Psychology and Psychiatry 6 (Temmuz). https://doi.org/10.65127/crrpp.1825243.
EndNote
Vatan S, Giray ZS (01 Temmuz 2026) Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi. Current Research and Reviews in Psychology and Psychiatry 6
IEEE
[1]S. Vatan ve Z. S. Giray, “Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi”, CRRPP, c. 6, Tem. 2026, doi: 10.65127/crrpp.1825243.
ISNAD
Vatan, Sevginar - Giray, Zehra Sena. “Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi”. Current Research and Reviews in Psychology and Psychiatry 6 (01 Temmuz 2026). https://doi.org/10.65127/crrpp.1825243.
JAMA
1.Vatan S, Giray ZS. Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi. CRRPP. 2026;6. doi:10.65127/crrpp.1825243.
MLA
Vatan, Sevginar, ve Zehra Sena Giray. “Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi”. Current Research and Reviews in Psychology and Psychiatry, c. 6, Temmuz 2026, doi:10.65127/crrpp.1825243.
Vancouver
1.Sevginar Vatan, Zehra Sena Giray. Duygular, Duygu Düzenleme ve Sağlık Arasındaki İlişkilerin Gözden Geçirilmesi. CRRPP. 01 Temmuz 2026;6. doi:10.65127/crrpp.1825243

All articles published by the journal are freely acCc_by-nc_icon.svgcessible and usable under the following licensing conditions: Creative Commons Attribution-NonCommercial License (CC BY-NC 4.0)