Tükenmişlik ve Örgütsel Sosyalleşme İlişkisi -Kıdemi 0-2 Yıl olan Memur Çalışanlar Örneklemi

Öz

Örgütsel sosyalleşme işe girmeden başlayan ve çalışma hayatı boyunca devam eden bir süreçtir. Örgütsel sosyalleşme, bireysel düzeyde istenilen şekilde gerçekleşmediğinde ya da algılanmadığında tükenmişlik duygusu oluşabilmektedir. Literatürde hem kariyer başlangıcında hem de genç çalışanlarda tükenmişlik düzeyinin yüksek olduğuna ilişkin sonuçlar yer almaktadır. Çalışmanın amacı, örgütsel sosyalleşme ile tükenmişlik arasındaki ilişkiyi açıklamaktır. Örnekleme çalışma hayatı deneyimi kariyer başlangıcı noktasında ve 0-2 yıl aralığında olan çalışanlar alınmıştır. Uygulama, İzmir’de bir kamu üniversitesi çalışanlarının terfi amaçlı hazırlandıkları bir sınav öncesi aldıkları eğitimdeki 72 kişi gerçekleştirilmiştir. Örgütsel sosyalleşme düzeyleri Taormina, 1994 örgütsel sosyalleşme envanteri ile, tükenmişlik düzeyleri Demerouti ve Ebbinghaus, 2010 Oldenburg Tükenmişlik Ölçeği OLBI ile ölçülmüştür. Çalışmanın hipotezi “örgütsel sosyalleşme ile tükenmişlik arasında ters yönlü bir ilişki vardır” şeklinde oluşturulmuştur. Hipotez desteklenmiş, negatif yönlü ve orta düzeyde ilişki bulunmuştur

Anahtar Kelimeler

• 1. Örgütsel sosyalleşme, 2. Tükenmişlik, 3. Kariyer

Öz

Organizational socialization is a process which begins before starting work and continues throughout the working life. If organizational socialization did not happen desired shape or recognized individual-level, burnout may accure. In literature, burnout levels was found high both in the beginning of the career and young employees. The aim of this work is to explain the relationship between burnout and organizational socialization. The sample was taken from employees whose career at the starting point and has working experience in the range of 0-2 years. The study was carried out in a public university in Izmir with 72 employees who have education for promotion exam. Organization socialization levels was measured by Organizational Socialization Inventory Taormina, 1994 and burnout levels was measured by Oldenburg Burnout Inventory OLBI Demerouti ve Ebbinghaus, 2010 . The main hypotheses is “Organizational socialization and burnout has a negative relationship.”. Hypotheses are supported, and moderate negative relationship was found

Anahtar Kelimeler

• 1. Organizational Socialization, 2. Burnout, 3. Career

Kaynakça

1. Aldemir, C., Ataol, A. ve Budak, G.(1998) Personel Yönetimi, 3. Baskı, Barış Yayınları, İzmir.
2. Allen, D.T., McManus, E.S and Russell, E.A.J.(1999) “Newcomer Socialization and Stress: Formal Peer Relationships as a Source of Support”, Journal of Vocational Behavior 54, 453–470.
3. Ashforth, B.E., Saks, A.M. and Lee, R.T.(1998) “Socialization and newcomer adjustment: The role of organizational context”, Human Relations, 51 (1998), pp. 897–926
4. Balcı, A., Baltacı, A., Fidan, T., Cereci, C. ve Acar, U. (2012) “Örgütsel Sosyalleşmenin, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Vatandaşlıkla İlişkisi: İlköğretim Okulu Yöneticileri Üzerinde Bir Araştırma”, Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 2 (2), 47-74.
5. Bauer, T.N., Bodner, T., Erdogan, B., Truxillo, Donald M.; Tucker, Jennifer S. (2007) “Newcomer adjustment during organizational socialization: A meta- analytic review of antecedents, outcomes, and methods”, Journal of Applied Psychology, 92(3), May, 707-721.
6. Bosman, J., Rothmann, S. and Buitendach, J.H. (2005) “Job Insecurity, Burnout and Work Engagement: The Impact of Positive and Negative Affectivity”, Journal of Industrial Psychology, 21, 4, 48-56.
7. Brewer, E. W. ve Shapard, L. (2004) “Employee Burnout: A Meta-Analysis of the Relationship Between Age or Years of Experience”, Human Resource Development Review, 3(2), 102-123.
8. Buchanan II, B. (1974) “Building Organizational Commitment: The Socialization of Managers in Work Organization”, Administrative Science Quarterly, 19(4), 553-556.

9. Changa, J., Changb, W. ve Jacobsa, R. (2009) “Relationship between Participation in Communities of Practice and Organizational Socialization in the Early Careers of South Korean IT Employees”, Human Resource Development International, 12(4), 407–427.
10. Chao, G. T., Walz, P. M. ve Gardner, P. D. (1992) “Formal and Informal Mentorships: A Comparison on Mentoring Functions”, Personnel Psychology, 45(3), 619-636.
11. Çerik, Ş. ve Bozkurt, S. (2010) “Çalışanların Örgütsel Sosyalizasyon ve Kariyer Çapalarına Yönelik Algılamaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi ve Banka Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 78(35), 77-97.
12. Demerouti, E. J. ve Halbesleben, R. B. (2005) “The Construct Validity of an Alternative Measure of Burnout: Invetigating the English Translation of the Oldenburg Burnout Inventory”, Work& Stres, 19(3), 208-220.
13. Demerouti, E., Mostert, K. ve Bakker, A. B. (2010) “Burnout and Work Engagement: A Thorough Investigation of the Independency of Both Constructs”, Journal of Occupational Health Psychology, 15(3), 209-222.
14. Hegstad, C. D. (1999) “Formal Mentoring as a Strategy for Human Resource Development: A Review of Research”, Human Resource Development Quarterly, 10(4), 383-390.
15. Izgar, H. (2003) Okul Yöneticilerinde Tükenmişlik: Nedenleri, Sonuçları ve Başa Çıkma Yolları, Nobel Yayınevi, Ankara.
16. İplik, E., İplik, N. F., ve Efeoğlu, İ. E. (2012) “İşgörenlerin Örgütsel Sosyalizasyon Düzeylerinin İş Tutumları Üzerindeki Etkisinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma”, Cag University Journal of Social Sciences, 9(2), 100-115.
17. Keser, A. (2005) “İş Doyumu ve Yaşam Doyumu İlişkisi: Otomotiv Sektöründe Bir Uygulama”, Çalışma ve Toplum, 3,77-96.
18. Korunka, C., Tement, S., Zdrehus, C., Borza, A., Blankert, J.P., Burnout: Definition, Recognition and Prevention Approaches, 1-50
19. Klarreich, H. S. (1993) Stress-Free Work Environment, Stressiz Çalışma Ortamı, Çeviren: Bengi Güngör, Öteki Yayınları, Ankara.
20. Liang, S. C. ve Hsieh, A. T. (2008) “The Role of Organizational Socialization in Burnout: A Taiwanese Example”, Social Behaviour and Personality, 36(2), 197-216.
21. McManus E. and Russell JR A. (1997) “New directions for mentoring research: An examination of related constructs”, Journal of Vocational Behavior, 51(1): 145-161.
22. Maslach, C., Schaufeli, W.B. and Leiter, M.P. (2001) “Job Burnout”, Annual Reviews Psychology, 52, 397-422.
23. Moeller, M., Harvey, M. ve Williams, W. (2010) “Socialization of Inpatriate Managers to the Headquarters of Global Organizations: A Social Learning Perspective”, Human Resource Development Review, 9(2),169-193.
24. Nelson, L. D. (1987) “Organizational socialization: A stress perspective”, Journal of Occupational Behaviour, 8, 311-324.
25. Özkalp, E., Kırel, Ç., Sungur, Z. ve Cengiz, A. A. (2006) “Örgütsel Toplumsallaşma Sürecinde Mentorluk ve Mentor’un Yeri ve Önemi: Anadolu Üniversitesi Araştırma Görevlileri Üzerine Bir İnceleme”, Sosyal Bilimler Dergisi, 2, 55-69.
26. Öztürk, A., Tolga, Y., Şenol,V. ve Günay, O.(2008) “Kayseri İlinde Görev Yapan Sağlık İdarecilerinin Tükenmişlik Düzeylerinin Değerlendirilmesi” Erciyes Tıp Dergisi (Erciyes Medical Journal),30(2):92-99.
27. Paterson, R. and Adams, J.(2011) “Professional Burnout – a Regulatory Perspective”, The New Zealand Medical Journal, April, 124, 1332.
28. Ro¨ssler, W. (2012) “Stress, Burnout and Job Dissatisfaction in Mental Health Workers”, Eur Arch Psychiatry Clin Neurosci, 262 (Suppl 2),65–69.
29. Sağlam, A.G. ve Bal, E. Ç. (2008) “Tükenmişlik Kavramı: Birey ve Örgüt Açısından Önemi”, Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 15(1), 131-148.
30. Saks, A. M. ve Gruman, J. A. (2011) “Organizational Socialization and Positive Organizational Behaviour: Implications for Theory, Research, and Practice”, Canadian Journal of Administrative Sciences, 28: 14–26.
31. Schaufeli, B.W., Taris, T.W. and Van Rhenen W. (2008) “Workaholism, Burnout and Work Engagement: Three of a Kind or Three Different Kinds of Employee Well-Being?”, Applied Psychology: An International Review, 57, 2, 173–203.
32. Slaughter, E.J. and Zickar J.M.(2006) “A New Look at the Role of Insiders in the Newcomer Socialization Process”, Group & Organization Management, 31, 2, April, 264-290.
33. Sürgevil, O. (2006) Çalışma Hayatında Tükenmişlik Sendromu Tükenmişlikle Mücadele Teknikleri, Nobel Yayınevi: Ankara.
34. Şeker, S. (2011) Çalışanlarda İş Güvencesizliği ve Tükenmişlik İlişkisi: Tıbbi Tanıtım Sorumlularına Yönelik Bir Alan Araştırması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. DEÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
35. Taormina, R. J. (1997) “Organizational Socialization: A Process Multidomain, Continuous Process Model”, International Journal of Selection and Assessment, 5(1), 29-47.
36. Taormina, R. J. (2004) “Convergent Validation of Two Measures of Organizational Socialization”, The International Journal of Human Resource Management, 15(1), 76-94.
37. Taormina, R. J. ve Law, C. M. (2000) “Approaches to Preventing Burnout: The Effects of Personal Stress Management and Organizational Socialization”, Journal of Nursing Management, 8, 89-99.
38. Tarifa, F. ve Sokoli, L.(1998) “Exploring Burnout and Its Correlates among Albanian Teachers”, Michigan Sociological Review, 12, Fall, 95-116.
39. Thomas, C. H. (2005) “Preventing Burnout: The Effects of Lmx and Mentoring on Socialization, Role Stress and Burnout”, Academy of Management Best Conference Paper Copyright of Academy of Management Annual Meeting Proceedings.
40. Tomietto, M., Rappagliosi, R. and Battistelli, A. (2015) ”Newcomer Nurses’ Organisational Socialisation and Turnover Intention during the First 2 years of Employment”, Journal of Nursing Management, 23, 851–858
41. Tınar, M. Y. (1996) Çalışma Psikolojisi, Necdet Bükey A.Ş., İzmir.