Umumi Hıfzıssıhha Kanunu Üzerine Bir İnceleme

Öz

Bu çalışma Türk İş Sağlığı ve Güvenliği tarihçesi içerisinde yer alan Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ile ilgilidir. Bu kanun, yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin en önemli kanunlarından biridir. Kanunda sınırlı da olsa özellikle kadın ve çocuk işçilerle ilgili düzenlemelere yer verilmiştir. Çıkarıldığı dönemin koşulları oldukça zordur. Bu kanunu ele alırken çıkarıldığı dönemin kendine özgü koşullarını göz ardı etmemek gerekir. Bunun için bu çalışmada dönemin meclis görüşme değerlendirilmiştir. Dönemin meclis tutanaklarına göre bu kanun bazı milletvekilleri tarafından takdir edilirken bazı milletvekilleri tarafından eleştirilmiştir. Zaman içerisinde bazı maddeleri değişikliğe uğrasa da 309 maddeden oluşan bu kanun Türkiye’de 89 yıldır uygulanmaktadır

Anahtar Kelimeler

• Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, iş sağlığı, iş güvenliği, Türk çalışma ilişkileri

A Research on General Public Health Law

Öz

This study is related to the General Public Health Law, which has taken part in the history of Turkish Occupational Health and Safety. This Law is one of the most important laws of the newly founded Republic of Turkey. Regulations concerning women and child workers were referred, although limitedly, in the Law. Conditions were challenging at the time of this Law. When addressing this Law, it is necessary not to ignore the specific conditions of the era. For that purpose, in this study, the discussions of the Assembly meetings of the period were examined. According to the minutes of the Assembly, the Law criticized by some of the deputies, on the contrary some of them appreciated it. This Law, which is consisting 309 articles, has been in force over 89 years, although some of the articles of it had been amended during time

Anahtar Kelimeler

• Public Health Law, occupational health, occupational safety, Turkish labor relations

Kaynakça

1. Arıcı, K. (1999) İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Dersleri, Ankara: Tes-İş Eğitim Yayınları.
2. Boratav, K. (2003) Türkiye İktisat Tarihi 1908-2002, Ankara: İmge Kitabevi.
3. Bozarslan, H. (2015) Türkiye Tarihi, İstanbul: İletişim Yayınları.
4. Genç, M. (2000) Osmanlı İmparatorluğu’nda Devlet ve Ekonomi, İstanbul: Ötüken Yayınları.
5. Gülmez, M. (1991) Türkiye’de Çalışma İlişkileri (1936 Öncesi), Ankara: TODAİE Yayınları.
6. Gürsoy, B. (1984) “100.Yılında Düyunu Umumiye İdaresi Üzerinde Bir Değerlendirme”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 40, 1-4, 17-59.
7. Keskin, Ö. (2011) “Osmanlı Devleti’nde Maden Hukukunun Tekâmülü (1861- 1906)”, “Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi”, 29, 125-148.
8. Kılkış, İ. (2014) İş Sağlığı ve Güvenliği, Bursa: Dora Yayınları.

9. Makal, A. (1997) Osmanlı İmparatorluğu'nda Çalışma İlişkileri: 1850-1920, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
10. Makal, A. (1999) Türkiye’de Tek Partili Dönemde Çalışma İlişkileri: 1920- 1946, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
11. Makal, A. (2010)., “Türkiye’de Erken Cumhuriyet Döneminde Kadın Emeği”, Çalışma ve Toplum, 25, 13-40.
12. Özer, S. (2014) “Türkiye’de Trahomla Mücadele (1925-1945)”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, 54, 121-152.
13. Şahinkaya, S. (2019) “Cumhuriyetimizin İlk Sanayi Sayımı 1927: “Bir Hesaplaşma Hazırlığı”, Çalışma ve Toplum, 60, 179-208.
14. Talas, C. (1992), Türkiye’nin Açıklamalı Sosyal Politika Tarihi, İstanbul: Bilgi Yayınevi.
15. Tuğluoğlu, F. (2008) “Türkiye de Sıtma Mücadelesi 1924-1950”, Türkiye Parazitoloji Dergisi, 35, 351-359.
16. Tuğluoğlu, F. (2008), “Cumhuriyet Döneminde Verem Mücadelesi ve Propaganda Faaliyetleri”, İstanbul Üniversitesi Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları Dergisi, 13-14, 1-26.
17. TBMM, Zabıt Ceridesi, 48.İnikat, 17.04.1930, https://www.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d03/c018/tbm m03018048.pdf, (17.12.2018).
18. TBMM, Zabıt Ceridesi, 48.İnikat, 17.04.1930, https://www.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d03/c018/tbm m03018048.pdf, (17.12.2018).
19. TBMM, Zabıt Ceridesi, 48.İnikat, 17.04.1930, https://www.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d03/c018/tbm m03018048.pdf, (17.12.2018).
20. TBMM, Zabıt Ceridesi, 49.İnikat, 19.04.1930, https://www.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d03/c018/tbm m03018048.pdf, (17.12.2018).
21. TBMM, Meclis Tutanakları, https://www.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d03/c018/tbm m03018048ss0115.pdf, (15.12.2018).
22. Yıldırım, K. (2013) Osmanlı’da İşçiler (1870-1922), İstanbul: İletişim Yayınları.