JAPON YAZAR SAVADA’NIN ASRIMIZIN ON MEŞHUR ADAMI ADLI ESERİNDE MUSTAFA KEMAL PAŞA BİYOGRAFİSİ

Yıl 2025, Cilt: 25 Sayı: 50, 671 - 705, 31.07.2025

Abdullah Erdoğan Çevirmen: Abdullah Erdoğan

https://doi.org/10.18244/cttad.1592465

Öz

Mustafa Kemal (Atatürk) Paşa hakkında hem yurt içinde hem de yurt dışında çeşitli eserler yazılmıştır. Japon yazar Savada’nın kaleme aldığı “Asrımızın On Meşhur Adamı” adlı eserinde Mustafa Kemal Paşa’nın hayatı, devlet adamlığı ve askeri kişiliği hakkında bilgilere yer verilmiştir. Savada, Mustafa Kemal Paşa’nın biyografisini; okuduğu kaynaklar, duyduğu bilgiler ve gördüğü olayların değerlendirmesini yaparak yazdığını ifade etmiştir. Askeri okuldan sonra İstanbul’da tutuklanması, II. Abdülhamit ve Sultan Vahdettin dönemi yaşanan gelişmelerde aldığı görevler hakkında geniş bilgilere değinmiştir. Vatan ve Hürriyet Cemiyetini kurması, İttihat ve Terakki Cemiyetinin kurulmasında rol alması, Enver Paşa ile yaşadıkları çekişmelere detaylı bir şekilde yer vermiştir. Savada; Mustafa Kemal Paşa Anadolu’ya geçtikten sonra askerlikten azledilmesi üzerine Damat Ferit Paşa’yı ağır bir dille eleştirirken senin Türk milletine yaptığın kötülüğü Enver Paşa bile yapamamıştır demiştir.
Japon yazar Savada savaş sonrası cumhuriyetin ilanı, hilafetin kaldırılması, harf inkılabı, şapka kanunu ve Kürd isyanından da bahsederek detaylı bir biyografi yazmıştır. Savada eserini bitirirken Mustafa Kemal hakkında “Fakat şu şüphesizdir ki Japonya’yı ihya etmekten kat kat müşkil bir vazifeyi gören bu zat eğer Türkler putperest olsalardı mabut ittihaz olunmaya cidden layık olurdu” demiştir. Bu çalışmada arşiv belgeleri kullanılmış olup metnin orijinalliğine müdahale edilmemiştir.

Anahtar Kelimeler

Mustafa Kemal Paşa , Enver Paşa , Japon Yazar Savada , Anadolu , Vatan.

BIOGRAPHY OF MUSTAFA KEMAL PASHA IN JAPANESE AUTHOR SAVADA’S WORK“TEN FAMOUS MEN OF OUR CENTURY”

Öz

Various works have been written about Mustafa Kemal (Atatürk) Pasha both in Turkey and abroad. In the work titled “The Ten Famous Men of Our Century” written by Japanese author Savada, information about Mustafa Kemal Pasha’s life, statesmanship and military personality is included. Savada stated that he wrote Mustafa Kemal Pasha’s biography by evaluating the sources he read, the information he heard and the events he saw. He provided extensive information about his arrest in Istanbul after military school, the duties he assumed during the developments during the reigns of Abdulhamid II and Sultan Vahdettin. He provided detailed information about his establishment of the Fatherland and Freedom Society, his role in the establishment of the Union and Progress Society and the conflicts he had with Enver Pasha. Savada criticized Damat Ferit Pasha harshly when Mustafa Kemal Pasha was dismissed from military service after he moved to Anatolia and said that even Enver Pasha could not do the evil you did to the Turkish nation. Japanese author Savada wrote a detailed biography, mentioning the declaration of the republic after the war, the abolition of the caliphate, the alphabet reform, the hat law and the Kurdish rebellion. Savada, while finishing his work, said about Mustafa Kemal, “But there is no doubt that this person, who had a task much more difficult than reviving Japan, would have been truly worthy of being considered a god if the Turks were idolaters.” Archive documents were used in this study and the originality of the text was not interfered with.

Anahtar Kelimeler

Mustafa Kemal Pasha , Enver Pasha , Japanese Writer Savada , Anatolia , Homeland.

Kaynakça

• “Asrımızın On Meşhur Adamı”, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Milli Savunma Bakanlığı Askeri Tarih Arşivi (ATASE), A, D/12, F/12.