İdarenin Öngörme (Planlama) Faaliyeti ve Bu Faaliyetin Deprem Örneği Üzerinden Önemini Anlamak

Öz

Öngörme (planlama) faaliyeti, idarenin öteki faaliyetlerini doğrudan ilgilendiren, hukuki rejimi farklılık arz eden bir idari faaliyettir. Genel olarak devletin planlama yetkisi olduğu gibi, yürütmenin altında konumlanmış olan idarenin de planlama yetkisi vardır. Bu çalışmanın konusu idari faaliyet olan “öngörme faaliyeti”dir. İdare kamu yararı amacıyla insanların sağlığını, güvenliğini, refahını korumak ve kalkınmayı sağlamak için belli planlar ihdas edip bunlara uygun hareket etmelidir. İdarenin başarısız öngörme faaliyeti topluma ciddi zararlar vereceği gibi devleti de ekonomik, sosyal, politik, milli güvenlik yönlerinden son derece olumsuz etkilemesi olasıdır. Bu idari faaliyetin önemini anlamak için deprem realitesine bakmak yeterli olacaktır. Türkiye’de yaşanan depremler neticesinde bu idari faaliyete gerekli önemin verilmediği görülmektedir. Başarılı bir öngörme faaliyetinin yürütülmesi ve ortaya konulacak planların ve bu kapsamdaki mevziatın uygulanması ihtimalinde ortaya çıkan olumsuz neticelerin birçoğunun gerçekleşmeyeceğini söylemek mümkündür. Dolayısıyla doktrinin, yargının ve idarecilerin bu konuyu hassasiyetle ele alıp geliştirmesi elzemdir.

Anahtar Kelimeler

• Öngörme Faaliyeti
• Deprem
• İmar
• Kamu Yararı

The Planning Activity of the Administration and Understanding its Importance through the Earthquake Example

Öz

Planning is an administrative activity that is directly related to the other activities of the administration and whose legal regime differs. In general, the state has the authority to plan and the administration, which is positioned under the executive, also has the authority to plan. The subject of this article is planning as an administrative activity. The administration should establish certain plans and act in accordance with them in order to protect the health, safety and welfare of the people and to ensure development for the public interest. Failed planning activity of the administration may cause serious damage to the society and may affect the state extremely negatively in terms of economic, social, political, and national security. To understand the importance of this administrative activity, it will be enough to look at the earthquake reality. As a result of the earthquakes experienced in our country, it is seen that this administrative activity is not given the necessary importance. It is possible to say that many of the negative consequences would not have occurred if a successful planning activity was carried out and the plans to be put forward were implemented. Therefore, it is essential for the doctrine, judiciary and administrators to address and develop this issue sensitively.

Anahtar Kelimeler

• Planning Activity
• Earthquake
• Zoning
• Public Interest

Kaynakça

1. AFAD, (2023). 06 Şubat 2023 Kahramanmaraş (Pazarcık ve Elbistan) Depremleri Saha Çalışmaları Ön Değerlendirme Raporu.
2. AKKAYA, F. N. (2016). Kent Estetiğini Koruma Amaçlı İdari Kolluk Faaliyeti. İstanbul.
3. AKYILMAZ, B. (2004). Sosyal Risk İlkesi ve Uygulama Alanı”. GÜHFD, 9(1-2), 185-211.
4. AKYILMAZ, B., SEZGİNER, M., KAYA, C. (2014). İdare Hukuku (2. b.). Ankara.
5. AMERICAN PLANNING ASSOCIATION (2014). Planning for Post-Disaster Recovery: Next Generation, Ed. Schwab, James C., APA’s publications office, Chicago.
6. ARTUKMAÇ, S. (1976). Türk İmar Hukuku (4. b.). Ankara.
7. BRYSON, J. M. (2018). Strategic Planning for Public and Nonprofit Organizations: A Guide to Strengthening and Sustaining Organizational Achievement (5. b.). Hoboken.
8. ÇOLAK, N. İ. (2014). İmar Hukuku (2. b.). İstanbul.

9. DURAN, L. (1982). İdare Hukuku Ders Notları. İstanbul.
10. FORESTER, J. (1989). Planning in The Face of Power. Berkeley.
11. GÖZLER, K. (2019). İdare Hukuku (3. b., Cilt I). Bursa (C.I).
12. GÖZLER, K. (2019). İdare Hukuku (3. b., Cilt II). Bursa (C.II).
13. GÖZÜBÜYÜK, Ş., TAN, T. (2007). İdare Hukuku (5. b., Cilt I). Ankara.
14. GÜÇLÜER, E. (2023). Milli Güvenlik Meselesi Olarak Deprem. Avrasya Dosyası Dergisi, 14 (1), 205-217.
15. GÜLAN, A. (1988). Kamu Hizmeti Kavramı. İHİD, 9 (1-3), 147-159 (Kamu Hizmeti).
16. GÜLAN, A. (2018). İdare Hukuku Ders Notları (basılmamış). S. S. Onar İdare Hukuku ve İlimleri Uygulama ve Araştırma Merkezi Yayınları: 16 (Ders Notları).
17. GÜNDAY, M. (2013). İdare Hukuku (10. b.). Ankara.
18. JICA, IBB (2002). Türkiye Cumhuriyeti İstanbul İli Sismik Mikro-Bölgeleme Dahil Afet Önleme/Azaltma Temel Planı Çalışması.
19. KALABALIK, H. (2015). İmar Hukuku Dersleri (7. b.). Ankara.
20. KELEŞ, R., MENGİ, A. (2003). İmar Hukukuna Giriş. Ankara.
21. MURATOĞLU, T. (2021). İmar Hukuku (2. b.). Ankara.
22. ONAR, S. S. (1966) İdare Hukukunun Umumi Esasları. (3. b., Cilt III), İstanbul.
23. ÖNGÖREN, G. (2020). Yargı Kararları Işığında İmar Hukuku. İstanbul.
24. ÖZAY, İ. H. (2017). Günışığında Yönetim (3. b.). İstanbul.
25. SEN, A. (2001). Development as Freedom, Oxford.
26. TAHTALI, M. B. (2023). Merkezi ve Yerinden Yönetimlerin Deprem Afeti Riskine Karşı Yapı Denetim ve Kentsel Dönüşümdeki Yükümlülükleri, Ankara.
27. TAN, T. (1976). Planlamanın Hukuki Düzeni. Ankara.
28. TAYLOR, N. (1998). Urban Planning Theory Since 1945. Gateshead.
29. THE WORLD BANK, THE UNITED NATIONS (2010). Natural Hazards, UnNatural Disasters: The Economics of Effective Prevention, Washington.
30. TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI (Gerekçeli) (2021). Anayasa Mahkemesi Yayınları (3. b.) Ankara.
31. ULUSOY, A. (2022). Türk İdare Hukuku. (5. b.). Ankara.
32. YAŞAR, H. Nuri. (2014). İdare Hukuku. İstanbul.
33. YAYLA, Y. (1975). Şehir Planlamasının Başlıca Hukuki Meseleleri ve İstanbul Örneği. İstanbul (Planlama).
34. YAYLA, Y. (2010). İdare Hukuku (2. b.). İstanbul (İdare Hukuku).