Yahudi Kaynaklarında Kral Tipolojileri: Nebukadnezzar ve Koreş Örneği

Öz

This article deals wlth the two non-Jewlsh klngs, Nebuchadnezzar, the Babylonlan king and Cyrus, the Persian king, and their pasition In the Jewlsh literature. Evaluations about this two non-Jewish klngs In the Jewlsh texts provldes us an apinion with regard to the Jewlsh attltude and manner agalnst forelgners. The text · refers that Nebuchadnezzar destroyed Jerusalem and lts temple, and drove Jews lnto exile. On the· other hand, Cyrus permltted them to return back to thelr home and rebulld the clty and the temple. Desplte these two dlfferent approach to them, In line with Jewlsh falth, both klngs were regarded the Yahve's envoys who performed his plans regarding Jewlsh people. To this understandlng,- the former punlshed Jewlsh people wlth a wmmand by Yahve because of thelr slns. In contrast, the latter allawed them to return ba"k to thelr homes by the p~rmlssion of Yahve because of waklng His splrit up. 

Anahtar Kelimeler

• Judaism,Babylon,Nebuchadnezzar,Persla,Cyrus

Yahudi Kaynaklarında Kral Tipolojileri: Nebukadnezzar ve Koreş Örneği

Öz

Bu makalede Yahudi olmayan iki kralın·; Babil kralı Nebukadnezzar ve Pers kralı Koreş'in, Yahudi literatüründeki yeri ele alınmıştır. Yahudi kaynaklarında bu Iki yabancı kralla ilgili değerlendirmeler, Yahudilerin yabancılarla liglll duruş ve tavır alışları hakkında bir fikir verecektir. Bir tarafta Kudüs'ü ve mabedi yerle bir edip Yahudileri sürgüne gönderen Nebukadnezzar; diğer tarafta Yahudilerin sürgünden anayurtlarına dö- nüş izni veren, mabedi ve şehri yeniden Inşa edilmesini sağlayan Koreş yer almaktadır. Yahudi inancına göre, Iki kral da aslında Yahve'nln Yahudilerle. ilgili planını gerçekleştiren birer elçlsldir: Birisi Yahve'nln emriyle Yahudileri Işledikleri günahlar sebebiyle cezalandırmış; diğeri de yine Yahve'nln onun ruhunu uyandırmasıyla, Yahudileri yeniden topraklarına göndermiştlr.

Anahtar Kelimeler

• Yahudilik,Babil,Nebukadnezzar,·Pers,Koreş

Kaynakça

1. Bkz. II. Krallar 24/15; krş. Baruk 1/9.
2. De Blois-Van Der Spek, 40; Sack, 14; Oded, "Nebuchadnezzar", EJ, CD Edition.
3. Pfeiffer, 18.
4. Daniei Smith-Christopher, "Reassessing the. Historical and Sociologicar Impact of the
5. Babylonian Exile (597/587-539)", Exi/e: .Old Testament, Jewish, Christian Conceptions, (ed.
6. James M. Scott), Brlll, Leiden, New York, Köln, 1997, s. 19.