16. YÜZYIL BAŞLARINDA RAMAZANOĞLU PİRİ MEHMET PAŞA DÖNEMİNDE ANADOLU VE ÇUKUROVA BÖLGESİNDE MEYDANA GELEN İSYANLAR
Öz
Tarih boyunca jeopolitik bir öneme sahip olan Çukurova’da birçok devlet kurulmuştur. Bunlardan biri de Ramazanoğulları beyliğidir. Doğu ile batıyı, kuzeyle güneyi birleştiren, bir köprü vazifesi gören ve mümbit bir coğrafyaya sahip olan Çukurova, birçok istilaya ve isyana sahne olmuştur. 16. yüzyılın başlarında gerek Anadolu’da, gerekse Çukurova bölgesinde üst üste isyanlar meydana gelmiştir. Osmanlı Devleti’nin göçerleri vergiye bağlamak istemesi, dirlikleri kesilen timarlı sipahilerin zor durumda kalmalarının yanı sıra Safeviler’in Anadolu’daki çeşitli grupları isyana teşvik etmeleri bu ayaklanmaların başlıca sebepleri olarak görülmektedir. Bu çalışma, Anadolu ve Çukurova bölgesinde Pîrî Mehmet Bey (Paşa) zamanında ortaya çıkan isyanları konu edinmektedir. Konu, sebep- sonuç ilişkisi içerisinde ele alınarak, sosyal, siyasi ve ekonomik yönlerden değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Referans1 Ağalarlı, Mübariz, “XVI. Yüzyılın Başlarında Safevi Devletiyle Memlük Devleti Arasında Siyasi İlişkilere Genel Bir Bakış”, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 3/2 (2010).
- Referans2 Akgündüz, Ahmet-Öztürk, Said, Bilinmeyen Osmanlı, Osmanlı Araştırmaları Vakfı, İstanbul 2000.
- Referans3 Akyel, Salih-Şimşek, Zülküf, Klasik Kaynaklara Göre XVI. Yüzyılda Osmanlı Devletinde Meydana Gelen Kızılbaş Ayaklanmaları, Tarih Okulu Dergisi yıl: 7, sayı: 19 (Eylül 2014).
- Referans4 Altınay, Ahmet Refik, On Altıncı Asırda Rafızilik ve Bektaşilik, Sad., Mehmet Yaman, Ufuk Matbaası İstanbul 1994.
- Referans5 Aslanoğlu, İbrahim, “Aleviliğin Tarihsel- Sosyal Temelleri”, Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, 2002/23.
- Referans6 Âşık Paşazade, Osmanoğulları’nın Tarihi, haz. Kemal Yavuz, M. A. Yekta Saraç Mas Matbaacılık. İstanbul 2003.
- Referans7 Barkan, Ömer Lütfi, Türkiye’de Toprak Meselesi, haz. Abidin Nesimi, Mustafa Şahin, Abdullah Özkan, Gözlem Yayınevi, İstanbul 1960.
- Referans8 Cezar, Mustafa, Mufassal Osmanlı Tarihi, Resimli – Harîtalı, Türk Tarih Kurumu, Ankara 2010.
- Referans9 Çakar, Enver, “XVI. Yüzyılda Şam Beylerbeyiliğinin İdarî Taksimatı”, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 13/ 1 (Elâzığ 2003).
- Referans10 Çeçen, Anıl, Türk Devletleri, İnkılap Kitabevi, İstanbul 1986.