Arab Women Pioneers in Egyptian Literature in the 20th Century

Yıl 2025, Cilt: 25 Sayı: 1, 297 - 314, 30.06.2025

Aya Nasr Mohammed Elkatrey

https://doi.org/10.30627/cuilah.1637457

Öz

This article explores the radical transformations in Arabic literature in the 20th century, focusing on the pioneering role of Arab women writers in shaping modern literary trends. Through their literary works, they were able to break the social and cultural constraints imposed by traditional societies, addressing issues that went beyond the narrow scope of women’s issues to encompass broader humanitarian, social, and political topics such as injustice, marginalization, and justice. By examining figures like Huda Sha'arawi, May Ziyada and Latifa al-Zayyat, the article demonstrates how these writers resisted traditional limitations with a conscious and impactful literary style. Their writings became a free cry against silence and a voice for the marginalized in Arab society. Their contributions were not just a female experience but an intellectual movement that helped shape a new cultural awareness, making women’s literature a powerful force in the Arab literary scene.

Anahtar Kelimeler

Arab Literature , The 20th Century , Arab Women Writers , Huda Sha'arawi , May Ziyada

رائدات الأدب العربي في مصر في القرن العشرين

Öz

يتناول هذا المقال التحولات الجذرية التي طرأت على الأدب العربي في القرن العشرين، مسلطًا الضوء على الدور الريادي الذي لعبته الأديبات العربيات في تشكيل ملامح الأدب الحديث. فقد تمكنّ من خلال أعمالهن الأدبية كسر القيود الاجتماعية والثقافية التي فرضتها عليهن المجتمعات التقليدية، وتناول قضايا تتجاوز الإطار النسوي الضيق لتشمل قضايا إنسانية واجتماعية وسياسية واسعة مثل الظلم، التهميش والعدالة. من خلال دراسة نماذج مثل هدى شعراوي، مي زيادة، ولطيفة الزيات، يُظهر المقال كيف قاومن القيود التقليدية بأسلوب أدبي واعٍ ومؤثر. شكّلت كتاباتهن صرخة حرة في وجه الصمت، وصوتًا للأصوات المهمشة في المجتمع العربي. لم تكن مساهماتهن مجرد تجربة أنثوية، بل فعلًا فكريًا ساعد في صياغة وعي ثقافي جديد. بذلك، أصبح الأدب النسائي قوة فاعلة في المشهد العربي، يفتح الأفق أمام أجيال من الكاتبات.

Anahtar Kelimeler

الأدب العربي , القرن العشرين , الأديبات العربيات , هدى شعراوي , مي زيادة

20. YÜZYILDA MISIR'DAKİ ARAP EDEBİYATI KADIN ÖNCÜLER

Öz

Bu makale, 20. yüzyılda Arap edebiyatında meydana gelen köklü dönüşümleri ele almakta ve Arap kadın yazarlarının modern edebiyatın şekillenmesindeki öncü rolüne dikkat çekmektedir. Bu yazarlar, edebi eserleri aracılığıyla, geleneksel toplumların kendilerine dayattığı sosyal ve kültürel sınırlamaları aşmayı başarmış, sadece kadınlara özgü meselelerle sınırlı kalmadan; adalet, dışlanma ve toplumsal sorunlar gibi geniş kapsamlı insani, sosyal ve politik konuları ele almışlardır. Hüdâ Şaʿrâvî, Mey Ziyâde, Latîfe ez-Zeyyât gibi örnekler üzerinden yapılan inceleme, bu yazarların geleneksel engellere karşı bilinçli ve etkili bir edebi dil kullanarak nasıl direndiklerini göstermektedir. Yazdıkları metinler, sessizliğe karşı yükselen özgür bir çığlık olmuş ve Arap toplumundaki marjinalleşmiş kesimlerin sesi haline gelmiştir. Onların katkıları yalnızca kadın deneyimlerinden ibaret olmayıp, aynı zamanda yeni bir kültürel bilinç oluşumuna da katkı sağlamıştır. Böylece kadın edebiyatı, Arap edebiyat sahnesinde etkili bir güç haline gelmiş ve yeni kuşak kadın yazarlar için ufuklar açarak, toplumda kadının konumuna dair bakış açısını yeniden şekillendirmiştir.

Anahtar Kelimeler

Arap Edebiyatı , 20. Yüzyıl , Arap Kadın Yazarları , Hüdâ Şaʿrâvî , Mey Ziyâde

Kaynakça

• Fathin, Masyhud، التناص التاريخي والإبداع الخيالي في رواية ثلاثية غرناطة لرضوى عاشور: تصوير الكارثة الإنسانية للمسلمين بالأندلس، ،أندونيسيا: مجلة ألسونيات، 2024.
• Nighat, Tahira ، الأثر الديني في روايات رضوى عاشور، مجلة الأضواء، العدد 37، 2022.
• Çelik, Arif-Halis Dede, “Mey Ziyâde Ve Edebiyatı ‘1886-1941’”, Baberti, 2024.
• Hüseyin Esved- Ahmed Şavak, Cibrân Halîl Cibrân’da Mektup Edebiyatı: Mey Ziyâde İle Mektuplaşmaları Örneği, İstanbul: Journal Of Arabic Studies, 2021
• İJAS, İnterternational journal of All Subject Research. Erişim 26 Şubat 2025. https://allarticlejournal.com/media/pdf/IJASR-3-3-9.1.pdf.
• Özdemir, Mediha Büşra, “Radvâ ’Âşûr Ve Tarihî Roman Yazarlığı”, İdrak Dini Araştırmalar Dergisi, 2021.
• Mu’essesetu’l-Hindâvi, Erişim 26 Şubat 2025. https://www.hindawi.org/contributors/46025269 . أرشيف الشارخ، أرشيف الشارخ للمجلات الأدبية والثقافية العربية, Erişim 26 Şubat 2025. https://archive.alsharekh.org/AuthorArticles/16996.
• أرشيف الشارخ، أرشيف الشارخ للمجلات الأدبية والثقافية العربية, Erişim 26 Şubat 2025. https://archive.alsharekh.org/AuthorArticles/3451.
• دار الهلال , “https://darelhilal.com/News/2401842.aspx” Erişim 07 Mayıs 2025. المصري اليوم, Erişim 26 Şubat 2025. https://www.almasryalyoum.com/news/details/1988941 الهيئة العامة للاستعلامات, Erişim 26 Şubat 2025. https://sis.gov.eg/Story/93153?lang=ar.