Kur'ân Işığında Korku ve Etkileri
Öz
Allah hikmetsiz hiç bir şeyi yaratmadığı gibi korkuyu da gereksiz ve faydasız yaratmamıştır. Korku duygusu, Allah’ın kullarına iyilik gözeterek lutfettiği fıtrî bir duygudur. Korkmadan yaşamak mümkün değildir. Korkuyu yenmek ve korkulan şeye karşı önlem almak insanın doğasında vardır. Her insan, korkudan emin olmak, huzur ve güven içinde yaşamak ister. Korkuyu yenemeyen insan, kendini huzurlu ve güvende hissedemez. Korku, dünya hayatının son bulacağı Kıyâmet gününe kadar varlığını her daim bir şekilde insanoğluna hissettireceği gibi insanoğlunun gündeminden de hiç düşmeyecektir. Zira korku, Allah’ın insanoğlunu imtihan ettiği araçlardan birisi ve üzerinde düşünülmesi gereken Allah’ın âyetlerindendir. Allah korkusu, kendisinden kaçınılan bir korku olmamış ve beraberinde saygıyı getirmiştir. Mümin için korku, hem Allah’a olan kurbiyetini ve samimiyetini tesis eden olumlu bir olgu, hem de imtihan dünyasında zorluklara ve sıkıntılara karşı direncini ve kararlılığını artıran değerli bir etkendir. Korku, mümini eğiten, onu kötülükten koruyan, onda oto kontrol sistemi oluşturan yapıcı ve faydalı bir duygudur. Dolayısıyla yaratılış itibariyle temel insanî duygulardan birisi olan ‘korku’, bilinç altına yerleşmek suretiyle insanın düşünce ve tasarruflarına pozitif veya negatif etki yapabilme özelliğini taşır. Hatta bu etki insanı hayatı boyunca esir alabilir. Korku duygusu, insanı istemi dışındaki söz ve davranışlara sevk edebilir. Negatif etkiye sahip bir korku, insanın hayatını altüst edebildiği ve yaşamı o kişi için çekilmez kılabildiği gibi, pozitif etkiye sahip bir korku, insanın hayatını düzene sokabilir ve yaşamı o kişi için paha biçilmez bir servet (âhiretin tarlası) yapabilir. Burada önemli olan korkunun sağlam bir inanç ve güçlü bir irade ile dengelenmesidir. İnsanoğlu işte bu ince çizgiyi idrak edebilmeli ve korkuyu fırsata çevirebilmelidir. Gelecekle ilgili korku, kaygı ve endişelerini Kur’ânî buyruklarla gidermeye çalışmalıdır. İnsan, psikolojik olarak korku ve ümit arasında gidip gelir. Korkunun yanında onu dengeleyecek bir ümidi de elden bırakmamalıdır. Çünkü dünya hayatı, ancak âhiretin tarlasıdır. İnsanoğlu dünyada ne ekerse âhirette onu biçecektir. Kula düşen görev, âhireti için ne ektiğine bakmasıdır. Bu çalışmamızda Kur’an’ın havf’ı nasıl anlamlandırdığını, onu insanlığa nasıl sunduğunu, Kur’ân ışığında korkunun insan hayatına etkisini ve diğer varlıkları nasıl etkilediğini, korku iman ve korku dua ilişkisini ortaya çıkarmaya çalışacağız. Çalışmanın insanoğlu için bilinmeyen gelecekle ilgili korku, kaygı ve endişelerini gidermede katkı sunmasını umuyoruz.
Anahtar sözcükler- Kur’ân, İnsan, Havf, Korku, Etki.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Attar, Feridüddin, Tezkiretü’l-Evliya, haz. M. Zahid Kotku, İstanbul: Seha Neşriyat, 1983.
- Aksoy, Ömer Asım, Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü, İstanbul: İnkılap Yay., 1993.
- Beydâvî, Abdullah b. Ömer b. Muhammed eş-Şîrâzî el-, Envâru’t-tenzîl ve esrâru’t-te’vîl, thk. Muhammed Subhî Hasen Hallâk, Muhammed Ahmed el-Atraş, I-III, Beyrût: Dâru’r-Reşîd, 2000.
- Bilgi, İsmail Hilmi, “Kur’ân’da Korku Olgusu Neden ve Nasıl Kullanılmıştır?”, Balıkesir Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, I/2 (2015): 229-251.
- Bilmen, Ömer Nasuhi, Dînî ve Felsefî Ahlâk Lügatçesi, İstanbul: Bilmen Yay., 1967.
- Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâil b. İbrâhim b. el-Müğîre el-Cu’fî el-, Sahihu’l-buhârî (el-Câmiu’s-sahîh), Riyad: Mektebetu’r-Rüşd, 2006.
- Cevherî, İsmâil b. Hammâd el-, es-Sıhâh tâcu’-luga’ ve sıhâhu’l-arabiyye, thk. Ahmed Abdu’l-Gafûr Attâr, I-VI, Beyrut: Dâru’l-İlm Lilmelâyîn, 1979.
- Cora, Mustafa, Tâğutî Tutum ve Davranışlar, Burdur: Anıl Grup Matbaacılık, 2017.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Nurdoğan Türk
*
0000-0002-5684-5956
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
26 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
29 Aralık 2018
Kabul Tarihi
11 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 19 Sayı: 1
Cited By
Helallerde Îtidal: Vera‘ -Kapsamı ve Kazanımlarına Dair Analitik Bir İnceleme-
Abant İzzet Baysal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.33931/abuifd.779395Erinlik (Ön Ergenlik) Dönemi Korku, Kaygı ve Din İlişkisi Üzerine Bir Araştırma
Bilimname
https://doi.org/10.28949/bilimname.937540İslam Ahlak Filozof ve Düşünürlerinde Üzüntüyle Başa Çıkma Yöntemleri
Bilimname
https://doi.org/10.28949/bilimname.1226044İlk Dönem Tasavvufi Tefsir Anlayışında Allah Korkusu (Tüsterî-Sülemî-Kuşeyrî Örneği)
Marifetname
https://doi.org/10.47425/marifetname.vi.1436724Dindar Bireylerin İslami Finans Prensipleri, İslami Finans Ürünlerine İlişkin Bilgi Düzeyi ve İlişkisi Üzerine Bir Araştırma
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.34086/rteusbe.1591023Allah’tan Korkmak Ama O’na İsyan Etmek: Şeytanın Kur’ân’daki Portresi
İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.69576/ihya.1747675