Hayvansal Lif Karışımlı Kumaşların Isıl Tuşesi Üzerine Bir Araştırma

Öz

Tekstil sektöründe çevreye duyarlı ürünlere talebin artması doğal liflere ve dolayısıyla hayvansal liflere olan ilgiyi artırmıştır. Ancak hayvansal lifler ihtiyacı karşılama oranlarının düşük olması sebebiyle oldukça pahalı olup tekstil sektöründe genellikle düşük oranlarda diğer liflerle karışım halde kullanılmaktadır. Giysi konforu, son yıllarda oldukça önemli bir kavram haline gelmiş ve konforu yüksek giysiler çok daha fazla tercih edilmeye başlanmıştır. Kumaşların ısıl davranış özelliklerinin, giysi konforunu etkilediği bilinmektedir. Bu çalışmada hayvansal lif içeren kumaşların ısıl soğurganlık özelliklerinin yani dokunma yolu ile kullanıcıya verdiği sıcak veya soğuk hissini ifade eden ısıl tuşesinin ortaya koyulması amaçlanmıştır. Çalışma sonuçları kumaşlarda ısıl soğurganlığın; ısıl iletkenlik, lif cinsi ve sıklık, gramaj, kalınlık gibi kumaş yapı parametrelerinden etkilendiğini ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

• Hayvansal lif
• Viskon lifi
• Giysi konforu
• Isıl soğurganlık (termal efüzyon)
• Kumaş yapı parametreleri

A Research on Thermal Effusivity of Blend Fabrics with Animal Fibers

Öz

The increase in the demand for environmentally friendly products in the textile sector has enhanced the interest in natural fibers and therefore animal fibers. However, animal fibers are quite expensive due to their low rate of meeting the needs, and they are generally used in low ratios in the textile industry as a mixture with other fibers. Clothing comfort has become a very important concept in recent years and clothes with high comfort have begun to be preferred more and more. It is known that thermal behavior properties of fabrics affect clothing comfort. In this study, it is aimed to reveal the thermal absorptivity (thermal effusivity) properties of fabrics containing animal fiber, that is, the thermal touch, which expresses the warm or cold feeling it gives to the user by touch. The results of the study showed that the thermal effusivity of the fabrics is affected by thermal conductivity, fiber type and fabric structure parameters such as density, weight, and thickness.

Anahtar Kelimeler

• Animal fibers
• Viscose fiber
• Clothing comfort
• Thermal absorptivity (thermal effusivity)
• Fabric structure parameters

Kaynakça

1. 1. Mengüç, S.G., 2012. Bazı Özel Hayvansal Liflerden Elde Edilen İpliklerden Üretilen Kumaşların Özellikleri Üzerine Bir Araştırma. İzmir, Bornova: Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 312.
2. 2. Li, Y., 2001. The Science of Clothing Comfort. Textile Progress, 31(1/2), 64-77.
3. 3. Marmaralı, A., Dönmez Kretzschmar, S., Özdil, N., Gülsevin Oğlakçıoğlu, N., 2006. Giysilerde Isıl Konforu Etkileyen Parametreler. Tekstil ve Konfeksiyon, 16(4), 241-246.
4. 4. Oglakcioglu, N., Marmarali, A., 2007. Thermal Comfort Properties of Some Knitted Structures, Fibres & Textiles in Eastern Europe, 15(5-6), 64-65.
5. 5. Öner, E., Okur, A., 2010. Materyal, Üretim Teknolojisi ve Kumaş Yapısının Termal Konfora Etkileri. Tekstil ve Mühendis, 17(80), 20-29.
6. 6. Majumdar, A., Mukhopadhyay, S., Yadav, R., 2010. Thermal Properties of Knitted Fabrics Made from Cotton and Regenerated Bamboo Cellulosic Fibres. International Journal of Thermal Sciences, 49(10), 2042-2048.
7. 7. Bilgi, M., Kalaoğlu, F., 2010. The Effects of Special Finishing Processes on the Performance and Comfort of the Military Garments. Tekstil ve Konfeksiyon, 20(4), 343-347.
8. 8. Ertekin, G., Marmaralı, A., 2011. Yuvarlak Örme Sandviç Kumaşların Isı, Hava ve Su Buharı Transfer Özellikleri. Tekstil ve Konfeksiyon, 21(4), 369-373.

9. 9. Sampath, M.B., Aruputharaj, A., Senthilkumar, M., Nalankilli, G., 2012. Analysis of Thermal Comfort Characteristics of Moisture Management Finished Knitted Fabrics Made from Different Yarns. Journal of Industrial Textiles, 42(1), 19-33.
10. 10. Gorjanc, D.S., Dimitrovski, K., Bizjak, M., 2012. Thermal and Water Vapour Resistance of the Elastic and Conventional Cotton Fabrics. Textile Research Journal, 82(14), 1498-1506.
11. 11. Uyanık, S., Kaynak, H.K., 2019. Pamuklu Elastan Süprem Kumaşlarda Konfor ve Boncuklanma Özellikleri. Çukurova Üniversitesi Mühendislik, Mimarlık Fakültesi Dergisi, 34(1), 13-22.
12. 12. Üte, T.B., Oğlakçıoğlu, N., Çelik, P., Marmaralı, A., Kadoğlu, H., 2008. Doğal Renkli Pamuk/Angora Tavşan Lifi Karışımından Üretilen İpliklerin Özellikleri ve Örme Kumaşların Isıl Konforuna Etkileri Üzerine Bir Araştırma. Tekstil ve Konfeksiyon, 18(3), 191-196.
13. 13. Üte, T.B., Çelik, P., Kadoğlu, H., Üzümcü, M.B., Ertekin, G., Marmaralı, A., 2018. Farklı Doğal Liflerin İç Giysilerde Kullanımının Konfor Özellikleri Açısından Araştırılması. Tekstil ve Mühendis, 25(112), 335-343.
14. 14. Oglakcioglu, N., Celik, P., Ute, T.B., Marmarali, A., 2009. Thermal Comfort Properties of Angora Rabbit/cotton Fiber Blended Knitted Fabrics. Textile Research Journal, 79(10), 888-894.
15. 15. Mumcu, H.S., Çakır, G., Yayla, O., Gül, F., Tektunalı, S., Nohut, S., 2019. Hayvansal Lifler Kullanılarak Oluşturulan Kumaşların Performans Özelliklerinin İncelenmesi. Ulusal Çukurova Tekstil Kongresi-UÇTEK’2019 26-27 Eylül 2019, Adana, TÜRKİYE
16. 16. https://tr.esc.wiki/wiki/Thermal_inertia, Erişim tarihi: 02.07.2021.
17. 17. https://ctherm.com/products/tx-thermal-effusivity-touch-tester/, Erişim tarihi: 12.08.2021.
18. 18. TS EN 14971: 2013. Tekstil-Örülmüş Kumaşlar-Birim Uzunluk ve Birim Alan Başına Örgü İlmeği Sayısının Tayini.
19. 19. TS EN 12127: 1999. Tekstil-Kumaşlar-Küçük Numuneler Kullanarak Birim Alan Başına Kütlenin Tayini.
20. 20. TS 7128 EN ISO 5084: 1998. Tekstil-Tekstil ve Tekstil Mamullerinin Kalınlık Tayini.
21. 21. ASTM D7984-16 Standard Test Method for Measurement of Thermal Effusivity of Fabrics Using a Modified Transient Plane Source (MTPS) Instrument.
22. 22. Mangat, A.E., Hes, L., Bajzik, V., Mazari, A., 2018. Thermal Absorptivity Model of Knitted Rib Fabric and its Experimental Verification. Autex Research Journal, 18(1), 20-27.