Adana İlinde Bir Tekstil İşletmesindeki Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı Uygulamalarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleriyle Analizi

Öz

Küresel düzeyde, ülkelerin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma çabalarında enerji önemli bir rol oynamaktadır. Özellikle enerji üretim sektörüne yapılan yatırımların, sürdürülebilir enerji politikalarının geliştirilmesine katkısı, ülkelerin uluslararası konumları açısından belirleyici bir ölçüt olarak kabul edilmektedir. Bu çerçevede, ülkelerin yerel ve yenilenebilir enerji kaynaklarını en üst düzeyde kullanma amacıyla gerçekleştirecekleri yatırımlar, ekonomik büyüme, kesintisiz enerji temini, çevre duyarlılığı ve verimlilik kriterlerini etkileme zorunluluğunu içermektedir. Mevcut üretim tesislerinde ise artan enerji maliyetleri, katılaşan emisyon standartları ve sürdürülebilir üretim ilkesinin yaygınlaşması firmaları bazı tedbirler almaya zorlamaktadır. Bu bağlamda birçok sektörde olduğu gibi tekstil sektörü de, temiz üretim ve enerji verimliliği uygulamalarına yönelmektedir. Bu yaklaşım sayesinde, kaynağında bütüncül bir strateji ile enerji tüketimi azaltılarak, hem enerji kaynaklarının korunması hem de yeşil hedeflerin gerçekleştirilmesine katkı sağlanması amaçlanmaktadır. Mevcut literatürde, tekstil sektöründe enerji verimliliği ve temiz üretim konularında sınırlı sayıda ölçekli çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada, Adana Organize Sanayi Bölgesinde Faaliyet gösteren entegre bir tekstil tesisi örneği üzerinde uygulanan en uygun enerji verimliliği projeleri ile enerji kaynaklarından doğalgaz tüketiminin azaltılmasını hedeflemektedir. Bu şekilde, incelenen tekstil tesisinin sürdürülebilir tekstil üretimi ve temiz üretim hedeflerine katkı sağlaması beklenmektedir. Gerçek boyutlarda gerçekleştirilen bu enerji verimliliği çalışmasında, çok kriterli karar verme süreçlerini kullanılarak yürütülen projelerin ağırlıkları veya önem dereceleri belirlenerek, önem derecesi yüksek hedeflere öncelik verilmesi önerilmiştir. Böylece optimum verimliliğin sağlanmasına yönelik bir yol haritası sunularak, sektörün sürdürülebilir vizyonunu güçlendirmeye potansiyel sağlanması hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Enerji verimliliği
• Tekstil sektörü
• ÇKKV
• Standart sapma
• MAUT

Analysis of European Union Green Deal Implementations in a Textile Enterprise in Adana Province Using Multi-Criteria Decision-Making Methods

Öz

At the global level, energy plays a crucial role in countries' pursuit of their sustainable development goals. Specifically, the significance of investments in the energy production sector, contributing to the formulation of sustainable energy policies, is acknowledged as a decisive criterion for countries' international standing. Within this context, countries' investments in harnessing local and renewable energy resources to the fullest extent not only entail the responsibility to impact economic growth but also ensure uninterrupted energy supply, foster environmental awareness, and meet efficiency criteria. Amidst prevailing production facilities, escalating energy expenses, tightening emission standards, and the widespread adoption of sustainable production principles compel companies to undertake proactive measures. Like numerous other sectors, the textile industry is increasingly gravitating toward cleaner production and energy-efficient practices. This strategic approach aims to safeguard energy resources while concurrently advancing green objectives, achieved by curbing energy consumption at its source. The existing literature offers a limited number of studies on energy efficiency and clean production in the textile sector. This study seeks to diminish natural gas consumption through optimal energy efficiency projects implemented within an integrated textile facility in the Adana Organized Industrial Zone. Consequently, the examined textile facility is anticipated to make tangible contributions to the aspirations of sustainable textile production and cleaner industrial practices. Within the scope of this energy efficiency study, conducted in practical dimensions, the recommendation is to prioritize targets of utmost importance. This prioritization is achieved by determining weights or levels of significance for the undertaken projects via multi-criteria decision-making processes. The overarching objective is to furnish the sector with the potential to reinforce its sustainable vision, thereby presenting a comprehensive roadmap to attain optimal efficiency.

Anahtar Kelimeler

• Energy efficiency
• Textile sector
• MCDM
• Standard deviation
• MAUT

Kaynakça

1. 1. Karim, M.Z.A., Chan, S.G., Ismail, N.H., Sharif, A., 2022. Does Energy Productivity Lead to Economic Efficiency and Lower CO2 Emission in Malaysia? Evidence from Bootstrapped ARDL Approach. J Sustain Sci Manag, 17(3), 32-50.
2. 2. Ciacco, E.F., Rocha, J.R., Coutinho, A.R., 2017. The Energy Consumption in the Ceramic Tile Industry in Brazil. Appl. Therm. Eng., 113, 1283-1289.
3. 3. Taban, M., Pourjafar, M., Bemanian, M., Heidari, S., 2012. Climate Impact on Architectural Ornament Analyzing the Shadow of Khavoons in Dezful Historical Context with the Use of Image Processing. Naqshejahan, 2(2), 79-90.
4. 4. Khosravi, A., 2017. Investigating the Convergence of Provincial Energy Efficiency in Iran: A Spatial Econometric Approach. Econ. Res., 17(2), 177-197.
5. 5. Industrial Sector Energy Consumption. https://www.eia.gov/outlooks/ieo/pdf/industrial.pdf, Erişim tarihi: 14.08.2023.
6. 6. Khude, P., 2017. A Review on Energy Management in Textile Industry. Innov. Ener. Res., 6, 169.
7. 7. Ozturk, E., Koseoglu, H., Karaboyacı, M., Yigit, N.O., Yetis, U., Kitis, M., 2016. Sustainable Textile Production: Cleaner Production Assessment/Eco-Efficiency Analysis Study in a Textile Mill. J. Clean. Prod., 138, 248-263.
8. 8. Wang, L., Li, Y., Wanwen, H., 2017. The Energy Footprint of China’s Textile Industry: Perspectives from Decoupling and Decomposition Analysis. Energies 10, 1461-1472.

9. 9. Grave, K., Hazrat, M., Boeve, S., Von Blücher, F., Bourgault, C., 2015. Electricity Costs of Energy Intensive Industries: An International Comparison. Ger. Minist. Econ. Aff. Energy 76. Germany. https://isi.fraunhofer.de
10. 10. Hasanbeigi A., Price L., 2015. A Technical Review of Emerging Technologies for Energy and Water Efficiency and Pollution Reduction in the Textile Industry J. Clean. Prod., 95, 30-44.
11. 11. Yalçın, T., Arab, G., Şener, A., Gördebil, K., Akçal, E., 2020. Energy Efficiency in Textile Industry for Small and Medium-Sized Businesses. Taikomieji Tyrimai Studijose Ir Praktikoje - Applied Research in Studies and Practice, 16(1), 21-37.
12. 12. Ozturk, E, Cinperi, N.C., Kitis, M., 2020. Improving Energy Efficiency Using the Most Appropriate Techniques in an Integrated Woolen Textile Facility. J. Clean. Prod., 254, 120145.
13. 13. Enerji Verimliliği Kanunu, https://www.mevzu at.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5627.pdf, Erişim tarihi: 16.08.2023.
14. 14. Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15437&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5, Erişim tarihi: 16.08.2023
15. 15. Abdulvahitoğlu, A., 2021. AHP-TOPSIS Tabanlı Matematiksel Modelleme ile Jandarma Karakolu Kuruluş Yeri Seçimi ve CAS/CBS ile Analizi. Doktora Tezi. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği ABD., 287, Adana.
16. 16. Abdulvahitoğlu, A., 2023. Prioritization of Risk Factors Causing Juvenile Delinquency with Swara Method: A Case Study From Türkiye. Türk İdare Dergisi, 95(496), 39-61.
17. 17. Abdulvahitoglu, A., Kılıç M., 2022. A New Approach for Selecting the Most Suitable Oilseed for Biodiesel Production; The Integrated AHP-TOPSIS Method. Ain Shams Eng. J., 13(3), 101604 .
18. 18. Abdulvahitoglu, A. 2019. Using Analytic Types of Nanofluids for Hierarchy Process for Evaluating Different Engine Cooling Systems. Thermal Science 23 (5 Part B), 3199-3208.
19. 19. Abdulvahitoğlu, A., Abdulvahitoğlu, A., Kılıç, M. 2022. Elektrikli Araç Bataryalarının Bütünleşik Swara-Topsis Metodu ile Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 37(4), 1061-1076.
20. 20. Yücenur, G.N., İpekçi, A., 2021. SWARA/ WASPAS Methods for a Marine Current Energy Plant Location Selection Problem. Renewable Energy, 163, 1287-1298.
21. 21. Terzioğlu, M.K. , Kurt, E.S., Yaşar, A., Köken, M., 2022. BİST100-Enerji Sektörü Finansal Performansı: SWARA-VIKOR ve SWARA-WASPAS. Alanya Akademik Bakış, 6(2), 2439-2455.
22. 22. Özarpa, C. , Kınacı, B.F., Avcı, İ., 2022. Raylı Ulaşım Sistemlerinde Bakım Yöntemlerinin Verimlilik Açısından Önceliklendirilmesi. Verimlilik Dergisi , (4), 643-658.
23. 23. Özcan, A.N., Bulut, M., Özcan, E., Eren, T., 2022. Enerji Üretim Yatırım Alternatiflerinin Değerlendirilmesinde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin İstatistiksel ve Analitik Olarak Karşılaştırması: Türkiye Örneği. Journal of Polytechnic, 25(2), 519-531.
24. 24. European Commission, 2019. Communication from the Commission to the European Parliament, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions: The European Green Deal. Brussels: European Commission. https://eur-lex.europa.eu/resource .html?uri=cellar:b828d165-1c22-11ea-8c1f-01a a75ed71a1.0002.02/DOC_1&format=PDF Erişim tarihi:18.08.2023.
25. 25. Union of Concerned Scientists, 2020, https://www.ucsusa.org/resources/each-country s-share-co2-emissions. Erişim Tarihi: 18.08.2023.
26. 26. Vidadili, N., Suleymanov, E., Bulut, C., Mahmudlu, C., 2017. Transition to Renewable Energy and Sustainable Energy Development in Azerbaijan. Renew. Sust. Energ. Rev., 80, 1153-1161.
27. 27. Karakuş, D.N., An, N., Turp, M.F. ve Kurnaz, M.L., 2022. AB Yeşil Mutabakatı ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Kapsamında Temel Uygulama Yaklaşımlarına Küresel Bakış. DEÜ SBE Dergisi, 24(1), 47-67
28. 28. TÜBİTAK, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, https://www.tubitak.gov.tr/ sites/default/files/21566/yesilmutabakat.pdf. Erişim tarihi: 17.08.2023.
29. 29. Diakoulaki, D., Avrotas, G., Papayannakis, L., 1995. Determining Objective Weights in Multiple Criteria Problems: the CRITIC Method. Computers & Operations Research, 22(7), 763-770.
30. 30. Jahan, A., Mustapha, F., Sapuan, S.M., Yusof I., Bahraminasab, M., 2012. A Framework for Weighting of Criteria in Ranking Stage of Material Selection Process. The International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 58(1-4), 411-420.
31. 31. Demir, G., Özyalçın, A.T., Bircan, H., 2021. Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ve ÇKKV Yazılımı ile Problem Çözümü. Nobel Yayıncılık, 382.
32. 32. Kim, K.S., Song, O., 2009. A MAUT Approach for Selecting a Dismantling Scenario for the Thermal Column in KRR-1. Annals of Nuclear Energy, 36(2), 145-150.
33. 33. Ishızaka, A., Nemery, P., 2012. Multi-Criteria Decision Analysis: Methods and Software. John Wiley&Sons Ltd. Published, Chichester/UK, 320.
34. 34. Zietsman, J., Rilett, L.R., Kim, S.J., 2006. Transportation Corridor Decisionmaking with Multi-Attribute Utility Theory. International Journal of Management and Decision Making, 7(2-3), 254-266.
35. 35. Erol, I., Sencer, S., Sari, R., 2011. A New Fuzzy Multi-Criteria Framework for Measuring Sustainability Performance of a Supply Chain. Ecological Economics, 70(6), 1088-1100.
36. 36. Öztel, A., 2016. Çok Kriterli Karar Verme Yöntemi Seçiminde Yeni Bir Yaklaşım. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi İstatistik ABD, 172, Ankara.