Konya Meteorolojik Kar Örtüsü Derinlik Yöneliminin Mann Kendall ve Yenilikçi Sen Yöntemleri Kullanılarak Araştırılması

Öz

Bu çalışmada Konya ilindeki kar örtüsü derinliği yönelimi farklı yaklaşımlara göre araştırılmıştır. Bu amaçla Konya'daki 5 farklı istasyonun yıllık maksimum kar örtüsü derinliği verileri kullanılarak yönelim analizi yapılmıştır. İstasyonlardaki eğilim verisi analizi Mann-Kendall ve Inovative Trend Analizi’ne göre yapılmıştır. Ayrıca eğilimin eğimi Sen'in Eğim Tahmin Testi ile bulunmuştur. Mann-Kendall yöntemine göre Beyşehir'de kaydedilen yıllık maksimum kar örtüsü derinliğinde artış eğilimi gözlenirken, diğer istasyonlarda eğilim gözlenmemiştir. Inovative Trend Analizi’ne göre Konya Havalimanı, Beyşehir ve Cihanbeyli istasyonlarında artış eğilimi, Akşehir ve Ereğli'de azalış eğilimi gözlenmiştir. Farklı yaklaşımlarla elde edilen eğilimler, kar yüklerini belirleyen mevcut TS EN 1991-1-3 standardının Konya Havalimanı, Beyşehir ve Cihanbeyli için yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• İklim Değişikliği
• Kar Örtüsü Derinliği
• Trend Analizi
• Mann-Kendall Metodu
• Yenilikçi Sen Methodu

Investigation of Konya Meteorological Snow Cover Depth Trend Using Mann Kendall and Innovative Sen Methods

Öz

This study investigates the snow cover depths trend in Konya province according to different approaches. For this purpose, trend analysis was carried out using the annual maximum snow cover depths data of 5 different stations in Konya. Trend data analysis at the stations was performed according to the Mann-Kendall and Innovative Sen Methods. In addition, the slope of the trend was found with Sen's Slope Estimator Test. According to the Mann-Kendall method, an increasing trend was observed in the annual maximum snow cover depth recorded in Beyşehir, but no trend was observed in other stations. According to the innovative Sen method, an increasing trend was observed in Konya Airport, Beyşehir, and Cihanbeyli stations, and a decreasing trend was observed in Akşehir and Ereğli. Trends obtained with different approaches reveal that the available TS EN 1991-1-3 standard, which determines snow loads, needs to be re-evaluated for Konya Airport, Beyşehir, and Cihanbeyli.

Anahtar Kelimeler

• Climate Change
• Snow Cover Depths
• Trend Analysis
• Mann-Kendall method
• Innovative Sen Methods

Kaynakça

1. 1. Durmaz, M. & Daloğlu, A. (2005). Kar verilerinin istatistiksel analizi ve Dogu Karadeniz Bölgesinin zemin kar yükü haritasının olusturulması. Teknik Dergi, 2(5), 3619-3642.
2. 2. Aksoy, H., Onoz, B., Cetin, M., Yuce, M.I, Eris, E,, Selek, B., Aksu, H., Burgan H.I, Esit, M., Orta, S. & Cavus, Y. (2018). SPI-based drought severity-duration-frequency analysis. 13th International Congress on Advances in Civil Engineering, Izmir/Turkey.
3. 3. Esit, M., Kumar, S., Pandey, A., Lawrence, D.M., Rangwala, I. & Yeager, S. (2021). Seasonal to multi-year soil moisture drought forecasting. Npj Climate and Atmospheric Science, 4(1), 1-8.
4. 4. Türkeş, M. (1996). Spatial and temporal analysis of annual rainfall variations in Turkey. International Journal of Climatology: A Journal of the Royal Meteorological Society, 16(9), 1057-1076.
5. 5. Yuce, M.I. & Esit, M. (2021). Drought monitoring in Ceyhan Basin, Turkey. Journal of Applied Water Engineering and Research, 9(4), 293-314.
6. 6. Topçu, E. (2022). Appraisal of seasonal drought characteristics in Turkey during 1925-2016 with the standardized precipitation index and copula approach. Natural Hazards, 112, 697-723.
7. 7. Çetin, M., Aksoy, H., Önöz, B., Eriş, E., Yüce, M.İ., Selek, B., Aksu, H., Burgan, H.İ., Eşit, M., Çavuş, Y. & Orta, S. (2018). Deriving accumulated precipitation deficits from drought severity-duration-frequency curves: A case study in Adana province, Turkey. 1st International Congress on Agricultural Structures and Irrigation, Antalya/Turkey.
8. 8. Eris, E., Aksoy, H., Onoz, B., Cetin, M., Yuce, M.I., Selek, B., Aksu, H., Burgan, H.I., Esit, M., Yildirim, I. & Karakus, E.U. (2019). Frequency analysis of low flows in intermittent and non-intermittent rivers from hydrological basins in Turkey. Water Supply, 19(1), 30-39.

9. 9. Zamani, R., Mirabbasi, R., Nazeri, M., Meshram, S.G. & Ahmadi, F. (2018). Spatio-temporal analysis of daily, seasonal and annual precipitation concentration in Jharkhand state, India. Stochastic Environmental Research and Risk Assessment, 32(4), 1085-1097.
10. 10. Durmaz, M. & Daloğlu, A. (2006) Frequency analysis of ground snow data and production of the snow load map using geographic information system for the Eastern Black Sea region of Turkey. J. Struct. Eng. ASCE, 132(7), 1166-1177.
11. 11. Korkmaz, H.H., Dere Y., Özkılıç, Y.O., Bozkurt, M.B., Ecemiş, A.S. & Özdoner, N. (2022). Excessive snow induced steel roof failures in Turkey. Engineering Failure Analysis, 141, 106661.
12. 12. Aladağ, E. (2019). Meteoroloji haritaları kullanılarak çelik çatıların kar yükü analizleri. Yüksek Lisans Tezi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi.
13. 13. Baltaci, H., Arslan, H., Akkoyunlu, B.O. ve Gömes, H.B. (2020). Uzun vadeli değişkenlik ve Türkiye'de uzun süreli kış kar yağışı eğilimleri ve telebağlantı modellerinin rolü. Meteoroloji Uygulamaları, 27, e1891.
14. 14. Kültür ve Turizm Bakanlığı, (2025). https://konya.ktb.gov.tr/TR-370534/iklim.html. Erişim tarihi: 08.05.2025.
15. 15. Baltaci, H., da Silva M.C.L. & Gomes, H.B. (2021). Climatological conditions of the Black Sea-effect snowfall events in Istanbul, Turkey. International Journal of Climatology, 41, 2017-2028.
16. 16. Mann, H.B. (1945). Non-parametric tests against trend. Econometrica, 13, 163-171.
17. 17. Kendall, M.G. (1975). Rank correlation methods. Oxford University Press, New York.
18. 18. Yu, Y., Zou, S. & Whittemore, D. (1993). Nonparametric trend analysis of water quality data of rivers in Kansas. Journal Hydrology, 150, 61-80.
19. 19. Gümüş, V., Yenigün, K. ve Kırkgöz, M.S. (2016). Göksu Nehri–Himmetli İstasyonu aylık ortalama akım gidişlerinin belirlenmesi. Çukurova Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 26(1), 27-36.
20. 20. Ay, M. ve Özyıldırım, S. (2017). Yozgat’ın aylık toplam yağış ve aylık ortalama hava sıcaklıklarının trend analizi. Çukurova Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 32(2), 65-76.
21. 21. Yüce, M.I., Eşit, M. & Kalaycıoğlu, V. (2023) Investigation of trends in extreme events: a case study of Ceyhan Basin Turkey. Journal of Applied Water Engineering and Research, 11(3), 317-332.
22. 22. Akbaş, E., Çelik, R. & Eşit, M. (2023) Assessment of Mann Kendall, Spearman Rho and Innovative Şen methods using meteorological data: a case study of Batman region. Yüzüncü Yıl University Journal of the Institute of Natural and Applied Sciences, 28(1), 239-251.
23. 23. Şen, Z. (2012). Innovative trend analysis methodology. Journal of Hydrological Engineering, 17(9), 1042-1046.
24. 24. Şen, Z. (2017). Innovative trend significance test and applications. Theoretical and Applied Climatology, 127(3-4), 939-947.
25. 25. Sen, P.K. (1968). Estimates of the regression coefficient based on Kendall’s tau. Journal of the American Statistical Association, 63, 1379-1389.
26. 26. Türk Standartları Enstitüsü, (2007). TS EN 1991-1-3 yapılar üzerindeki etkiler -Bölüm 1-3: Genel etkiler – Kar yükleri, Ankara.