Araştırma Makalesi

COVID-19 pandemisinin ilk dalgasında sağlık çalışanlarının tükenmişliği: meta analiz

Cilt: 47 Sayı: 3 30 Eylül 2022
PDF İndir
TR EN

COVID-19 pandemisinin ilk dalgasında sağlık çalışanlarının tükenmişliği: meta analiz

Öz

Amaç: COVID-19 pandemisinde artan iş yükü ve çalışma koşulları, sağlık çalışanlarının yaşamlarını, fiziksel iyiliklerini ve mental sağlıklarını (tükenmişlik gibi) tehdit etmektedir. Bu çalışmada, COVID-19 pandemisinin ilk dalgasında sağlık çalışanlarının tükenmişlik oranını inceleyen çalışma bulgularının meta-analiz yöntemi kullanılarak analizi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: PubMed, PsycINFO ve WOS kullanılarak COVID-19 pandemisinin sağlık çalışanları arasındaki tükenmişliğini (Maslach Tükenmişlik Ölçeği ile) 25 Şubat 2021'e kadar inceleyen çalışmalar tarandı ve 145 çalışmadan 10'u meta-analize dahil edildi. Bulgular: Sağlık çalışanlarında duygusal tükenme oranı %31 (%95 GA: %24-%40), duyarsızlaşma oranı %28 (%95 GA: %23-%38) ve kişisel başarısızlık oranı %22 (%95 GA: %13-%34) olarak elde edilmiştir. Vaka sayısının yüksek, yatak ve doktor sayısının düşük olduğu ülkelerde, duygusal tükenme düzeyinin daha düşük, kişisel başarısızlığın daha yüksek olduğu saptanmıştır. Alt grup analizlerinde ise anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Sonuç: Erken dönem çalışmalarından elde edilen kanıtlar, COVID-19 pandemisi sırasında sağlık çalışanlarının önemli bir bölümünde tükenmişliğin olduğunu göstermiştir. Sağlık çalışanlarının mental sağlığına dikkat etmenin, olası riskleri azaltmanın yollarını belirlemenin ve salgın sırası ile sonrasında sağlık çalışanları için rehabilitasyon programı hazırlamanın gerekli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Koronavirüs , COVID-19 , sağlık çalışanları , tükenmişlik , sistematik derleme ve meta-analiz

Kaynakça

  1. 1. Maslach C; Goldberg, J. Prevention of burnout: New perspectives. Applied and Preventive Psychology 1998; 7(1), 63–74. https://doi.org/10.1016/S0962-1849(98)80022-X
  2. 2. Bianchi, R. Do burnout and depressive symptoms form a single syndrome ? Con fi rmatory factor analysis and exploratory structural equation modeling bifactor analysis. Journal of Psychosomatic Research 2020; 131, 109954. https://doi.org/10.1016/j.jpsychores.2020.109954
  3. 3. Engebretsen, K. M., & Bjorbækmo, W. S. Burned out or “just” depressed ? An existential phenomenological exploration of burnout. Journal of Evaluation in Clinical Practice 2020; 26(2), 439–446. https://doi.org/10.1111/jep.13288
  4. 4. Koutsimani, P., Montgomery, A., & Georganta, K. he relationship between burnout, depression, and anxiety: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in Psychology 2019; 10(284), 1–19. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.00284
  5. 5. Fischer, R., Mattos, P., Teixeira, C., Ganzerla, D. S., Rosa, R. G., & Bozza, F. A. Association of Burnout With Depression and Anxiety in Critical Care Clinicians in Brazil. JAMA Network Open 2021; 3(12), 1–12. https://doi.org/10.1001/jamanetworkopen.2020.30898
  6. 6. Massaro, G., Monteiro, C., Lucia, F., Baeza, C., & Hauck, S. Work Environment Evaluation Instrument (WEEI): development, validation, and association with burnout. Trends in Psychiatry and Psychotherapy 2020; 42(2), 185–189.
  7. 7. West, C. P., Dyrbye, L. N., Erwin, P. J., & Shanafelt, T. D. Interventions to prevent and reduce physician burnout: a systematic review and meta-analysis. The Lancet 2016; 388(10057), 2272–2281. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(16)31279-X
  8. 8. Joanna Briggs Institute 2017; https://jbi.global/critical-appraisal-tools
  9. 9. Maslach, C., & Leiter, M. P. Understanding the burnout experience: recent research and its implications for psychiatry. World Psychiatry: Official Journal of the World Psychiatric Association (WPA) 2016; June, 103–111.
  10. 10. Hedges, L. V, & Pigott, T. D. The power of statistical tests in meta-analysis. Psychol Methods 2001; 6(3), 203–217. https://doi.org/10.1037//1082-989X.6.3.203

Kaynak Göster

MLA
Yücel Karakaya, Sevinç Püren, vd. “Burnout among healthcare workers at the first wave of the COVID-19: meta analysis”. Cukurova Medical Journal, c. 47, sy 3, Eylül 2022, ss. 1227-38, doi:10.17826/cumj.1133107.