Üç farklı yüksek ses frekansına maruz kalmış Culex pipiens (L.) (Diptera: Culicidae) larvalarında değişen mortal etkiler
Öz
Amaç: Çalışmamızın amacı, Culex pipiens larvalarına farklı ses frekansları (ultrasonik değer altı ve üstü), uygulanarak, larvalar üzerindeki mortalite etkisini istatistiksel olarak araştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Toplamda sekiz saat süren deneylerimizde, 3 farklı düzeyde (14,8 kHz, 20,0 kHz ve 26.5 kHz) ses frekansı üreten piezo transdüktörlü modifiye kaplarda bulunan 240 adet sivrisinek larvası kullanılmıştır.
Bulgular: Denemelerimizde kullanılan toplam 240 Culex pipiens larvasının 121’i, uygulanan ses frekanslarının tümünde ölmüştür. İkinci evre larvalar, kullanılan ses frekanslarına hassasiyeti en fazla olan evre olarak tespit edilmiştir. Denememizde, 14,8 kHz’lik ultrasonik ses frekansının, en fazla mortaliteye neden olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmamızda kullandığımız ses frekansları (ultrasonik değer altı ve üstü) sivrisinek larvaları üzerinde değişen oranlarda mortal etkiler göstermiştir. Farklı mortalite değerleri, sivrisinek larvaları arasında akustik rezonans değerlerinin farklı olduğunu göstermektedir. Ayrıca erken evre larvalarda (L1 ve L2) mortalitenin yüksek olması çeşitli morfolojik sebeplerden meydana gelebilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Özkul A, Yıldırım Y, Pınar D, Akçalı A, Yılmaz V, Çolak D. Serological evidence of West Nile Virus (WNV) in mammalian species in Turkey. Epidemiol. Infect. 2006; 134:826–829.
- 2. İnci A, Düzlü Ö. Vektörler ve Vektörlerle Bulaşan Hastalıklar. Erciyes Üniv Vet Fak Derg. 2009;6(1):53-63.
- 3. Kavur H, Deveci Ö, Boyacıoğlu H. Kitin Sentez İnhibitörü Diflubenzuron’un Culex pipiens (L.) ve Culiseta longiareolata (Macquart)’nın (Diptera: Culicidae) Larvaları Üzerine Etkileri. Turkiye Parazitol Derg. 2011;35:154-8.
- 4. Günay F, Alten B, Şimşek F, Aldemir A, Linton YM. Barcoding Turkish Culex mosquitoes to facilitate arbovirus vector incrimination studies reveals hidden diversity and new potential vectors. Acta Tropica 2015;143:112–120.
- 5. WHO (World Health Organization), World Malaria Report 2005.
- 6. Alten B, Çağlar SS. Vektör Ekolojisi ve Mücadelesi, T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Projesi Genel Koord., Bizim Büro Basımevi, Ankara. 242 s. 1998.
- 7. Berg H, Zaim M, Yadav RS, Soares A, Ameneshewa B, Mnzava A, Hii J, Dash AP, Ejov M. Global Trends in the Use of Insecticides to Control Vector-Borne Diseases. Environmental Health Perspectives. 2012;120(4):577-582.
- 8. Wilkerson RC, Linton YM, Fonseca DM, Schultz TR, Price DC, Strickman DA. Making Mosquito Taxonomy Useful: A Stable Classification of Tribe Aedini that Balances Utility with Current Knowledge of Evolutionary Relationships. PLoS ONE. 2015;10(7):1-26.
- 9. Faulde MK, Spiesberger M, Abbas B. Sentinel Site-Enhanced Near-Real Time Surveillance Documenting West Nile Virus Circulation in Two Culex Mosquito Species Indicating Different Transmission Characteristics, Djibouti Cıty, Djibouti. J. Egypt .Soc. Parasitol. 2012;42(2):461– 474.
- 10. Aflitto N, DeGomez T. Sonic Pest Repellents. The University of Arizona Cooperative Extension. 2014; 1-4.
