Endosülfan"ın Fare Karaciğeri Üzerine Etkisinin Ultrasütrüktürel ve Biyokimyasal Değerlendirilmesi
Öz
Giriş: Çalışmanın amacı, endosülfan"ın fare karaciğeri üzerine etkisini biyokimyasal veriler ile birlikte ultrasütrüktürel olarak araştırmak, ve aynı zamanda ışık mikroskobik değerlendirmek. Materyal ve Metod: Çalışmada 26-30 gram ağırlığında 12 erkek albino fare kullanıldı. Fareler iki eşit gruba ayrıldı. Endosülfan grubuna, fındık yağında çözülmüş endosülfan (13 mg/kg/gün, vücut ağırlığ) 10 gün süresince intragastrik yol ile oral olarak uygulandı. Kontrol grubuna, yalnızca fındık yağı verildi. Bütün fareler onuncu günün sonunda servikal dislokasyon ile sakrifiye edildi. Histolojik ve biyokimyasal analizler (SOD; superoksit dismutaz, GSH; glutatyon peroksidaz, CAT; katalaz, G6PD; glikoz-6-fosfat dehidrogenaz, MDA; malondialdehid) için doku örnekleri alındı. Bulgular: Bazı hepatositlerin mitokondrionlarının iç membranlarında bozulma, endoplazmik retikulum sisternalarında dilatasyon, lipid ve vakuoler yapıların varlığını gözlendi. Işık mikroskobik olarak belirgin vakuolizasyon görüldü. G6PD, SOD, GSH ve MDA aktivitelerinde artmaya rağmen CAT aktivitesinde azalma vardı. Sonuç: Endosülfanın fare karaciğeri üzerine olumsuz etkisinin nedeni olarak, endosülfanın hepatositlere direkt toksik etkisi yanısıra oksidatif stres indüksüyonuna bağlı olabileceği düşünülebilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- WHO: Environmental Health Criteria 40, Endosulfan. World Health Organization. Genava, 1984.
- Carvalho FP. Agriculture, pesticides, food security and food safety. Environmental Science and Policy. 2006; 9: 685-92.
- Moses V, Peter JV. Acute intentional toxicity: endosulfan and other organochlorines. Clinical Toxicology. 2010;48: 539- 44.
- Castillo CG, Montante M, Dufour L, Martinez ML, Jimenez Capdeville ME. Behavioral effects of exposure to endosulfan and methyl parathion in adult rats. Neurotoxicol Teratol. 2002; 24: 797- 04.
- Sarma K, Pal AK, Sahu NP, Mukherjee SC, Baruah K. Biochemical and histological changes in the brain tissue of spotted murrel, Channa punctatus (Bloch), exposed to endosulfan. Fish Physiol Biochem. 2010; 36: 597-03.
- Singh ND, Sharma AK, Dwivedi P, Patil RD, Kumar M. Experimentally induced citrinin and ndosulfan toxicity in regnant Wistar rats: histopathological alterations in liver and kidneys of fetuses. J Appl Toxicol. 2008; 28:901-07.
- Da Cuna RH, Rey Vazquez G, Piol MN, Guerrero NV, Maqqese MC, Lo Nostro FL. Assessment of the acute toxicity of the organochlorine pesticide endosulfan in Cichlasoma dimerus (Teleostei, Perciformes). Ecotoxicol Environ Saf 2011; 74: 1065Rezg R, Mornagui B, El-Fazaa S, Gharbi N. Biochemical evaluation of hepatic damage in subchronic exposure to malathion in rats: effect on superoxide dismutase and catalase activities using native. PAGE. C R Biol. 2008; 331: 655-62.
- Narayan S, Bajpai A, Tyagi SR, Misra UK. Effect of intratracheal administration of DDT and endosulfan on cytochrome P-450 and glutation-s-transferase in lung and liver of rats. Bul Environ Contam Toxicol. 1985;34: 52-62.
- Fridovich I. Superoxide dismutase . Adv Enzymol. 1974; 41: 35- 97.
- Beutler E. Red cell metabolism. A manuel of biochemical methods, 2 nd edition, Grunef and stratton. Inc New York. 1984.
