Snaith-Hamilton Hoşnutluk Değerlendirme Ölçeği: Geçerlik, Güvenilirlik, Toplumumuzda Psikometrik Özellikleri
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Snaith-Hamilton Hoşnutluk Değerlendirme Ölçeği’nin (SHHDÖ) dilimizdeki geçerlik ve güvenilirliğini araştırmaktır. Materyal ve Metod: Bu amaçla, ayaktan hasta birimimizce izlenen ve bilgilendirilmiş onam veren, DSM-IV’e göre iki uçlu bozukluk (İUB) depresif dönem tanılı 50, majör depresif bozukluk (MDB) tanılı 50 olgu ardışık olarak değerlendirilmiştir. Sağlıklı bireyler SCID-NP ölçütlerince daha önce psikiyatrik yakınması, başvurusu ve tedavi öyküsü olmayan 50 hastane çalışanıdır. Ölçek güvenilirliği, iç tutarlılık, geçerliği faktör analizi ve eş zamanlı test bağıntıları ile ortaya konmuştur. Duyarlılık, özgüllük, yaygınlık ve kesme noktası ROC eğrisi ile saptanmıştır. Bulgular: Hasta gruplarında SHHDÖ puanları, sağlıklı bireylerden yüksektir (p= 0.01 ve p< 0.001). Ölçeğin iç tutarlılığı 0.92 olarak hesaplanmıştır. Faktör analizinde ayrışan iki boyuttan fiziksel hoşnutluk, varyansın % 48’ini, sosyal hoşnutluk, varyansın % 22’sini karşılamaktadır. SHHDÖ puanı ile Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği (HDDÖ) Araştırma Makalesi / Research Article 252 Cilt/Volume 40 Yıl/Year 2015 Snaith Hamilton Hoşnutluk Değerlendirme Ölçeği puanı arasında orta derecede bir bağıntı gösterilmiştir. ROC eğrisinde ölçek duyarlılığı 0.935, özgüllüğü 0.820 olarak saptanmıştır. Buna göre % 95 güven aralığında yaygınlık % 10.9, kesme noktası 28 ve üzeri olarak hesaplanmıştır. Sonuç: SHHDÖ’ nün İUB depresif dönem ve MDB tanılı olguları sağlıklı bireylerden ayırt ettiği gösterilmiştir. SHHDÖ Türkçe formu, kabul edilebilir geçerlik ve güvenilirlik test sonuçları ile kısa ve basit, kişinin geri bildirimine dayalı ve uygulama kolaylığı olan bir ölçüm aracıdır
Anahtar Kelimeler
Snaith-Hamilton Hoşnutluk Değerlendirme Ölçeği, geçerlik, güvenilirlik
Kaynakça
- Hasler G, Fromm S, Carlson PJ, Luckenbaugh DA, Waldeck T, Geraci M ve ark. Neural response to catecholamine depletion in unmedicated subjects with major depressive disorder in remission and healthy subjects. Arch Gen Psychiatry. 2008;65:52131.
- Sprengelmeyer R, Steele JD, Mwangi B, Kumar P, Christmas D, Milders M ve ark. The insular cortex and the neuroanatomy of major depression. J Affect Disord. 2011;133:120-7.
- Clepce M, Gossler A, Reich K, Kornhuber J, Thuerauf N. The relation between depression, anhedonia and olfactory hedonic estimates--a pilot study in major depression. Neurosci Lett. 2010;8;471:139-43.
- Miura S, Kida H, Nakajima J, Noda K, Nagasato K, Ayabe M ve ark. Anhedonia in Japanese patients with Parkinson's disease: analysis using the SnaithHamilton Pleasure Scale. Clin Neurol Neurosurg. 2012;114:352-5.
- Snaith RP, Hamilton M, Morley S. A scale for the assessment of hedonic tone the Snaith-Hamilton Pleasure Scale. Br J Psychiatry. 1995;167:99-103.
- Leventhal AM, Chasson GS, Tapia E, Miller EK, Pettit JW. Measuring hedonic capacity in depression: a psychometric analysis of three anhedonia scales. Clin Psychol. 2006;62:1545-58.
- Çorapçıoğlu A, Aydemir Ö, Yıldız M. DSM-IV eksen I bozuklukları için yapılandırılmış klinik görüşmenin Türkçe’ye uyarlanması ve güvenilirlik çalışması. İlaç ve Tedavi Dergisi. 1999;12:233-6.
- Sorias S, Saygılı R, Elbi H. (1990) DSM-IIIR yapılandırılmış klinik görüşmesi, Türkçe versiyonu. Bornova, Ege Üniversitesi Basımevi. 1990.
- Akdemir A, Örsel S, Dağ İ. Hamilton depresyon derecelendirme ölçeğinin geçerliği, güvenilirliği ve klinikte kullanımı. Psikiyatri Psikoloji Psikofarmakoloji Dergisi. 1996;4:251-9.
- Loas G, Dubal S, Perot P. Validation of the French version of the Snaith-Hamilton Pleasure Scale (SHAPS, Snaith et al. 1995). Determination of the statistical parameters in 208 normal subjects and 103 hospitalized patients presenting with depression or schizophrenia. Encephale. 1997;23:454-8.
