Araştırma Makalesi

Klinik laboratuvarda kalite yönetimi: altı sigma prosedürünün uygulanması

Cilt: 44 29 Aralık 2019
PDF İndir
EN TR

Klinik laboratuvarda kalite yönetimi: altı sigma prosedürünün uygulanması

Öz

Amaç: Bu çalışmada kalite yönetim aracı olan altı sigma protokolü kullanılarak klinik laboartuvar süreçlerindeki iyileştirici etki düzeylerinin belirlenip sağladığı pozitif katkıların ortaya konulması amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada; Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi-Merkezi Laboratuvarı’nda oluşan hataların sınıflandırılması, nedenlerinin araştırılması ve yöntem performanslarının değerlendirilmesi için “Altı Sigma Protokolü” uygulanmıştır. Evrensel standartlarda çalışabilmek için hataların kaynağı ve sıklığının analizi yapılarak öncelikle mevcut durum tespit edilmiştir. Oluşan hataların saptanması ve sınıflandırılması sonucunda, en çok etkilenen süreçlerden başlanarak, düzeltici faaliyetler planlanmıştır.  

Bulgular: Preanalitik evre hata sayısı sigma düzeylerinin 4,250-4,357’den 4,500-4,625’e yükseldiği bulunmuştur. Analitik evrede en yüksek sigma düzeyinin amilaz testi için 10,5 olduğu görülmüştür. Postanalitik evrede ise; potasyum test istek sonuç süresi sigma düzeyinin süreç sonunda 2,250’den 2,500’e yükseldiği belirlenmiştir. 

Sonuç: Bu çalışma; hasta sağlığına olumsuz yansıyabilecek hataların giderilmesine, hasta memnuniyetine, uygun internal kalite kontrol kurallarının seçilmesine olanak sağlamıştır. Düzeltici faaliyetler ve alınan önlemler doğrultusunda kaliteli hizmetin bir maliyeti olmasına karşın kalitesizlik maliyetleri azaltılmıştır. Laboratuvar performansının evrensel ölçütlerde hesaplanarak, dünyadaki diğer klinik laboratuvarlar ile performans karşılaştırması da 4-5 üzerinde olması evrensel kalite standartlarında hizmet verdiğimizi teyit etmiştir.


Anahtar Kelimeler

Altı Sigma,, klinik laboratuvar,milyonda hata sayısı,postanalitik evre,preanalitik evre

Kaynakça

  1. 1. Kazmierczak SC. Laboratory quality controlusing patient data to ases analytical performance. Clin Chem Lab Med. 2003; 41(5) : 617-627.
  2. 2. Nevalainen D, Berte L, Kraft C, Leigh E, Picaso L, Morgan T. Evaluating laboratory performance on quality indicators with the six sigma scale. Arch Pathol Lab Med. 2000; 124: 516-519.
  3. 3. Grash JM, Philippe M. Application of the six sigma concept in clinical laboratories: a review. Clin Chem Lab Med. 2007: 45(6); 789-796.
  4. 4. Plebani M, Sciacovelli L, Aita A, Pelloso M and Chiozza ML. Performance criteria and quality indicators for the pre-analytical phase.Clin Chem Lab Med 2015; 53(6): 943–948. 5. Bonini P, Plebani M, Ceriotti F, Rubboli F. Errors in laboratory medicine. Clin Chem 2002; 48: 691–8.
  5. 6. Plebani M. The detection and prevention of errors in laboratory medicine. Ann Clin Biochem 2010; 47: 101–10.
  6. 7. Hens K, Berth M, Armbruster D, Westgard S. Sigma metrics used to assess analytical quality of clinical chemistry assays: importance of the allowable total error (TEa) target. Clin Chem Lab Med . 2014; 52(7) : 973-80. 8. Westgard JO. Advanced Quality Management / Six Sigma. https://www.westgard.com/lesson67.htm (Accessed 2019)
  7. 9. Rattan A, Lippi G. Frequencyand type of preanalytical errors in a laboratory medicine department in India. Clin Chem Lab Med. 2008: 46(11); 1657-1659.
  8. 10. Stroobants AK, Goldschmidt HM, Plebani M. Error budget calculations in laboratory medicine: linking the concepts of biyolojical variation and allowable medical errors. Clin Chim Acta. 2003: 333(2); 169-176.
  9. 11. Carraro P, Plebani M. Error in a stat laboratory: Types and frequencies 10 Years Later. Clinical Chemistry. 2007: 53;1338-1342.
  10. 12. Plebani M, Carraro P. Mistakes in a stat laboratory: types and frequency. Clinical Chemistry. 1997: 43; 1348-1351.