Araştırma Makalesi

Bipolar bozukluk ve şizofrenide anksiyete duyarlılığı

Cilt: 45 Sayı: 2 30 Haziran 2020
PDF İndir
EN TR

Bipolar bozukluk ve şizofrenide anksiyete duyarlılığı

Öz

Amaç: Bu çalışmada bipolar bozukluk ve şizofreni tanılı hastaların klinik ve sosyodemografik özelliklerinin anksiyete duyarlılığı ile ilişkisi incelenmiştir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmanın örneklem grubunu 18-65 yaş aralığında, komorbid ruhsal hastalığı bulunmayan ötimik dönemde olan 59 (33 kadın, 26 erkek) bipolar bozukluk ve klinik olarak stabil 65 (28 kadın, 37 erkek) şizofreni tanılı hasta, 88 (47 kadın, 41 erkek) sağlıklı gönüllü oluşturmaktadır. Bipolar bozukluk tanılı hastalara Young Mani Derecelendirme Ölçeği (YMDÖ), Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği (HAM-D), şizofreni tanılı hastalara Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANSS) ve tüm örneklem grubuna Anksiyete Duyarlılığı İndeksi-3 (ADİ-3) uygulanmıştır.
Bulgular: ADİ-3 toplam, bilişsel ve sosyal alt boyut puanı bipolar bozukluk ve şizofreni tanılı hastalarda kontrol grubuna göre anlamlı ölçüde yüksek saptanmıştır. Geçmişte özkıyım girişiminde bulunan bipolar bozukluk tanılı hastaların ADİ-3 fiziksel ve toplam puanlarının özkıyım girişiminde bulunmayanlara göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu belirlenmiştir. Şizofreni tanılı hastaların ADİ-3 fiziksel, bilişsel ve toplam puanları ile PANSS pozitif puanları arasında anlamlı düzeyde doğrusal bir ilişki saptanmıştır.
Sonuç: Anksiyete duyarlılığı bipolar bozukluk ve şizofreni tanılı hastalarda sağlıklı kişilere göre yüksektir. Çalışma verilerinden anksiyete duyarlılığının bipolar bozuklukta geçmiş özkıyım girişimleri için yordayıcı olduğu, şizofrenide ise hastalık şiddetiyle özellikle pozitif psikotik belirtilerle ilişkili olduğu sonucuna varılabilir.

Anahtar Kelimeler

bipolar bozukluk,şizofreni,anksiyete duyarlılığı,özkıyım

Kaynakça

  1. Reiss S, McNally RJ. Expectancy model of fear. Theoretical issues in behavior therapy inside (Eds S. Reiss, RR Bootzin): 107-21. San Diego, CA: Academic Press, 1985.
  2. Reiss S. Expectancy model of fear, anxiety, and panic. Clin Psychol Rev. 1991;11(2):141–53.
  3. Taylor S. Anxiety sensitivity: Theory, research, and treatment of the fear of anxiety (Ed IBWeiner) Routledge, 2014.
  4. Waszczuk MA, Zavos HMS, Antonova E, Haworth CM, Plomin R, Eley TC. A multivariate twin study of trait mindfulness, depressive symptoms, and anxiety sensitivity. Depress Anxiety. 2015;32(4):254–61.
  5. Gratz KL, Tull MT, Gunderson JG. Preliminary data on the relationship between anxiety sensitivity and borderline personality disorder: The role of experiential avoidance. J Psychiatr Res. 2008;42(7):550–9.
  6. Mantar A, Yemez B, Alkın T. Anksiyete duyarlılığı indeksi-3’ün Türkçe formunun geçerlik ve güvenilirlik çalışması [The validity and reliability of Turkish version of anxiety sensitivity index-3]. Türk Psikiyatr Derg [Turkish Psychiatry Journal]. 2010;21:1–11.
  7. Keough ME, Riccardi CJ, Timpano KR, Mitchell MA, Schmidt NB. Anxiety symptomatology: The association with distress tolerance and anxiety sensitivity. Behav Ther. 2010;41(4):567–74.
  8. Schmidt NB, Zvolensky MJ, Maner JK. Anxiety sensitivity: Prospective prediction of panic attacks and Axis I pathology. J Psychiatr Res. 2006;40(8):691–9.
  9. Lilienfeld SO, Penna S. Anxiety sensitivity: Relations to psychopathy, DSM-IV personality disorder features, and personality traits. J Anxiety Disord. 2001;15(5):367–93.
  10. Stewart SH, Peterson JB, Pihl RO. Anxiety sensitivity and self-reported alcohol consumption rates in university women. J Anxiety Disord. 1995;9(4):283–92.

Kaynak Göster

MLA
Namlı, Zeynep, vd. “Bipolar bozukluk ve şizofrenide anksiyete duyarlılığı”. Cukurova Medical Journal, c. 45, sy 2, Haziran 2020, ss. 721-30, doi:10.17826/cumj.723876.