Şizofreni tanılı hastalarda çocukluk çağı travmasının dissosiyasyonla ilişkisi
Öz
Amaç: Dissosiyatif belirtiler, şizofreni de dahil olmak üzere pek çok psikiyatrik hastalıkla beraber görülür ve sıklıkla öncesinde travmatik bir deneyim mevcuttur. Bu çalışmayla Şizofreni tanılı hastalar’da çocukluk çağı travmasının sıklığı ve dissosiyatif yaşantılarla ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: DSM-IV tanı kriterlerine göre şizofreni tanısı alan 40 kadın, 40 erkek olmak üzere 80 hasta ile görüşülmüştür. Çalışmaya dahil edilen hastalar; sosyodemografik veri formu, SCID-I ölçeği, çocukluk çağı travma ölçeği (CTQ-28), dissosiyatif yaşantılar ölçeği (DES), DES takson ölçeği (DES-Takson), Calgary şizofrenide depresyon ölçeği (CŞDÖ), dissosiyatif bozukluklar görüşme formu (DDIS) ile değerlendirilmişlerdir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastalar çocukluk çağı travması olan ve olmayan şeklinde iki gruba ayrıldı. Çocukluk çağı travmasına maruz kalan grup ile maruz kalmayan grup karşılaştırıldığında sosyodemografik veriler açısından anlamlı bir farklılık saptanmadı. Hastalığa ilişkin veriler ile de travma yaşantısı arasında anlamlı bir ilişki gözlenmedi. Travma yaşantısı ile depresyon ve borderline kişilik özellikleri varlığı özellikle ilişkili bulundu, yaşanan travma türlerinden ise duygusal kötüye kullanım varlığı, çocukluk çağı travma ölçeği (CTQ-28) toplam skorundan sonra dissosiyatif yaşantıların varlığı ve depresyon ile en ilişkiliydi.
Sonuç: Bu çalışmanın sonucuna göre şizofreni tanılı hastalarda psikiyatrik muayene içinde rutin travma öyküsü sorulması önem arz etmektedir.
Gereç ve Yöntem: DSM-IV tanı kriterlerine göre şizofreni tanısı alan 40 kadın, 40 erkek olmak üzere 80 hasta ile görüşülmüştür. Çalışmaya dahil edilen hastalar; sosyodemografik veri formu, SCID-I ölçeği, çocukluk çağı travma ölçeği (CTQ-28), dissosiyatif yaşantılar ölçeği (DES), DES takson ölçeği (DES-Takson), Calgary şizofrenide depresyon ölçeği (CŞDÖ), dissosiyatif bozukluklar görüşme formu (DDIS) ile değerlendirilmişlerdir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastalar çocukluk çağı travması olan ve olmayan şeklinde iki gruba ayrıldı. Çocukluk çağı travmasına maruz kalan grup ile maruz kalmayan grup karşılaştırıldığında sosyodemografik veriler açısından anlamlı bir farklılık saptanmadı. Hastalığa ilişkin veriler ile de travma yaşantısı arasında anlamlı bir ilişki gözlenmedi. Travma yaşantısı ile depresyon ve borderline kişilik özellikleri varlığı özellikle ilişkili bulundu, yaşanan travma türlerinden ise duygusal kötüye kullanım varlığı, çocukluk çağı travma ölçeği (CTQ-28) toplam skorundan sonra dissosiyatif yaşantıların varlığı ve depresyon ile en ilişkiliydi.
Sonuç: Bu çalışmanın sonucuna göre şizofreni tanılı hastalarda psikiyatrik muayene içinde rutin travma öyküsü sorulması önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Kaynakça 1.Öztürk E. Travma ve Dissosiyasyon: Dissosiyatif Kimlik Bozukluğunun Psikoterapisi Ve Aile Dinamikleri. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri, 1. Baskı, 2017.
- 2.Sadock BJ, Sadock VA. Kaplan & Sadock Klinik Psikiyatri.(Çeviri Eds A Bozkurt) 4.baskı İstanbul, Güneş Tıp Kitapevleri, 2009.
- 3.Schäfer I, Harfst T, Aderhold V, Briken P,Lehmann M, Moritz S at al. Childhood trauma and dissociation in female patients with schizophrenia spectrum disorders: an exploratory study. J Nerv Ment Dis 2006; 194: 135–138.
- 4.Mueser KT, Goodman LB, Trumbetta SL, Rosenberg SD, Osher FC, Vidaver R, et al. Trauma and posttraumatic stres disorder in severe mental illness. J. Consult. Clin. Psychol.. 1998; 66(3): p. 493-499.
- 5.Spence W, Mulholland C, Lynch G, McHugh S, Dempster M, Shannon C. Rates of childhood trauma in a sample of patients with schizophrenia as compared with a sample of non-psychotic psychiatric diagnoses. J Trauma Dissociation 2006; 7: 7–22
- 6.Ellason JW, Ross CA. Two-year-follow-up of inpatients with dissociative identity disorder. Am J Psychiatry. 1997; 154: p. 832-839.
- 7.Ross CA. Schizophrenia: Innovations in Diagnosis and Treatment. Birmingham, Haworth, 2004
- 8. Moskowitz A, Read J, Farrelly S, Rudegeair T, Williams O. Dissociation and Psychosis:Are Psychotic Symptoms Traumatic in Origin and Dissociative in Kind? In Dell PF, O'neil JA, editors. Dissociation and the Dissociative Disorders: DSM-V and Beyond. New York: Routledge; 2009. p. 521-533.
- 9. Vogel M, Spitzer C, Barnow S, Freyberger HJ, Grabe HJ. The role of trauma and PTSD- related symptoms for dissociation and psychopathological distress in inpatients with schizophrenia. Psychopathology. 2006; 39: p. 218-226.
- 10. Holowka DW, King S, Saheb D, Pukall M, Brunet A. Childhood abuse and dissociative symptoms in adult schizophrenia. Schizophrenia Res. 2003; 60: p. 87-90.
