EN
TR
ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ
Öz
Dünya üzerinde gerek ekonomik gerekse de sosyal gelişmeler yaşandıkça malzeme tüketiminde bir takım artışlar kendini göstermektedir. Dolayısıyla da bu malzeme kullanımının çevre kirliliği üzerinde önemli etkileri bulunmaktadır. Bunun tespit edilebilmesi için de malzeme ayak izi önemli bir belirleyici olarak kendini göstermektedir. Bu doğrultuda bu çalışmada malzeme ayak izi üzerinde etkili olabilecek değişkenlerin belirlenmesi böylece de çevresel kirlenmeye neden olabilecek unsurların tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada malzeme ayak izi bağımlı değişken olarak ele alınırken; malzeme ayak izi üzerinde etkili olabileceği düşünülen malzeme tüketimi, malzeme verimliliği, nüfus, enerji tüketimi, ekonomik büyüme, ticari açıklık ve küreselleşme değişkenleri bağımsız değişken olarak ele alınmıştır. Bu amaçla dünyada en çok malzeme tüketen ilk beş ülkenin (Çin, Amerika Birleşik Devletleri, Hindistan, Brezilya, Japonya) 1990-2016 dönemi verilerinden yararlanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkinin analiz edilmesinde ise Panel ARDL MG yöntemi kullanılmıştır. Sonuçta söz konusu ülkelerde malzeme tüketimi, ekonomik büyüme ve nüfus ile malzeme ayak izi arasında pozitif bir ilişki tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Agnolucci, P., Flachenecker, F., & Söderberg, M. (2017). The causal impact of economic growth on material use in Europe. Journal of Environmental Economics and Policy, 6(4), 415-432. https://doi.org/10.1080/21606544.2017.13257.
- Alfsen, K.H., & H.V. Sæbø. (1993). Environmental quality ındicators : background , principles and examples from Norway. Environmental & Resource Economics, 3, 415–435. doi:10.1007/BF00310246.
- Alola, A. A., Akadiri, S. S., & Usman, O. (2021). Domestic material consumption and greenhouse gas emissions in the EU‐28 countries: Implications for environmental sustainability targets. Sustainable Development, 29(2), 388-397.
- Ansari, M. A., Haider, S., & Khan, N. A. (2020). Environmental Kuznets curve revisited: an analysis using ecological and material footprint. Ecological Indicators, 115, 106416.
- Charlier, D., & Fizaine, F. (2020). Does becoming richer lead to a reduction in natural resource consumption? an empirical refutation of the kuznets material curve (No. 2020.05).
- Fernández-Herrero, L., & Duro, J. A. (2019). What causes inequality in material productivity between countries?. Ecological Economics, 162, 1-16.
- Grabarczyk, P., Wagner, M., Frondel, M., & Sommer, S. (2018). A cointegrating polynomial regression analysis of the material kuznets curve hypothesis. Resources Policy, 57, 236-245.
- Ibrahim, M. D., & Alola, A. A. (2020). Integrated analysis of energy-economic development-environmental sustainability nexus: case study of MENA countries. Science of the Total Environment, 737, 139768.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
27 Nisan 2023
Gönderilme Tarihi
13 Nisan 2022
Kabul Tarihi
3 Kasım 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 32 Sayı: 1
APA
Turgut, E., & Sarıöz Gökten, Y. (2023). ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 32(1), 20-29. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1102966
AMA
1.Turgut E, Sarıöz Gökten Y. ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;32(1):20-29. doi:10.35379/cusosbil.1102966
Chicago
Turgut, Ecem, ve Yeliz Sarıöz Gökten. 2023. “ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32 (1): 20-29. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1102966.
EndNote
Turgut E, Sarıöz Gökten Y (01 Nisan 2023) ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32 1 20–29.
IEEE
[1]E. Turgut ve Y. Sarıöz Gökten, “ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 32, sy 1, ss. 20–29, Nis. 2023, doi: 10.35379/cusosbil.1102966.
ISNAD
Turgut, Ecem - Sarıöz Gökten, Yeliz. “ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32/1 (01 Nisan 2023): 20-29. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1102966.
JAMA
1.Turgut E, Sarıöz Gökten Y. ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;32:20–29.
MLA
Turgut, Ecem, ve Yeliz Sarıöz Gökten. “ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 32, sy 1, Nisan 2023, ss. 20-29, doi:10.35379/cusosbil.1102966.
Vancouver
1.Ecem Turgut, Yeliz Sarıöz Gökten. ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN BİR GÖSTERGESİ OLARAK MALZEME AYAK İZİ İÇİN PANEL VERİ ANALİZİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Nisan 2023;32(1):20-9. doi:10.35379/cusosbil.1102966
Cited By
Factors Affecting the Material Footprint in G7 Countries: Panel Cointegration Approach With Fourier Function
Environmental Quality Management
https://doi.org/10.1002/tqem.70067ÇEVRESEL BOZULMAYI NE BELİRLER? SEÇİLMİŞ ÜLKELER İÇİN İKTİSADİ BÜYÜME, DIŞ TİCARET, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN MALZEME AYAK İZİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
International Journal of Management Economics and Business
https://doi.org/10.17130/ijmeb.1580181BRICS-T ÜLKELERİNDE MALZEME AYAK İZİNİN BELİRLEYİCİLERİ ÜZERİNE PANEL VERİ ANALİZİNDEN KANITLAR
Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi
https://doi.org/10.18092/ulikidince.1670547ODKA Ülkelerinde Malzeme Kuznets Eğrisinin Geçerliliği Üzerine Panel Veri Sınaması
Bulletin of Economic Theory and Analysis
https://doi.org/10.25229/beta.1696427