Araştırma Makalesi

SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI

Cilt: 34 Sayı: 2 24 Ekim 2025
PDF İndir
EN TR

SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI

Öz

2023 yılında Türkiye'de meydana gelen ve "Kahramanmaraş Depremleri" olarak adlandırılan büyük afet, sağlık yapılarının deprem dayanıklılığı ve iç mekân tasarımına ilişkin önemli eksiklikleri ortaya çıkarmıştır. Deprem nedeniyle 42 ağır hasarlı ve 94 az hasarlı hastanenin hizmet veremez hale gelmesi, sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini ciddi biçimde aksatmıştır. Bu durum, sağlık yapılarını depreme dayanıklı kılmanın yalnızca yapısal müdahalelerle sınırlı kalmaması gerektiğini, iç mekân düzenlemelerinin de kritik öneme sahip olduğunu göstermiştir. Mühendislik ve mimarlık alanlarında deprem riskleri geniş biçimde ele alınırken, iç mimarlık disiplininde sağlık yapılarının iç mekânlarının deprem risklerine yönelik standartlarının yeterince geliştirilmediği görülmektedir. Mevcut yönetmelikler, iç mekân parametrelerini yeterli ölçüde kapsamamakta ve kullanıcı odaklı çözümler sunamamaktadır. Bu çalışmanın amacı, deprem sırasında ve sonrasında sağlık hizmetlerinin kesintisiz sürdürülebilmesi için iç mekân tasarımında güvenliğin artırılmasına yönelik kriterler geliştirmek ve sağlık yapılarının iç mekân tasarımında faydacı yaklaşımların benimsenmesini sağlamaktır. Araştırma kapsamında Türkiye, İngiltere ve ABD'de uygulanan sağlık yapıları tasarım kılavuzları incelenmiş; yapıların afet sonrasında kesintisiz hizmet sunabilmesi için iç mekân tasarımında gerekli standartların oluşturulması gerektiği sonucuna varılmıştır. Özellikle mobilya ve tıbbi ekipmanların sabitlenmesi, acil çıkışların açık ve güvenli tutulması, yangın dayanımı yüksek malzemelerin kullanılması gibi öneriler sunulmuştur. Sağlık yapılarının tasarımında disiplinler arası bütüncül yaklaşımların benimsenmesi, yapısal ve iç mekânsal bileşenlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu bağlamda çalışma, sağlık yapılarının iç mekân tasarımına yönelik standartların geliştirilmesi konusunda literatüre ve uygulamaya katkı sağlamayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adams, A. (2008). Medicine by design: The architect and the modern hospital, 1893–1943. University of Minnesota Press.
  2. Arslan, HD ve Köken, B (2016). Evaluation of the Space Syntax Analysis in Post-Strengthening Hospital Buildings. Architecture Research 2016, 6(4): 88-97.
  3. Arslan, HD, Köken, B (2016b). From The Architectural Point of View: Statistical Evaluation of the Existing and Strengthening Hospital Buildings. International Journal of Scientific & Engineering Research, Volume 7, Issue 6, June-2016, s. 670-674, ISSN 2229-5518.
  4. Brooker, G. ve Stone, S. (2011). İç Mekan Tasarımı Nedir? (1. baskı). Yapı-Endüstri Merkezi Yayınları.
  5. Coleman, C. (2001). Interior Design Handbook of Professional Practice. McGraw-Hill Professional.
  6. Day, C. (2004). Places of the soul: Architecture and environmental design (2nd ed.). Architectural Press.
  7. Deprem Yönetmeliği (2023). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2018/03/20180318M1-2.htm
  8. Fawcett. A. P. (2003). Architecture Design Notebook. Routledge.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Görsel İletişim Tasarımı (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

24 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

14 Aralık 2023

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 34 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özgen, E., & Orhan Yılmaz, E. (2025). SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 34(2), 1028-1045. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1405026
AMA
1.Özgen E, Orhan Yılmaz E. SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;34(2):1028-1045. doi:10.35379/cusosbil.1405026
Chicago
Özgen, Elif, ve Esra Orhan Yılmaz. 2025. “SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34 (2): 1028-45. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1405026.
EndNote
Özgen E, Orhan Yılmaz E (01 Ekim 2025) SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34 2 1028–1045.
IEEE
[1]E. Özgen ve E. Orhan Yılmaz, “SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 34, sy 2, ss. 1028–1045, Eki. 2025, doi: 10.35379/cusosbil.1405026.
ISNAD
Özgen, Elif - Orhan Yılmaz, Esra. “SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34/2 (01 Ekim 2025): 1028-1045. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1405026.
JAMA
1.Özgen E, Orhan Yılmaz E. SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;34:1028–1045.
MLA
Özgen, Elif, ve Esra Orhan Yılmaz. “SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 34, sy 2, Ekim 2025, ss. 1028-45, doi:10.35379/cusosbil.1405026.
Vancouver
1.Elif Özgen, Esra Orhan Yılmaz. SAĞLIK YAPILARINDA DEPREM RİSKİNE KARŞI İÇ MEKAN TASARIM YAKLAŞIMLARI. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Ekim 2025;34(2):1028-45. doi:10.35379/cusosbil.1405026