Araştırma Makalesi

YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ

Cilt: 34 Sayı: Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ 20 Temmuz 2025
PDF İndir
TR EN

YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ

Öz

Çalışmada Makine Öğrenimi, Derin Öğrenme ve Pekiştirmeli Öğrenme ile ilgili finans alanındaki çalışmaların bibliyometrik incelemesi yapılmıştır. 2001-2025 periyodunu kapsayan araştırmada, Web of Science ve Scopus veri tabanlarında indekslenen, İngilizce yazılmış, yalnızca makale türündeki çalışmalar analiz edilmiştir. Her iki veri tabanındaki çalışmalar Rstudio ortamında özel bir kod dizini kullanılarak birleştirilmiş, tekrarlayanlar ayıklanmış ve tek bir veri setiyle çalışılmıştır. Çalışmalar yazar, dergi, anahtar kelimeler, tematik konular, atıf sayıları ve yazar ülkeleri bağlamında bibliyografik olarak araştırılmıştır. Çalışmaların görsel analizinde ise Biblioshiny programından yararlanılmıştır. Bu araştırmanın sonuçları olarak ilgili alandaki yayın sayısında özellikle 2018 sonrası ciddi bir artış olduğu izlenmektedir. Pay senedi fiyat tahminlemesi, volatilite öngörümlemesi, duygu analizi, sinir ağları ve optimizasyon gibi konuların ilgili alandaki temel temaları oluşturduğu tespit edilmiştir. En fazla yayının Expert Systems with Applications dergisinde yer aldığı ve Çin Halk Cumhuriyeti’nden araştırmacıların %29,8’lik bir oranla ilgili alanlarda en yüksek yayın üretme oranına sahip olduğu görülmektedir. Çalışılan veri setinde yer alan çalışmaların başlıklarında geçen en yaygın kelimeler ise pay senedi, öğrenme, tahmin, piyasa, öngörümleme, analiz, duygu, alım-satım ve portföydür. Araştırmanın yapay zekanın ilgili alt disiplinlerine dayalı modellerin finans literatürü açısından mevcut durumunu, etkisini ve potansiyel araştırma konularını ortaya koyması bakımından önemli olduğu olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Araştırma sürecinde fikirlerinden ve yönlendirmelerinden faydalandığımız Manisa Celal Bayar Üniversitesi İİBF İşletme Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Deniz DİRİK'e değerli katkıları için teşekkür ediyoruz.

Kaynakça

  1. Akay, E. C., Soydan, N. T. Y. ve Gacar, B. K. (2020). Makine öğrenmesi ve ekonomi: Bibliyometrik analiz. PressAcademia Procedia, 12(1), 104-109. https://doi.org/10.17261/Pressacademia.2020.1367
  2. Aria, M. ve Cuccurullo, C. (2017). bibliometrix: An R-tool for comprehensive science mapping analysis. Journal of Informetrics, 11(4), 959-975. https://doi.org/10.1016/j.joi.2017.08.007
  3. Arslankaya, S. ve Toprak, Ş. (2021). Makine öğrenmesi ve derin öğrenme algoritmalarını kullanarak hisse senedi fiyat tahmini. Uluslararası Mühendislik Araştırma ve Geliştirme Dergisi, 13(1), 178-192. https://doi.org/10.29137/umagd.771671
  4. Aslancı, S. (2022). Araştırma sorgulamaya dayalı öğrenme: bibliyometrik bir analiz. Scientific Educational Studies, 6(1), 1-25. https://doi.org/10.1016/j.joi.2017.08.007
  5. Aydın, N. (2024). Bibliyometrik analiz nasıl yapılır: Genel bir bakış. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi. 19(Özel Sayı), 153-160.
  6. Baek, S., Mohanty, S. K., ve Glambosky, M. (2020). COVID-19 and stock market volatility: An industry level analysis. Finance Research Letters, 37, 101748. https://doi.org/10.1016/j.frl.2020.101748
  7. Baek, Y. ve Kim, H. Y. (2018). ModAugNet: A new forecasting framework for stock market index value with an overfitting prevention LSTM module and a prediction LSTM module. Expert Systems with Applications, 113, 457-480. https://doi.org/10.1016/j.eswa.2018.07.019
  8. Borovkova, S. ve Tsiamas, I. (2019). An ensemble of LSTM neural networks for high‐frequency stock market classification. Journal of Forecasting, 38(6), 600-619. https://doi.org/10.1002/for.2585

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekonometri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

21 Mart 2025

Kabul Tarihi

10 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 34 Sayı: Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ

Kaynak Göster

APA
Bayram, E., & Özbek, G. B. (2025). YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 34(Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ), 303-321. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1662365
AMA
1.Bayram E, Özbek GB. YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;34(Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ):303-321. doi:10.35379/cusosbil.1662365
Chicago
Bayram, Erdi, ve Gökhan Berk Özbek. 2025. “YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34 (Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ): 303-21. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1662365.
EndNote
Bayram E, Özbek GB (01 Temmuz 2025) YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34 Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ 303–321.
IEEE
[1]E. Bayram ve G. B. Özbek, “YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 34, sy Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, ss. 303–321, Tem. 2025, doi: 10.35379/cusosbil.1662365.
ISNAD
Bayram, Erdi - Özbek, Gökhan Berk. “YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 34/Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ (01 Temmuz 2025): 303-321. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1662365.
JAMA
1.Bayram E, Özbek GB. YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;34:303–321.
MLA
Bayram, Erdi, ve Gökhan Berk Özbek. “YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 34, sy Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, Temmuz 2025, ss. 303-21, doi:10.35379/cusosbil.1662365.
Vancouver
1.Erdi Bayram, Gökhan Berk Özbek. YAPAY ZEKA TEMELLİ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN FİNANS ALANINDA KULLANIMI: BİBLİYOMETRİK BİR ANALİZ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Temmuz 2025;34(Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ):303-21. doi:10.35379/cusosbil.1662365