The Issue of Homosexuality in the Church and Peter Damian’s Criticism

Yıl 2025, Cilt: 36 Sayı: 3, 749 - 774, 31.12.2025

Mustafa Furkan Dinleyici

https://doi.org/10.26650/di.2025.36.3.1767419

https://izlik.org/JA54JL57GL

Öz

The issue of homosexuality, which has become increasingly visible and discussed around the world in recent years, has been recognised by societies for thousands of years. Reactions to this issue have varied from society to society. It is possible to say that the most powerful factor in the emergence of different reactions is religion. Religious perceptions, which are influential in many other aspects of life, have also been influential in human relationships. The Semitic-based religions that have largely shaped the world we live in have a generally negative attitude towards homosexuality. In fact, there are many narratives in sacred texts that this act is cursed and punished in various ways. The same perspective applies to Christianity in general and the Catholic Church in particular. However, it is evident that the transformations occurring in the world in recent years have affected the Church. Pope Francis’ (d. 2025) statements on this issue have been met with astonishment around the world. This is because he is thought to have adopted a stance contrary to the Church tradition. In this context, this study will focus on the Catholic Church’s approach to homosexuality and the statements of Peter Damian (d. 1072) on the subject, which shaped this tradition throughout the Middle Ages. Damianus, who wrote an independent work titled Liber Gomorrhianus on homosexual behaviour, had a very interesting approach to the issue and made some noteworthy comments. However, due to his position within the Papacy, he was forced to take action against the pope of the time, and the response he received from the pope is also extremely interesting. The fact that Damianus was the first to conceptualise homosexuality as a sin through the term “sodomy” makes examining his views on this subject particularly important. This study, which aims to reveal the Catholic Church’s approach to homosexuality and Damianus’ views on this subject and his criticisms of the Church, will adopt the text analysis method.contribute to the existing literature and suggest new areas of intervention to strengthen mental health.

Anahtar Kelimeler

Christianity , Papacy , Church , Homosexuality , Peter Damian

Kilise’de Eşcinsellik Meselesi ve Petrus Damianus’un Eleştirisi

https://izlik.org/JA54JL57GL

Öz

Özellikle son yıllarda tüm dünyada daha fazla görünür hale gelen ve gündeme getirilen eşcinsellik meselesi binlerce yıldan beri toplumların farkında olduğu bir durumdur. Bu duruma verilen tepkiler toplumdan topluma değişiklik göstermiştir. Farklı reaksiyonların ortaya çıkmasındaki en güçlü faktörün ise din olduğunu söylemek mümkündür. Hayata dair başka pek çok hususta etkili olan dini algı insan ilişkilerinde de etkili olmuştur. İçinde yaşadığımız dünyayı büyük ölçüde şekillendiren Semitik kökenli dinlerin ise eşcinselliğe yönelik tutumu genel itibarıyla olumsuzdur. Öyle ki kutsal metinlerde bu işin lanetlendiği ve çeşitli şekillerde cezalandırıldığına dair pek çok anlatı bulunmaktadır. Söz konusu genelde Hıristiyanlık özelde Katolik Kilisesi olduğunda da aynı bakış açısı geçerlidir. Fakat son yıllarda dünyada yaşanan dönüşümün Kilise’yi etkilediği görülmektedir. Papa Francis’in (ö. 2025) bu konudaki söylemleri tüm dünyada hayretle karşılanmıştır. Çünkü Kilise geleneğinin aksine bir tutum sergilediği düşünülmüştür. Bu bağlamda çalışmanın merkezinde Katolik Kilisesi’nin eşcinselliğe yaklaşımı ve Orta Çağ boyunca bu geleneği şekillendiren Petrus Damianus’un (ö. 1072) konuyla ilgili söylemleri yer alacaktır. Din adamlarının eşcinsel davranışları üzerine Liber Gomorrhianus isimli müstakil bir eser kaleme alan Damianus’un bu meseleye yaklaşımı ve yapmış olduğu yorumlar oldukça dikkat çekici olmakla birlikte, Papalık içerisindeki konumu gereği dönemin papasını harekete geçmek için zorlaması ve papadan almış olduğu yanıt da son derece ilginçtir. Eşcinsellik günahıyla ilgili “sodomi” kavramsallaştırmasını yapan ilk kişinin Damianus olması da onun bu konudaki görüşlerinin incelenmesini bilhassa önemli kılmaktadır. Katolik Kilisesi’nin eşcinselliğe yaklaşımını ve Damianus’un bu konudaki görüşlerini ve Kilise’ye yönelttiği eleştirileri ortaya koymayı hedefleyen bu çalışmada metin analizi yöntemi benimsenecektir. 

Anahtar Kelimeler

Hıristiyanlık , Papalık , Kilise , Eşcinsellik , Petrus Damianus

Kaynakça

• Augustinus. İtiraflar. Çeviren Çiğdem Dürüşken. İstanbul: Kabalcı Yayınevi, 2010. google scholar 
• Bailey, Derrick Sherwin. Homosexuality and the Western Christian Tradition. Hamden, Conn.: Archon Books, 1975. google scholar 
• Barbezat, Michael D. “Bodies of Spirit and Bodies of Flesh: The Significance of the Sexual Practices Attributed to Heretis from the Eleventh to Fourteenth Century”. Journal of the History of Sexuality 25, sy 3 (2016): 387-419. google scholar 
• Barlow, Claude W., çev. Iberian Fathers vol. 2: Braulio of Saragosa, Fructuosus of Braga. Washington D.C.: The Catholic University of America Press, 1969. google scholar 
• Barsella, Susanna. “Boccaccio, Petrarch and Peter Damian: Two Models of Humanist Intellectual”. MLN 121, sy 1 (2006): 16-48. google scholar 
• Blum, Owen J. “Alberic of Monte Cassino and the Hymns and Rhythms Attributed to Saint Peter Damian”. Traditio 12 (1956): 87-148. google scholar 
• Bovo, Claudia Regina. “Monastic Networks in Eleventh Century: The Early Stages of Peter Damian’s Epistolography (1044-1046)”. Rivista di storia della Chiesa in Italia 71, sy 2 (2017): 411-26. google scholar 
• Cantor, Norman F. “The Crises of Western Monasticism, 1050-1130”. The American Historical Review 66, sy 1 (1960): 47-67. google scholar 
• “Council of Ancyra, Canon 16”. https://www.newadvent.org/fathers/3802.htm. google scholar 
• Creber, Alison. “Mirrors for Margraves: Peter Damian’s Models for Male and Female Rulers”. Historical Reflections 42, sy 1 (2016): 8-20. google scholar 
• Damianus, Petrus. Book of Gomorrah. Çeviren Pierre J. Payer. Ontario, Canada: Wilfrid Laurier University Press, 1982. google scholar 
• ———. “Liber Gomorrhianus”. http://www.documentacatholicaomnia.eu/02m/1007-1072,_Petrus_Damianus,_Opusculum_07._Liber_Gomorrhianus,_MLT.pdf. google scholar 
• Dinleyici, Mustafa Furkan. “Kilise-Devlet Çatışmasının Gölgesinde XI. Yüzyıl Papalık Reformu”. Tasavvur / Tekirdağ İlahiyat Dergisi 10, sy 2 (2024): 775-806.google scholar 
• ———. “Papalığın Karanlık Çağı: Saeculum Obscurum”. İçinde Hıristiyanlık Üzerine İncelemeler, editör İsmail Taşpınar ve Dursun Ali Aykıt. Ankara: Sonçağ Akademi, 2023. google scholar 
• Frazee, Charles A. “The Origins of Clerical Celibacy in the Western Church”. Church History 57 (1988): 108-26.google scholar 
• Güzeldal, Yasin. “Geleneksel Öğretiler ve Modern Gerçeklikler Bağlamında Katolik Kilisesi ve Aile”. İçinde Küresel Tehditler Karşısında Aile, editör Turgay Şirin. İstanbul: İstanbul Aile Vakfı Yayınları, 2024.google scholar 
• Halton, Thomas P. The Fathers of the Church Mediaeval Continuation: The Letters of Peter Damian. Çeviren Owen J. Blum. C. 1. Washington D.C.: The Catholic University of America Press, 1989. google scholar 
• “https://apnews.com/article/vatican-lgbtq-pope-bfa5b71fa79055626e362936e739d1d8”. google scholar 
• “https://outreach.faith/2023/01/pope-francis-clarifies-comments-on-homosexuality-one-must-consider-the-circumstances/”. google scholar 
• “https://www.bbc.com/news/articles/c5yl3nkv4pvo”.google scholar 
• “https://www.hrc.org/resources/seven-quotes-that-make-pope-francis-complicated-for-lgbt-people”.google scholar 
• “https://www.newadvent.org/fathers/0304.htm.” “De Corona Militis”. google scholar 
• “https://www.theguardian.com/world/2023/jan/25/pope-francis-calls-for-end-to-anti-gay-laws-and-lgbtq-welcome”. google scholar 
• “https://www.usccb.org/news/2023/pope-clarifies-remarks-about-homosexuality-and-sin”. google scholar 
• Jones, Christopher A. “Monastic Identity and Sodomitic Danger in the ‘Occupatio’ by Odo of Cluny”. Speculum 82, sy 1 (2007): 1-53. google scholar 
• Jordan, Mark D. The Invention of Sodomy in Christian Theology. Chicago: The University of Chicago Press, 1997. google scholar 
• Korhan, İbrahim. Katolik Kilisesi’nde Otorite Sorunu Papalık ve Konsilyarizm. Ankara: Eskiyeni Yayınları, 2024. google scholar 
• ———. Süryani Kadim Kilisesi’nde Evharistiya Sakramenti. Editör Eraslan, Osman. Ankara: Sonçağ Akademi, 2023. google scholar 
• Lovelace, Richard F. Homosexuality and the Church. New Jersey: F.H. Revell Company, 1978. google scholar 
• McArthur, Robert P., ve Michael P. Slattery. “Peter Damian and Undoing the Past”. Philosophical Studies: An International Journal for Philosophy in the Analytic Tradition 25, sy 2 (1974): 137-41. google scholar 
• Mclaughlin, Megan. “The Bishop in the Bedroom: Witnessing Episcopal Sexuality in an Age of Reform”. Journal of History of Sexuality 19, sy 1 (2010): 17-34.google scholar 
• Ölmez, Kevser. “Kitab-ı Mukaddes ve Kur’an-ı Kerim’de Eşcinsellik”. Yüksek Lisans Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi, 2021. google scholar 
• Polat, Kemal. Katolik Hıristiyanlık’ta Azizlik ve Azizler. Ankara: Salkımsöğüt Yayınevi, 2008. google scholar 
• Puff, Helmut. “Localizng Sodomy: ‘The Priest and Sodomite’ in Pre-Reformation Germany and Switzerland”. Journal of History of Sexuality 8, sy 2 (1997): 165-95. google scholar 
• Remnant, Peter. “Peter Damian: Could God Change the Past?” Canadian Journal of Philosophy 8, sy 2 (1978): 259-68. google scholar 
• Resnick, Irven M. “Peter Damian On the Restoration of Virginity: A Problem for Medieval Theology”. The Journal of Theological Studies 39, sy 1 (1988): 125-34.google scholar 
• Rollo, David. Medieval Writings on Sex between Men. Leiden: Brill, 2022. google scholar 
• Whitney, J. P. “Peter Damiani and Humbert”. The Cambridge Historical Journal 1, sy 3 (1925): 225-48.google scholar