The Effect of Sea-Level Rise on Maritime Boundary Delimitation: An Analysis in Light of the Law of Treaties, International Jurisprudence, And State Practice

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 131 - 199, 31.12.2025

Hatice Kübra Ecemiş Yılmaz

https://doi.org/10.64199/dehukamder.1779694

https://izlik.org/JA29XG44JE

Öz

The implications of sea-level rise for maritime boundary delimitations established under international law have become increasingly apparent. Since such boundaries are inherently dependent on coastal geography, they are directly affected by the physical changes driven by climate change. In this context, the doctrine of “rebus sic stantibus” -fundamental change of circumstances - as codified in the law of treaties, has reemerged as a central question regarding the validity of maritime delimitation agreements. This article offers a comprehensive assessment of the concept of baselines under the United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) as well as the legal stability of treaties, state practice, and the jurisprudence of international courts and tribunals. It further discusses the future of existing delimitation arrangements in light of the need to safeguard international peace and legal certainty.
This article argues that the ambulatory character of the normal baseline remains the lex lata, that the deposit & publicity practice before the UN Secretary-General may produce a de facto fixing effect in certain settings, yet maritime delimitation treaties remain insulated from rebus sic stantibus under VCLT art. 62(2)(a). The findings indicate that administrative recording does not amount to normative change and that the finality of existing delimitation treaties should be preserved.

Anahtar Kelimeler

Baselines , Ambulatory Baselines , Deposit & Publicity , Maritime Zones , VCLT art. 62(2)(a)

Deniz Seviyesi Yükselmelerinin Deniz Yetki Alanı Sınırlandırmalarına Etkisi: Antlaşmalar Hukuku, Uluslararası Yargı ve Devlet Uygulamaları Işığında Bir İnceleme

https://izlik.org/JA29XG44JE

Öz

Deniz seviyesindeki yükselmelerin, uluslararası deniz hukukunun temelini oluşturan deniz yetki alanı sınırlandırmalarına yönelik etkileri gün geçtikçe daha görünür hale gelmektedir. Özellikle antlaşmalarla belirlenen deniz sınırlarının coğrafi koşullara bağlılığı, bu sınırların iklim değişikliğinin tetiklediği fiziksel değişikliklerden doğrudan etkilenmesi sonucunu doğurmaktadır. Bu bağlamda, antlaşmalar hukukunda düzenlenen “esaslı değişiklik” (rebus sic stantibus) ilkesi, deniz sınırlandırma antlaşmalarının geçerliliği bakımından yeniden gündeme taşınmaktadır. Çalışmada, Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS)’nin esas hat kavramı ile birlikte antlaşmaların hukuki istikrarı, devlet uygulamaları ve uluslararası yargı kararları ışığında kapsamlı bir değerlendirmeye tabi tutulmaktadır. Ayrıca, uluslararası barışın ve hukuki güvenliğin korunması bağlamında mevcut sınırlandırmaların geleceği tartışılmaktadır.
Bu çalışmada, yürürlükteki pozitif hukuk bakımından normal esas hattın hareketli (ambulatuar) niteliğinin korunduğu, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri (BMGS) nezdindeki aleniyet kazandırma & tevdi etme (deposit & publicity) pratiğinin bazı coğrafyalarda fiilî bir sabitleme (fixing) etkisi doğurabildiği; bununla birlikte deniz sınırlandırma antlaşmalarının Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi (VAHS) m. 62/2(a) uyarınca rebus sic stantibus’a kapalı olduğu tezi sınanmaktadır. Bulgular, hareketli rejimin lex lata olarak sürdüğünü; idari-teknik kayıt ve ilan mekanizmalarının normatif tadil oluşturmadığını; mevcut sınırlandırma antlaşmalarının nihailiğinin ise korunması gerektiğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Esas Hatlar , Hareketli Esas Hatlar , Aleniyet Kazandırma & Tevdi Etme , Deniz Yetki Alanları , VAHS m. 62/2(a)

Kaynakça

• Akkutay BL, ‘Ege Karasuları Sınırlandırmasında Adaların Etkisinin Uluslararası Hukuk Bakımından Değerlendirilmesi’ (2018) 33 Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 193
• Akkuş B, ‘Yapay Adaların Uluslararası Deniz Hukukundaki Statüsü’ (2024) 14(1) Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 465
• Aksu F, ‘Türkiye-Yunanistan İlişkilerinde Deniz Yetki Alanı Uyuşmazlıkları’ (2024) 13(2) Avrasya İncelemeleri Dergisi 89
• Alleged Violations of Sovereign Rights and Maritime Spaces in the Caribbean Sea (Nicaragua v Colombia) Judgment, 21 April 2022, Reports [2022] ICJ
• Anggadi F, ‘A Collective Answer: Small States, Sea-Level Rise and the Interpretation of UNCLOS’ (Centre for International Law (CIL) Blog, National University of Singapore, 19 July 2023) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Apaydın DT, ‘Düz esas hatların belirlenmesinde adaların rolü: Adalar saçağı bilmecesi’ (2019) 25(2) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 565
• Arsava AF, ‘Uluslararası Hukukta Güç ve Hukuk İlişkisi’ (2012) 10 Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 351
• Aust A, Modern Treaty Law and Practice (3rd edn, CUP 2013)
• Aydın H, ‘Karasularının Sınırlarının Tespiti ve İç Suların Hukuki Rejimi’ (2003) 7(1) Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 61
• Bay of Bengal Maritime Boundary Arbitration (Bangladesh v India) (Award, 7 July 2014) [2014] PCA Case No 2010-16
• Bayıllıoğlu U, ‘Deniz Seviyelerinin Yükselmesi ve Esas Hatlar Üzerindeki Etkileri: Yeni Bir Türk–Yunan Uyuşmazlığına Doğru Mu?’ (2022) 17(1) Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 97
• Blanchette-Seguin V, ‘Preserving Territorial Status Quo: Grotian Law of Nature, Baselines and Rising Sea Level’ (2017) 50(1) New York University Journal of International Law and Politics 227
• Burger ME, ‘Adaların Deniz Alanlarının Sınırlandırılmasındaki Rolü: Uluslararası Adalet Divanı ve Uluslararası Deniz Hukuku Mahkemesi Pratiği’ (2019) 2(1) DEHUKAM Journal of the Sea and Maritime Law 21
• Commission of Small Island States on Climate Change and International Law (COSIS), ‘Legal Briefing Note: ITLOS Case No 31 – Key Points for the ICJ AO Process’ (2024) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Cook Islands – Division for Ocean Affairs and the Law of the Sea, Circular Communication M.Z.N. 153.2021.LOS: Deposit of Lists of Geographical Coordinates of Points Concerning Baselines and Maritime Limits (16 August 2021, United Nations, New York) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Cooper J, ‘Delimitation of the Maritime Boundary in the Gulf of Maine Area’ (1986) 16(1) Ocean Development & International Law 59
• Demir İ, ‘Doğu Akdeniz’de Türkiye ve Yunanistan Arasındaki Deniz Yetki Alanları Uyuşmazlığı’ (2024) 2(1) Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 71
• Doğru S, ‘Doğu Akdeniz’de Hidrokarbon Kaynakları ve Uluslararası Hukuka Göre Bölgedeki Kıta Sahanlığı ve Münhasır Ekonomik Bölge Alanlarının Sınırlandırılması’ (2015) 119 TBB Dergisi 503
• Dörr O and Schmalenbach K (eds), Vienna Convention on the Law of Treaties: A Commentary (2nd edn, Springer 2018)
• Ecemiş Yılmaz HK, ‘Uluslararası Deniz Hukuku Boyutuyla Deniz Seviyelerindeki Yükselmeler ve Esas Hattın Belirlenmesi Üzerine Etkisi’, N Koyuncu and A Yıldız (eds), Necmettin Erbakan Hukuk Araştırmaları – Kamu Hukuku (NEÜ Basımevi 2021) 399
• Erdem BS, ‘İklim Mültecilerinin Hukuki Statüsü Meselesi: Deniz Seviyesinin Yükselmesi ve Ada Ülkelerinde Yaşayanların Durumu’ (2023) 5(2) DEHUKAM Journal of the Sea and Maritime Law 25
• Frontier Dispute (Burkina Faso v Mali) (Judgment, 22 December 1986) [1986] ICJ Rep 554
• Gabčíkovo-Nagymaros Project (Hungary/Slovakia) (Judgment, 25 September 1997) [1997] ICJ Rep 7
• Grisbådarna Arbitration (Norway v Sweden) (Award, 23 October 1909) XI RIAA 147
• Guiloff CG, ‘Developments at the United Nations International Law Commission on Sea-Level Rise’ (2024) 39(4) American University International Law Review 709
• Heidar T, ‘The Law-Science Interface within the Law of the Sea’ (Keynote Address, Leiden University H₂O Law Conference, 26 September 2024, ITLOS, Hamburg) s.e.t. 4 Eylül 2025
• —— ‘Statement by the President of the International Tribunal for the Law of the Sea’ (Meeting of States Parties, 10 June 2024, ITLOS, Hamburg) s.e.t. 4 Eylül 2025
• International Hydrographic Organization (IHO), A Manual on Technical Aspects of the United Nations Convention on the Law of the Sea (TALOS Manual) (5th edn, IHO Monaco 2006) s.e.t. 4 Eylül 2025
• International Hydrographic Organization (IHO), Resolutions of the International Hydrographic Organization (M-3) (updated July 2024, IHO Monaco 2024) s.e.t. 4 Eylül 2025
• International Law Association, ‘Sydney Conference Report of the Committee on International Law and Sea Level Rise’ (2018) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Kwiatkowska B, ‘Baselines in the Law of the Sea: The Role of the Division for Ocean Affairs and the Law of the Sea’ (1990) 21(3) Ocean Development & International Law 195
• Kuran S, Gülçür A, ‘Uluslararası Deniz Hukuku Mahkemesi’nin Danışma Görüşü Vermeye İlişkin Yargı Yetkisi’ (2018) 24(1) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 1
• Lampiri V, ‘The Law of Treaties as a Safeguard for the Viability of Maritime Delimitation Agreements in the Face of Sea-Level Rise’ (2025) 12(1) Journal of Territorial and Maritime Studies 93
• Mansoor A, ‘The International Tribunal for the Law of the Sea Advisory Opinion on Climate Change and International Law’ (2024) RSIL Law Review 172
• Maritime Delimitation and Territorial Questions between Qatar and Bahrain (Qatar v Bahrain) (Judgment, 16 March 2001) [2001] ICJ Rep 40
• Menefee SP, ‘Half Seas Over: The Impact of Sea Level Rise on International Law and Policy’ (1990) 9 UCLA Journal of Environmental Law and Policy 175
• Mexico – Division for Ocean Affairs and the Law of the Sea, State File: MEX (deposits & publicity) (30 June 2025) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Naidoo Y, ‘The Maintenance of Territorial Sovereignty after Submergence’ (2025) Oxford University Undergraduate Law Journal 134
• North Sea Continental Shelf (Federal Republic of Germany v Denmark; Federal Republic of Germany v Netherlands) (Judgment, 20 February 1969) [1969] ICJ Rep 3
• Özbek D, ‘Deniz Alanlarının Sınırlandırılmasında Adaların Etkisinin Değerlendirilmesi’ (2019) 2(1) DEHUKAM Journal of the Sea and Maritime Law 111
• Pacific Islands Forum, Declaration on Preserving Maritime Zones in the Face of Climate Change-related Sea-Level Rise (adopted 6 August 2021, PIF Secretariat, Suva) s.e.t. 4 Eylül 2025
• Purcell K, UNCLOS and the “Ambulatory Thesis” Geographical Change and the Law of the Sea (OUP 2019)
• Request for an Advisory Opinion submitted by the Commission of Small Island States on Climate Change and International Law (Advisory Opinion, 21 May 2024) ITLOS Case No 31
• Sali ÖM, ‘Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasında Doğu Akdeniz Adaları’ (2022) 5(1) Uluslararası İlişkiler ve Diplomasi 38
• Salpin C, ‘Establishing the Outer Limits of the Continental Shelf: The Role of the Commission on the Limits of the Continental Shelf’ (International Seabed Authority, 2022)
• Schofield C, ‘Departures from the Coast: Trends in the Application of Territorial Sea Baselines under the Law of the Sea Convention’ (2012) 27(4) International Journal of Marine and Coastal Law 723
• Schofield C ve Freestone D, ‘Options to Protect Coastlines and Maritime Zones from the Impacts of Climate Change and Sea Level Rise: The Situation in the Pacific Region’ (2016) 32 The International Journal of Marine and Coastal Law 135
• Soons A, ‘Some Observations on the “Ambulatory” Nature of the Normal Baseline’ (2024) 1 Portuguese Yearbook of the Law of the Sea 5
• Temple of Preah Vihear (Cambodia v Thailand) (Judgment, 15 June 1962) [1962] ICJ Rep 6
• Territorial and Maritime Dispute (Nicaragua v Colombia) (Judgment, 19 November 2012) [2012] ICJ Rep 624
• Ulutaş A, ‘Deniz Seviyesinin Yükselmesinin Uluslararası Hukuk Bakımından Etkileri ve BM Uluslararası Hukuk Komisyonunun Çalışmaları’ (2023) 31(1) Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 325
• United Nations – Division for Ocean Affairs and the Law of the Sea, Deposit and Publicity of Charts or Lists of Geographical Coordinates s.e.t. 4 Eylül 2025
• United Nations Convention on the Law of the Sea (adopted 10 December 1982, entered into force 16 November 1994) 1833 UNTS 3
• Vienna Convention on the Law of Treaties (adopted 23 May 1969, entered into force 27 January 1980) 1155 UNTS 331
• Wendebourg MR, ‘Interpreting the Law of the Sea in the Context of Sea-Level Rise: The Ambulatory Thesis and State Practice’ (2023) 35(3) Journal of Environmental Law 499
• Woker H, ‘Disagreements between the Commission on the Limits of the Continental Shelf and Submitting Coastal States’ (2024) 39(2) The International Journal of Marine and Coastal Law 252
• Wolfrum R, ‘Remarks by Rüdiger Wolfrum’ (2020) Proceedings of the ASIL Annual Meeting 387