KOSMOS VE THE KILLING OF A SACRED DEER FİLMLERİNDE “ABJECT”İN DÖNÜŞÜ

Öz

Julia Kristeva Powers of Horror: An Essay on Abjection adlı kitabında “abject”i kimliği hem tehdit eden hem de paradoksal şekilde kimliği korumaya yarayan şey olarak tanımlar. Bu paradoksal durum dille tanımlanabilecek ya da açıklanabilecek bir nesne ya da bir özne değildir. İronik şekilde öznelliğin yani kimliğin oluşumunun tam merkezinde yer alır. Kristeva'nın “ben-olmayan ya da öteki-olmayan” olarak adlandırdığı bu şey, muğlak ve açıklanamaz doğası nedeniyle kimliğin bütünlüğüne ve sınırlarına tehdit oluşturur. Abject, öznelliğin tanımlanmış ve belirlenmiş alanına ait olmadığı için, bireylerin ve/veya toplumların bu yıkıcı güce karşı sınırlarını sağlam tutmaya çalıştıkları düzenleri, kuralları ve sınırları bozar. Dolayısıyla, kimlik ve kimliği tanımlayan sınırlar, ben-olmayan ve öteki-olmayanın bu sınırların dışarı atılmaya çalışıldığı süreçlerin sonucudur. Bu çalışma, Reha Erdem'in (2009) Kosmos ve Yorgos Lanthimos'un (2017) The Killing of a Sacred Deer (Kutsal Geyiğin Ölümü) filmlerinde, ben-olmayan ve öteki-olmayan bu “şeyin (abject)” iki farklı anlatıda ortaya çıkışını ve kusursuz olarak inşa edildiği sanılan kimliklerin ve kültürlerin aslında dışarı atılmaya çalışılan “şey”le iç içe geçerek bizzat insan tarafından bu tehditin hayatlara dahil edildiğini tartışmayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

• abject
• Kosmos
• The Killing of a Sacred Deer
• yabancı
• kültür
• kimlik
• Julia Kristeva

THE RETURN OF “THE ABJECT” IN KOSMOS AND THE KILLING OF A SACRED DEER

Öz

Julia Kristeva in Powers of Horror: An Essay on Abjection, defines the “abject” as that which both threatens identity and paradoxically serves to preserve it. This paradoxical condition is not an object or subject that language can define. Ironically, it is at the very center of the formation of identity. What Kristeva calls the “not-I or not-other” threatens the integrity and boundary of identity due to its ambiguous and inexplicable nature. Since the abject does not belong to the defined and determined sphere of subjectivity, it disrupts the orders, rules and boundaries through which individuals and/or societies try to keep their borders intact against this destructive power. Therefore, identity and the boundaries that define identity result from processes in which the not-I and the not-other are tried to be expelled from these boundaries. Accordingly, this study aims to discuss the emergence of this “thing (abject)” that is not-self and not-other in two different narratives, in Reha Erdem's (2009) Kosmos and Yorgos Lanthimos’ (2017) The Killing of a Sacred Deer, and to discuss how identities and cultures that are thought to be perfectly constructed are actually intertwined with the “thing” that is trying to be expelled, and how this threat is incorporated into their lives by people themselves.

Anahtar Kelimeler

• abject
• Kosmos
• The Killing of a Sacred Deer
• outsider
• culture
• identity
• Julia Kristeva

Kaynakça

1. Acar, B. (2009). Her şey niye yok?! In F. Yücel (Ed.), Reha erdem sineması: Aşk ve isyan (pp. 19-46). Çitlembik.
2. Altıntaş, G. (2009). Kuru rüyalar alemi. In F. Yücel (Ed.), Reha erdem sineması: Aşk ve isyan (pp. 49-69). Çitlembik.
3. Bilis, A. E. (2018). Yorgos lanthimos filmlerinde distopyan temsiller. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 29, 54-72. [https://doi.org/10.31123/akil.395605]
4. Erdem, R. (2009). Reha erdem’le a ay’dan kosmos’a: Kosmos’un kars’ı dönülecek değil gidilecek yerler. In F. Yücel (Ed.), Reha erdem sineması: Aşk ve isyan (pp. 174-183).Çitlembik.
5. Erdem, R. (Director). (2009). Kosmos [Film]. Atlantik Film; İmaj.
6. Güntürkün, E., & Altunay, D. A. (2023). Gerçeküstü kodlar üzerinden reha erdem sinemasına bakmak. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 50, 170-183. [https://doi.org/10.52642/susbed.1223510]
7. Hamilton, E. (2011). Mythology: Timeless tales of gods and heroes. Grand Central Publishing.
8. Kanbur, A. (2009). Yarayla büyüyen insan ruhu. In F. Yücel (Ed.), Reha erdem sineması: Aşk ve isyan (pp. 115-128). Çitlembik.

9. Kartal, O, (2018). Biyopolitik distopya: Yorgos lanthimos sinemasından ‘insan’ manzaraları. Cogito, 90, 101-119.
10. Kristeva, J. (1982). Powers of horror: An essay on abjection. (L. S. Roudiez, Trans.). Columbia UP. (Original work published in 1980).
11. Kule, S., & Gülaçtı, İ. E. (2023). Reha erdem filmlerinde postmodern yansimalar: Kosmos, şarkı söyleyen kadınlar ve koca dünya. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13(1), 185-204.[https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1162583]
12. Lanthimos, Y. (Director). (2017). The Killing of a sacred deer [Film]. Film 4; New Sparta Films.
13. Mercado, G. (2010). The filmmaker’s eye: Learning and (breaking) the rules of cinematic composition. Routledge.
14. Tuncer, A. Ö. (2009). Zamansallık ve kaçış.In F. Yücel (Ed.), Reha erdem sineması: Aşk ve isyan (pp. 87-104). Çitlembik.