Araştırma Makalesi

Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi

Cilt: 13 Sayı: 2 15 Nisan 2020
  • Deniz Harputlu *
  • Deniz Talaz
  • Deniz Cenan
  • Sercan Karadağ
  • Filiz Öğce
PDF İndir
EN TR

Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi

Öz

Giriş: Uyku, temel bir biyolojik fonksiyondur ve yaşam için oldukça gereklidir. Amaç: Bireylerin fiziksel, zihinsel ve duygusal sağlığı için kritik önemi olan uykunun, stomalı bireylerde nasıl olduğunu ve etkileyen etmenleri değerlendirmek bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Yöntem: Bu araştırma kesitsel bir araştırmadır. Araştırma verileri iki stomaterapi ünitesinde 15.09.2015-15.09.2016 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın evren ve örneklemini belirlenen 1 yıllık süre içinde Stomaterapi ünitelerine başvuran ve araştırmaya katılmayı kabul eden 102 stomalı birey oluşturmuştur. Araştırma verileri anket yöntemi ile toplanmış, 16 sorudan oluşan Stomalı Bireyleri Tanılama Formu ve Pittsburg Uyku Kalitesi Ölçeği (PUKÖ) kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan stomalı bireylerin, yaş ortalaması 55.60 ± 13.73, %57.8’i erkek, %61.8’nin kronik bir hastalığı yoktu ve %39.2’sinin beden kitle indeksi 18.5-24.9 kg/m2 aralığındaydı. Bireylerin stoma özellikleri incelendiğinde, %56.9’unun ileostomisi vardı ve %70.6’sının stoması geçiciydi. Bireyler, ortalama 18.70 ± 44.60 aydır stoma ile yaşamakta, %51’i stoma bakımında destek almakta, %62.7’sinin herhangi bir stoma komplikasyonu yoktu. Bireylerin, PUKÖ toplam puan ortalaması, 6.44 ± 3.23 (min:1-max:15) olarak bulunmuştur. Uyku kalitesi toplam puanı ile bireylerin sosyodemografik ve stoma özellikleri arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı. Sonuç: Araştırmaya katılan stomalı bireylerin uyku kalitesinin kötü olduğu saptanmıştır. Bu sonuç stomalı bireylerin uyku kalitesini değerlendiren diğer araştırma sonuçları ile benzerlik göstermektedir. Araştırma verilerine göre, stomalı bireylerin uyku kalitesini etkileyen faktörlerin açıklanmasına yönelik niteliksel araştırmaların yapılması önerilmektedir. Ayrıca, stomalı bireylerin uyku durumunun poliklinik kontrolleri sırasında düzenli olarak değerlendirilmesi ve değerlendirme sonuçlarına göre, bireye özgü girişimlerin planlanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Ağargün MY, Kara H, Anlar O (1996) Pittsburgh uyku kalitesi indeksinin geçerliği ve güvenirliği. Türk Psikiyatri Dergisi 7: 107- 15.
  2. 2. Baldwin C, Grant M, Wendel C, Hornbrook MC, Herrinton LJ, McMullen C, Krouse RS (2009). Gender Differences in Sleep Disruption and Fatigue on Quality of Life Among Persons with Ostomies. Journal of Clinical Sleep Medicine, (5): 4
  3. 3. Brand MI, Dujovny (2008). Preoperative Considerations and creation of Normal Ostomies. Clin Colon Rectal Surgery; 21: 5-16.
  4. 4. Buysse DJ, Reynolds CF, 3rd, Monk TH, Berman SR, Kupfer DJ (1989). The Pittsburgh Sleep Quality Index: a New Instrument for Psychiatric Practice and Research. Psychiatry Res; 28(2): 193-213.
  5. 5. Carlsson E, Berglund B, Nordgren S (2001). Living with an ostomy and short bowel syndrome: practical aspects and impact on daily life. J WOCN; 28(2):96–105
  6. 6. Cellini N, Duggan KA, Sarlo M (2017). Perceived sleep quality: The interplay of neuroticism, affect, and hyperarousal, Sleep Health; 3(3): 184-189
  7. 7. Çavdar İ, Temiz Z, Ozbas A, Can G, Tarhan F, Fındık UY, Kutlu FY, Akyuz N (2016). Sleep and quality of life in people with ileal conduit. Scandinavian Journal Of Urology, 50(6): 472–476.
  8. 8. Dickerson SS, Klingman KJ, Jungquist CJ (2016). Common meanings of good and bad sleep in a healthy population sample. Sleep Health; 2(3): 253-259

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hemşirelik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Nisan 2020

Gönderilme Tarihi

29 Ekim 2019

Kabul Tarihi

17 Mart 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 13 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Harputlu, D., Talaz, D., Cenan, D., Karadağ, S., & Öğce, F. (2020). Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 13(2), 59-66. https://izlik.org/JA88DW84GX
AMA
1.Harputlu D, Talaz D, Cenan D, Karadağ S, Öğce F. Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi. DEUHFED. 2020;13(2):59-66. https://izlik.org/JA88DW84GX
Chicago
Harputlu, Deniz, Deniz Talaz, Deniz Cenan, Sercan Karadağ, ve Filiz Öğce. 2020. “Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 13 (2): 59-66. https://izlik.org/JA88DW84GX.
EndNote
Harputlu D, Talaz D, Cenan D, Karadağ S, Öğce F (01 Nisan 2020) Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 13 2 59–66.
IEEE
[1]D. Harputlu, D. Talaz, D. Cenan, S. Karadağ, ve F. Öğce, “Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi”, DEUHFED, c. 13, sy 2, ss. 59–66, Nis. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA88DW84GX
ISNAD
Harputlu, Deniz - Talaz, Deniz - Cenan, Deniz - Karadağ, Sercan - Öğce, Filiz. “Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 13/2 (01 Nisan 2020): 59-66. https://izlik.org/JA88DW84GX.
JAMA
1.Harputlu D, Talaz D, Cenan D, Karadağ S, Öğce F. Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi. DEUHFED. 2020;13:59–66.
MLA
Harputlu, Deniz, vd. “Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, c. 13, sy 2, Nisan 2020, ss. 59-66, https://izlik.org/JA88DW84GX.
Vancouver
1.Deniz Harputlu, Deniz Talaz, Deniz Cenan, Sercan Karadağ, Filiz Öğce. Stomalı Bireylerde Uyku Kalitesinin İncelenmesi. DEUHFED [Internet]. 01 Nisan 2020;13(2):59-66. Erişim adresi: https://izlik.org/JA88DW84GX

Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi ULAKBİM Türk Tıp Dizini, Türk Medline, Türkiye Atıf Dizini, Şubat 2021 tarihinden beri EBSCO Host ve 26 Ekim 2021 tarihinden itibaren DOAJ ve 18 Ocak 2022 tarihinden beri Index Copernicus tarafından indekslenmektedir.

349202.svg        14839           wp-logo.png          ici2.png           Scopus_logo.svg 

       

      

Creative Commons License
Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.