Öğrenci Hemşirelerin Gözüyle Perinatal Kliniklerde Hasta Mahremiyeti: Nitel Bir Çalışma

Öz

Giriş: Hemşirelik öğrencilerinin hasta mahremiyetine duyarlı olması, onların meslek yaşamında profesyonel bir duruş sergilemesi açısından oldukça önemlidir.

Amaç: Bu araştırmanın amacı, dördüncü sınıf hemşirelik öğrencilerinin perinatal kliniklerde hasta mahremiyetine yönelik görüşlerini belirlemektir.

Yöntem: Bu araştırmada, fenomenolojik nitel yöntem uygulanmıştır. Araştırmanın örneklemini, 2019-2020 Eğitim-Öğretim Yılı Güz Döneminde dördüncü sınıfta öğrenim gören 25 öğrenci oluşturmuştur. Veriler, Aralık 2019- Mart 2020 tarihleri arasında yarı yapılandırılmış derinlemesine bireysel görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Görüşmede elde edilen veriler, içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir.

Bulgular: Elde edilen veriler mahremiyetin tanımı, personelin hasta mahremiyetine yönelik tutumu mahremiyet ihlalinin hastaya yansıması hasta mahremiyetini korumada karşılaşılan güçlükler ve hasta mahremiyetini korumaya yönelik yapılması gerekenler şeklinde beş tema altında gruplandırılmıştır. Öğrencilerin çoğunluğu perinatal kliniklerde görev yapan personelin hasta mahremiyetini koruma konusunda özensiz davrandıklarını belirtmişlerdir. Öğrenciler, personelin hasta mahremiyeti konusunda eğitilmesi ve hastane ortamının fiziki koşullarında düzenleme yapılmasının mahremiyeti koruma konusunda faydalı olacağını söylemişlerdir.

Sonuç: Perinatal sağlık hizmetlerinde mahremiyet üzerinde yeterince durulmayan oldukça önemli bir konudur. Bu araştırmada; öğrenci hemşirelerin hasta mahremiyeti konusunda farkındalıklarının yüksek olduğu, konuyla ilgili yeni çalışmalara gereksinim duyulduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Perinatal
• Mahremiyet
• Gizlilik
• Öğrenci Hemşire

Patient Privacy in Perinatal Clinics through the Eyes of Student Nurses: A Qualitative Study

Öz

Background: It is very important for nursing students to be sensitive to patient privacy, in terms of their professional stance in their professional life.

Objectives: The aim of this study is to determine the views of 4th grade nursing students about patient privacy in perinatal clinics.

Methods: In this study, phenomenological qualitative method was applied. The sample of the research consisted of 25 students studying in the 4th grade of in the fall semester of the 2019-2020 academic year. Data were collected by semi-structured in-depth individual interview method between December 2019 and March 2020. The data obtained during the interview were analyzed through content analysis.

Results: The data obtained were grouped under five themes as the definition of privacy, the staff’s attitude towards patient privacy, the reflection of the violation of privacy on the patient, the difficulties encountered in protecting patient privacy, and the actions to be taken to protect patient privacy. The majority of students stated that the staff working in the perinatal clinics were negligent in protecting patient privacy. Students stated that it would be beneficial to educate the staff about patient privacy and to adjust the physical conditions of the hospital environment to protect privacy.

Conclusion: Privacy in perinatal health services is a very important issue that is not emphasized enough. In this study; It has been determined that student nurses have a high awareness of patient privacy and that new studies on the subject are needed.

Anahtar Kelimeler

• Privacy
• Confidentiality
• Student Nurse
• Perinatal

Kaynakça

1. Aksoy MU., Gürcüoğlu EA., Akcan AT. Bir erkek öğrencinin doğum, kadın sağlığı ve hastalıkları hemşireliği dersi klinik uygulamaları sırasındaki meslek algısı ve deneyimleri. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2017; 6(2):54-63.
2. Aksoy S., Komurcu N. Privacy in perinatal services: a qualitative study. Nursing and Health Sciences 2018; 7(5): 64-73. doi: 10.9790/1959- 0705116473
3. Aktan, G. G., Zaybak, A., & Eser, I. İntörn Hemşirelerin Hasta Mahremiyetini Koruma ve Sürdürme Durumları ve Etkileyen Faktörler. Journal of Education and Research in Nursing. 2021. doi: 10.5152/jern.2021.43799
4. Altman, I. (1975). The Environment and Social Behavior: Privacy. Personal Space, Territory, and Crowding,45.
5. Arslan ET., Demir H. Sağlık çalışanlarının hasta mahremiyetine ilişkin tutumu: nitel bir araştırma. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2017; 17(4):191-220.
6. Aydın R. Doğumda mahremiyetin önemi ve ebelik. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 2019; 1(2): 120-129.
7. Baker C., Wuest J., Stern PN. Method slurring: The grounded theory/phenomenology example. Journal of advanced nursing 1992; 17(11): 1355- 1360. doi: 10.1111/j.1365-2648.1992.tb01859.x
8. Bekmezci H., Özkan H. Ebelik uygulamalarında mahremiyetin önemi. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi 2015; 2(1): 113-124.

9. Bekmezci H., Özkan H., Koç Ö. Annelerin doğum eyleminde algıladıkları mahremiyetin değerlendirilmesi. Türkiye Klinikleri Journal of Health Sciences 2016; 1(2): 104-110. doi: 10.5336/healthsci.2016-50736.
10. Blomberg K, Bisholt B. Clinical group supervision for integrating ethical reasoning: Views from students and supervisors. Nursing Ethics 2016; 23(7):761-9. doi: 10.1177/0969733015583184
11. Callister LC, Luthy KE, Thompson P, Memmott RJ. Ethical reasoning in baccalaureate nursing students Nursing Ethics. 2009;16(4):499-510. doi: 10.1177/0969733009104612.
12. Cameron ME., Schaffer M., Park HA. Nursing students’ experience of ethical problems and use of ethical decision-making models. Nursing Ethics 2001; 8(5): 432-447. doi: 10.1177/096973300100800507
13. Candan M., Bilgili N. Hemşire ve ebelerin hasta mahremiyetine ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 2018; 3(3), 34-43.
14. Çelik AS., Pasinlioğlu T., Çilek M., Çelebi A. Kadın doğum servislerinde yatan hastaların erkek hemşireler hakkındaki düşüncelerinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2012; 15(4):254-261.
15. Çınar, İ. Ö., & Dağlı F. (2021). Mesleki Uygulama Yapan Öğrencilerin Hasta Mahremiyetine İlişkin Görüşü. Türkiye Klinikleri J Med Ethics, 29(1), 78-85.
16. Dinç L. Hemşirelik hizmetlerinde etik yükümlülükler. Hacettepe Tıp Dergisi 2009; 40:113-119.
17. Dowling D, Blatz MA, Graham G. Mothers’ experiences expressing breast milk for their preterm ınfants: does nıcu design make a difference? Advances in Neonatal Care 2012; 12(6): 377–384.
18. Erdil F, Korkmaz F. Ethical problems observed by student nurses. Nursing Ethics 2009;16(5):589- 98. doi: 10.1177/0969733009106651.
19. Garity J. Fostering nursing students’ use of ethical theory and decision-making models: teaching strategies. Learning in Health and Social Care 2009;8(2):114-22. https://doi.org/10.1111/ j.1473-6861.2009.00223.x
20. Gibson E., Duke, G., & Alfred D. Exploring the relationships among moral distress, moral courage, and moral resilience in undergraduate nursing students. Journal of Nursing Education. 2020; 59(7): 392-395.
21. Gülcemal E., Keklik B. Hastaların hekimlere duydukları güveni etkileyen faktörlerin incelenmesine yönelik bir araştırma: Isparta ili örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2016; 8(14): 64-87.
22. Heikkinen A, Wickstrom G, Leino-Kilpi H. Understanding privacy in occupational health services. Nursing Ethics 2006; 13 (5): 515-530. https://doi.org/10.1191/0969733006nej901oa
23. Hosseini F. A., Momennasab M., Yektatalab S., & Zareiyan A. Patients’ perception of dignity in Iranian general hospital settings. Nursing ethics. 2019; 26(6):1777-1790.
24. Hughes M. Privacy in aged care. Australasian Journal on Ageing 2004; 23(3): 110 -114. https:// doi.org/10.1111/j.1741-6612.2004.00033.x
25. Iacobucci TA, Daly BJ, Lindell D, Griffin MQ. Professional values, self-esteem, and ethical confidence of baccalaureate nursing students. Nursing Ethics 2012;20(4):479-90. doi: 10.1177/0969733012458608
26. Kaya N., Turan N., Öztürk A. Türkiye’de erkek hemşire imgesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi 2011; 8(1): 16-30.
27. Kigenyi O, Tefera GB, Nabiwemba E, Orach CG. Quality of intrapartum care at Mulago national referral hospital, Uganda: clients’ perspective. BMC Pregnancy and Childbirth 2013; 13: 162- 170.
28. Korkmaz S, Arıkan G, Savaşkan A, Aydınoğlu Çınar B. Hasta mahremiyetine sağlık personelinin bakış açısı: Bir kamu hastanesi örneği. Yönetim, Ekonomi ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi 2018; 2(6):19-35. doi: 10.29226/TR1001.2018.80
29. Larkin P, Begley C, Devane D. Women’s experiences of labour and birth: an evolutionary concept analysis. Midwifery 2009; 25(2): 49–59. doi: 10.1016/j.midw.2007.07.010
30. Leino-Kilpi, H., Välimäki, M., Dassen, T., Gasull, M., Lemonidou, C., Scott, P. A., Arndt, M., Kaljonen, A. Maintaining privacy on post-natal wards: a study in five European countries.Journal of Advanced Nursing 2002; 37(2), 145-154. doi: 10.1046/j.1365-2648.2002.02070.x
31. Lemmens, S. M., van Montfort, P., Meertens, L. J., Spaanderman, M. E., Smits, L. J., de Vries, R. G., & Scheepers, H. C. Perinatal factors related to pregnancy and childbirth satisfaction: a prospective cohort study. Journal of Psychosomatic Obstetrics & Gynecology. 2021; 42(3): 181-189.
32. Lemonidou C, Merkouris A, Leıno-Kilpi H, Valimaki M, Dassen T, Gasull M et. al. Comparison of surgical patients’ and nurses’ perceptons of patients’ autonomy, privacy and informed consent in nursing interventions. Clinical Effectiveness in Nursing 2003; 7: 73-83. https://doi.org/10.1191/0969733003ne575oa
33. Lin Y. H., Li J., Shieh S. I., Lee C. C. K., Hung, S. L. Comparison of professional values between nursing students in Taiwan and China. Nursing Ethics. 2016; 23: 223-230.
34. Lothian JA. Do not disturb: the importance of privacy in labor. The Journal of Perinatal Education 2004; 13: 4-6. doi: 10.1624/105812404X1707
35. Megregian M., Emeis C., & Nieuwenhuijze M. (2020). The impact of shared decision‐making in perinatal care: a scoping review. Journal of Midwifery & Women’s Health 2020; 65(6): 777- 788.
36. Mohammad KI, Alafi KK, Mohammad AI, Gamble J, Creedy D. Jordanian women’s dis satisfaction with childbirth care. Int Nurs Rev 2014; 61(2): 278-84.
37. Nelwati N., Abdullah K. L., Chong M. C. Factors influencing professional values among Indonesian undergraduate nursing students. Nurse Education in Practice. 2019; 41: 102648.
38. Nilsson L., Thorsell T., Hertfelt Wahn E., & Ekström, A. Factors influencing positive birth experiences of first-time mothers. Nursing Research and Practice, 2013;1–6.
39. Nowak, A. L., & Giurgescu, C. The built environment and birth outcomes: A systematic review. MCN: the American Journal of Maternal/ Child Nursing. 2017; 42(1): 14–20.
40. Öztürk H., Özçelik, SK., Bahçecik N. Hemşirelerin hasta mahremiyetine özen gösterme durumu. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2014; 30(3):19-31.
41. Öztürk M., Alan S., Kadıoğlu S. Çağdaş obstretride doğumhane: yapısal ve işleyiş standartları. Lokman Hekim Dergisi 2018; 8(3):198-204. doi: 10.31020/mutftd.443290
42. Papastavrou E, Efstathiou G, Andreou C. Nursing students’ perceptions of patient dignity. Nurs Ethics. 2016;23(1):92-103.
43. Parrott R, Burgoon J, Burgoon M, Lepoire B. Privacy between physicans and patents: More than a matter of confidentially. Social Science and Medicine 1989; 29 (12): 1381-1385. doi: 10.1016/0277-9536(89)90239-6
44. Pedro J, Canavarro MC, Boivin J, Gameiro S. Positive experiences of patient-centred care are associated with intentions to comply with fertility treatment: Findings from the validation of the Portuguese version of the PCQ-Infertility tool. Hum Reprod. 2013;28(9):2462–72.
45. Poorchangizi B., Borhani F., Abbaszadeh A., Mirzaee M., Farokhzaidan, J. The importance of professional values from nursing students’ perspective. BMC Nursing. 2019; 18: 26.
46. Sinclair J, Papps E, Marshall B. Nursing students’ experiences of ethical issues in clinical practice. Nurse Educ Pract. 2016; 17 1-7
47. Sjöblom I., Idvall E., Lindgren H., Nordic Homebirth Research Group. Creating a safe haven—women’s experiences of the midwife’s professional skills during planned home birth in four Nordic countries. Birth. 2014; 41(1): 100- 107. doi: 10.1111/birt.12092.
48. Srivastava A., Avan B. I., Rajbangshi P., Bhattacharyya S. Determinants of women’s satisfaction with maternal health care: a review of literature from developing countries. BMC pregnancy and childbirth 2015; 15(1), 97. doi: 10.1186/s12884-015-0525-0.
49. Şahin B., & Bayrı Bingöl F. Postpartum maternal travmatik stres ve bağlanma arasındaki ilişki. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi. 2021; 12(3): 227-236.
50. Taşkın L. Doğum ve Kadın Sağlığı Hemşireliği. 16. Baskı. Ankara: Akademisyen Tıp Kitabevi; 2020.
51. Tong A, Saınsbury P, Craıg J. Consolidated criteria for reporting qualitative research (COREQ): a 32-item checklist for interviews and focus groups. International Journal for Quality in Health Care. 2007; 19(6): 349 –357. https://doi. org/10.1093/intqhc/mzm042
52. Topbaş M., Özlü T., Çan G. ve Bostan S. Hekimler hasta haklarını ne kadar biliyorlar? Bir tıp fakültesindeki asistan ve intern hekimlerin bilgi düzeyleri. Türkiye Klinikleri 2005; 13(2): 81-85.
53. Vaismoradi, M., Salsali, M., & Marck, P. Patient safety: nursing students’ perspectives and the role of nursing education to provide safe care. International Nursing Review. 2011; 58(4):434-442.
54. Yıldırım, A., Şimşek, H. Sosyal bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. 11. Baskı. Ankara: Seçkin Yayıncılık;2016.83-152.
55. Yücel U., Rüzgâr Ş., Ekşioğlu A., & Hadımlı A. Kadınların Doğum Şekline Göre Mahremiyet ile İlgili Deneyimleri ve Beklentileri. Türkiye Klinikleri Sağlık Bilimleri Dergisi 2021; 6(1).