Yapay Zekâ Destekli Dinî Bilgileri Değerlendirme Ölçeği: İmam Hatip Lisesi Öğrencilerine Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması

Bu araştırma, İmam Hatip Lisesi öğrencilerinin yapay zekâ destekli dinî bilgileri değerlendirme düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilen bir ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmasını sunmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul’un Sarıyer ilçesindeki İmam Hatip Liselerinde öğrenim gören 346 öğrenciden oluşturmaktadır. Açımlayıcı faktör analizi 189 öğrenci, doğrulayıcı faktör analizi ise 157 öğrenciden oluşan bağımsız örneklem grupları üzerinde gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda üç faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Ölçek 19 maddeden oluşmakta ve toplam varyansın %65,726’sını açıklamaktadır. Doğrulayıcı faktör analizi bulguları, önerilen üç faktörlü modelin veri ile iyi–mükemmel düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (CFI=0,979; TLI=0,976; RMSEA=0,072; SRMR=0,050). Cronbach alfa katsayıları, ölçeğin yüksek düzeyde güvenirliğe sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca madde ayırt ediciliği analizleri, tüm maddelerin alt ve üst grupları anlamlı düzeyde ayırt ettiğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak, geliştirilen ölçek İmam Hatip Lisesi öğrencilerinin yapay zekâ destekli dinî bilgileri eleştirel ve sorumlu biçimde değerlendirme yetkinliklerini ölçmede geçerli ve güvenilir bir araçtır.

This study presents a validity and reliability investigation of a scale developed to measure high school students' competency in evaluating AI-supported religious information. The population of the study comprises students enrolled in Imam Hatip High Schools located in the Sarıyer district of Istanbul, with the research conducted on a sample of 346 students. Exploratory factor analysis was performed on an independent sample of 189 students, while confirmatory factor analysis was administered to a separate independent group of 157 students. The analyses resulted in a three-factor structure. The scale comprises 19 items and explains 65.726% of the total variance. CFA results indicated that the proposed three-factor model demonstrated good to excellent fit with the data (CFI=0.979; TLI=0.976; RMSEA=0.072; SRMR=0.050). Cronbach's alpha coefficients indicated that the scale possesses a high degree of reliability. Furthermore, item discrimination analyses revealed that all items significantly differentiated between lower and upper groups. In conclusion, the developed scale is a valid and reliable instrument for measuring high school students' competency to evaluate AI-supported religious information in a critical and responsible manner.