BAYRÂMÎ-MELÂMÎ BİR ŞÂİR: HÂŞİMÎ EMÎR OSMAN EFENDİ
Öz
Bu çalışmada, Hâşimî Emîr Osman Efendi (918-1513/1003-1595)’nin hayatı, tarikatı, eserleri, tasavvufî ve edebî şahsiyeti hakkında bilgi verilecektir.
Mutasavvıf-şair Hâşimî (Saçlı Emîr) Osman Efendi OnAltıncı yüzyılda, Osmanlı İmparatorluğu topraklarında yetişen büyük şahsiyetlerden birisidir.Bayrami-Melami şeyhi olan Hâşimî, bir mutasavvıf-şair olarak kendi döneminde önemli roller üstlenmiştir. Emîr Osman Efendi “Hâşimî” mahlasıyla yazdığı şiirlerinde melâmet neşvesini işlemiştir.
Literatürde Hâşimî Emîr Osman Efendi ile isimleri karışan bazı şahısların varlığı söz konusudur. Bu kişiler şairimiz ile aynı unvan, lâkap ve mahlasları kullanmışlardır. Dolayısıyla çağdaş araştırmacılar da bu karışıklıktan etkilenmiştir. İşte bu çalışmada bahse konu karışıklıklar birinci elden kaynaklar yardımıyla giderilmeye çalışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ali Âlî, Tuhfetü’l-Mücâhidîn ve Behcetü’z-Zâkirîn, Nuru Osmâniye Ktp. nr: 2293.
- Âşık Çelebi, Meşâ‘irü’ş-Şu‘arâ, Sly. Ktp. Pertev Paşa Bl. nr: 440.
- Ayan, Hüseyin, Nesîmî, Hayatı, Edebî Kişiliği, Eserleri ve Türkçe Dîvânının Tenkitli Metni, Ankara 2002.
- Ayvansarâyî, Hafız Hüseyin, Mecmûa-i Tevârih, (Haz. Fahri Ç. Derin-Vahid Çabuk), İstanbul 1985.
- Ayvansarâyî, Hüseyin Efendi ve diğerleri, Hadikatü’l-Cevâmi‘-(İstanbul Câmileri ve Diğer Dini-Sivil Mimari Yapılar), (Haz. Ahmet Nezih Galitekin), Ankara 2001.
- Ayvansarâyî, Hüseyin Efendi, Vefâyât-ı Selâtin ve Meşâhir-i Ricâl, Sly. Ktp. nr: 13857.
- Azamat, Nihat, “Hazma Bâlî”, DİA., C. XV, İstanbul 1997.
- Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, İstanbul 1951.
- Barkan, Ö. Lütfi, “Kolanizatör Türk Dervişleri”, Vakıflar Dergisi, ss. 279-304, S. II, Ankara 1942.
- Bayrı, M. Halit, “Mutasavvıf Şairler: Hâşimî”, Türk Folklor Araştırmaları., S. 161, İstanbul 1962.