Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması

Vehbi Özacar

doi:10.21205/deufmd.2020226611

Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması

Öz

Genellikle taş ocaklarında kazı yöntemi olarak delme-patlatma yöntemi tercih edilir. Patlatma yöntemi ile yapılan kaya kazılarında, çevreye yayılan sismik dalgaların etkileri oldukça önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada, Manisa ilinde yer alan bir kalker ocağındaki patlatma kaynaklı titreşimleri en aza indirebilmek için ulusal patentli ‘’Patlatma kaynaklı titreşimleri en aza indirilmesini sağlayan yöntem’’ (TPE 2007/03459) kullanılmıştır. Bu yöntemde sismik dalgaların birbirlerini yok edecek en uygun gecikmelerin saptanması hedeflenir. Buna göre ilk olarak bir pilot patlatma gerçekleştirilir, daha sonra bu pilot sinyalden yola çıkarak grup patlatma modeli oluşturulur. Böylece ocakta gerçekleşen madencilik faaliyetlerini engellemeden ve çevreye zararı en aza indirecek olan patlatma titreşimleri, uygun gecikmeler verilerek en aza indirilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

[1] Aldas, G.G.U., Ecevitoğlu, B., Can A., Unucok B. and Sagol O. 2006. “Technical report: Minimisation of blast-induced ground vibration at TKİ GELİ Lignite Mine, Muğla Turkey, (in Turkish).
[2] Siskind, D.E.,Stagg, M.S., Kopp, J.W., Dowding, C.H. 1980.StructureResponseandDamageProducedbyGroundVibrationfromSurface Mine Blasting, RI 8507, Bureau of Mines, 74 pages.
[3] Siskind, D.E., Crum, S.V., Otterness, R.E., Kopp, J.W. 1989. Comparative Study of Blasting Vibrationsfrom Indiana Surface Coal Mine, USBM RI 9226: 41, Boston.
[4] Chen, G., Huang, S. 2001. Analysis of Ground Vibrations Caused by Open Pit Production Blasts: a Case Study. Fragblast – International Journal of Blasting and Fragmentation 5 (1), 91-107.
[5] Singh, P.K., Sirveiya, K.N., Babu, K.N., Roy, M.P. and Singh, C.V. 2006. Evolution of Effective Charge Weight per Delay for Prediction of Ground Vibrations Generated from Blasting in a Limestone Mine. Int. J. Mining, Reclam. Environ, 20,4 – 19.
[6] Blair DP. 2004. Charge Weight Scaling Laws and The Superposition of Blast Vibration Waves. Fragblast, 8(4):221-239.
[7] Cihangir F., Kesimal A., Erçıkdı B. 2005. Durmuş O. Karadeniz Bir Kalker Ocağında Patlatmak Kazılardan Kaynaklanan Çevresel Etkilerin Analizi. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, 61080, Trabzon Madencilik ve çevre sempozyumu.
[8] Aldas, G.G.U. 2010. Investigation of Blast Design Parameters from the Point of Seismic Signals. International Journal of Surface Mining, Reclamation and Environment, Vol. 24. Issue 1, pp.80-90.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Vehbi Özacar ^*
0000-0002-5842-8777
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

22 Eylül 2020

Gönderilme Tarihi

13 Şubat 2020

Kabul Tarihi

8 Nisan 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 22 Sayı: 66

DOI

https://doi.org/10.21205/deufmd.2020226611

IZ

https://izlik.org/JA27GA36CH

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özacar, V. (2020). Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 22(66), 759-768. https://doi.org/10.21205/deufmd.2020226611

AMA

1.Özacar V. Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması. DEUFMD. 2020;22(66):759-768. doi:10.21205/deufmd.2020226611

Chicago

Özacar, Vehbi. 2020. “Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 22 (66): 759-68. https://doi.org/10.21205/deufmd.2020226611.

EndNote

Özacar V (01 Eylül 2020) Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 22 66 759–768.

IEEE

[1]V. Özacar, “Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması”, DEUFMD, c. 22, sy 66, ss. 759–768, Eyl. 2020, doi: 10.21205/deufmd.2020226611.

ISNAD

Özacar, Vehbi. “Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 22/66 (01 Eylül 2020): 759-768. https://doi.org/10.21205/deufmd.2020226611.

JAMA

1.Özacar V. Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması. DEUFMD. 2020;22:759–768.

MLA

Özacar, Vehbi. “Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, c. 22, sy 66, Eylül 2020, ss. 759-68, doi:10.21205/deufmd.2020226611.

Vancouver

1.Vehbi Özacar. Patlatma Kaynaklı Titreşimlerin Çevreye Etkilerinin En Aza İndirilmesi Üzerine Bir Saha Çalışması. DEUFMD. 01 Eylül 2020;22(66):759-68. doi:10.21205/deufmd.2020226611