Araştırma Makalesi

PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği

Cilt: 24 Sayı: 70 17 Ocak 2022
PDF İndir
TR EN

PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği

Öz

Hava kirliliğinin son yıllarda artışı ile alınacak olan erken önlemler dâhilinde hava kirliliği tahmininin yapılması insan ve çevre sağlığına verilebilecek zararın en aza indirilmesinde önemlidir. Bu çalışmada günlük ortalama hava kirliliği miktarının, önemli bir hava kirletici olan PM10 konsantrasyonu üzerinden tahminlenmesi ve hava kirliliğinin çevresel ve mekânsal modellenmesi amaçlanmıştır. Tahminleme modeli, Orta Anadolu Bölgesinde yer alan Kayseri ilinde bulunan 3 istasyondan alınan 2010-2018 yılları arasında ölçülen PM10 konsantrasyonu verileri kullanılarak makine öğrenmesi algoritmaları (kNN DVR, RF, ANN, Lineer Regresyon) ile eğitilmiştir. Kayseri’deki 3 istasyonun 2010-2018 yılları arasındaki PM10 konsantrasyon değerleri girdi olarak verilmiş ve 2019 yılına ait PM10 konsantrasyon değerleri tahmin edilmiştir. En iyi sonuçlar 3 istasyon için de Destek Vektör Regresyonu algoritması ile elde edilmiş olup Trafik bölgesi için R2:0.85, RMSE:17.57, MAE:10.17; Hürriyet bölgesi için R2:0.73, RMSE:34.91, MAE:24.61 ve OSB bölgesi için R2:0.82, RMSE:41.71, MAE:21.62 olarak tespit edilmiştir. Ayrıca elde edilen tahmini konsantrasyon sonuçlarının mekânsal dağılımı (CBS) ve değişimi de analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. A. Alkan, Hava Kirliliğinin Ciddi Boyutlara Ulaştığı Kentlere Bir Örnek : An Example of Cıtıes Where Aır Pollutıon Has Reached Serıous Dımensıons : Siirt, (2018) 641–666.
  2. Y. DOKUZ, A. BOZDAĞ, B. GÖKÇEK, HavKali̇tesiParametreleri̇ni̇Tahmi̇ni̇ Ve Mekansal Dağilimİçi̇nMaki̇neÖğrenmesiYöntemleri̇ni̇n Kullanilmasi, Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilim. Derg. 9 (2020) 37–47. https://doi.org/10.28948/ngumuh.654092.
  3. G.Ç. SÜMER, Hava Kirliği Kontrolü: Türkiye’de Hava Kirliliğini Önlemeye Yönelik Yasal Düzenlemele-rin ve Örgütlenmelerin İncelenmesi, Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Derg. 13 (2014) 37. https://doi.org/10.18092/ijeas.51643.
  4. A. Rahimpour, J. Amanollahi, C.G. Tzanis, Air quality data series estimation based on machine learning approaches for urban environments, Air Qual. Atmos. Heal. 14 (2021) 191–201. https://doi.org/10.1007/s11869-020-00925-4.
  5. C. Amuthadevi, D.S. Vijayan, V. Ramachandran, Development of air quality monitoring (AQM) models using different machine learning approaches, J. Ambient Intell. Humaniz. Comput. (2021). https://doi.org/10.1007/s12652-020-02724-2.
  6. H. Tian, Y. Zhao, M. Luo, Q. He, Y. Han, Z. Zeng, Estimating PM2.5 from multisource data: A comparison of different machine learning models in the Pearl River Delta of China, Urban Clim. 35 (2021) 100740. https://doi.org/10.1016/j.uclim.2020.100740.
  7. Y. Son, Á.R. Osornio-vargas, M.S.O. Neill, P. Hystad, J.L. Texcalac-sangrador, P. Ohman-strickland, Q. Meng, S. Schwander, Land use regression models to assess air pollution exposure in Mexico City using fi ner spatial and temporal input parameters, Sci. Total Environ. 639 (2018) 40–48. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2018.05.144.
  8. Y. Xu, H. Liu, Z. Duan, A novel hybrid model for multi-step daily AQI forecasting driven by air pollution big data, Air Qual. Atmos. Heal. 13 (2020) 197–207. https://doi.org/10.1007/s11869-020-00795-w.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

17 Ocak 2022

Gönderilme Tarihi

18 Nisan 2021

Kabul Tarihi

9 Ağustos 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 24 Sayı: 70

Kaynak Göster

APA
Gökçek, B., Şaşa, N., Dokuz, Y., & Bozdağ, A. (2022). PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 24(70), 65-80. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247008
AMA
1.Gökçek B, Şaşa N, Dokuz Y, Bozdağ A. PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği. DEUFMD. 2022;24(70):65-80. doi:10.21205/deufmd.2022247008
Chicago
Gökçek, Begüm, Nuray Şaşa, Yeşim Dokuz, ve Aslı Bozdağ. 2022. “PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24 (70): 65-80. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247008.
EndNote
Gökçek B, Şaşa N, Dokuz Y, Bozdağ A (01 Ocak 2022) PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24 70 65–80.
IEEE
[1]B. Gökçek, N. Şaşa, Y. Dokuz, ve A. Bozdağ, “PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği”, DEUFMD, c. 24, sy 70, ss. 65–80, Oca. 2022, doi: 10.21205/deufmd.2022247008.
ISNAD
Gökçek, Begüm - Şaşa, Nuray - Dokuz, Yeşim - Bozdağ, Aslı. “PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24/70 (01 Ocak 2022): 65-80. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247008.
JAMA
1.Gökçek B, Şaşa N, Dokuz Y, Bozdağ A. PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği. DEUFMD. 2022;24:65–80.
MLA
Gökçek, Begüm, vd. “PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, c. 24, sy 70, Ocak 2022, ss. 65-80, doi:10.21205/deufmd.2022247008.
Vancouver
1.Begüm Gökçek, Nuray Şaşa, Yeşim Dokuz, Aslı Bozdağ. PM10 Parametresinin Makine Öğrenmesi Algoritmalari ile Mekânsal Analizi, Kayseri İli Örneği. DEUFMD. 01 Ocak 2022;24(70):65-80. doi:10.21205/deufmd.2022247008

Cited By

Bu dergi, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) altında lisanslanmıştır.

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJmaWxlIiwicGF0aCI6IjliNTAvMDBjMi8xZmIxLzY5MjZmZDIyOGE1NzgyLjA3MzU5MTk2LnBuZyIsImV4cCI6MTc2NDE2OTE1Nywibm9uY2UiOiJhZDRmNjNlNzdhOWYwOWQ4YTNjNGVmNGIxOTFlZWViNyJ9.4Dxgc9mc-p4Tyti8NTU5pxEfGUWeuJud1fPWxu2mUy8