EN
TR
Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi
Öz
Yapı sistemlerinin ve yapı elemanlarının deprem etkisindeki davranışlarının belirlenmesinde, deneysel yöntemler çok önemlidir. Yapısal davranış; öngörülen bir yerdeğiştirme protokolü etkisinde gerçekleştirilen statik karakterli deneyler ile ivme kayıtlarının kullanılabildiği gerçek zamandaki sarsma masası deneyleri ile ya da analitik çözümlerin etkileşimli olarak gerçekleştirildiği statik karakterli benzeşik dinamik deneyler ile belirlenebilmektedir. Benzeşik dinamik deneyde, numuneden ölçülen reaksiyon kuvvetleri (rijitlik matrisi) dinamik denge denkleminin çözümünde ve bir sonraki deney adımında numuneye etkitilecek hedef yerdeğiştirme vektörünün hesabında kullanılmaktadır. Benzeşik dinamik deney tekniğinde, analitik ve deneysel bölümlerin doğru etkileşimi deneyin başarısı üzerinde çok etkilidir. Deneyin başarısı için; kullanılan ölçüm cihazlarının hassasiyeti yanında dinamik denge denkleminin çözümünde kullanılacak sayısal integrasyon yönteminin kararlılığı da büyük önem taşımaktadır. Sayısal hesapta kararlılık sağlanabilmesi için, integrasyon için seçilen hesap adım aralığının yeterli düzeyde küçük olması gerekmektedir. Bu çalışmada, benzeşik dinamik deney metodunda sayısal integrasyon aracı olarak kullanılan merkezi farklar yöntemi (CDM) ile lineer ivme tabanlı kuvvet ayırımı yöntemi (Li-OSM) sayısal ve deneysel çalışmalar ile karşılaştırılmıştır. Gerçekleştirilen sayısal çalışmalar; davranış modelinden bağımsız olarak, deprem kaydı adım aralığının yarısı kadar seçilen hesap adım aralığı durumunda, Li-OSM yönteminin CDM yöntemine göre daha kararlı sonuçlar ürettiğini göstermiştir. Deneysel çalışmalardan; CDM yönteminde “dörtte birlik” hesap adım aralığı ile çalışmak yerine, Li-OSM yönteminde “yarım” hesap adım aralığının kullanımı durumunda, toplam deney süresinin yarıya düşeceği ve deneyin kararlılığının artacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK
Proje Numarası
106M050 nolu TÜBİTAK ve 31966 nolu İTÜ-BAP Projesi
Teşekkür
Bu çalışma kapsamındaki deneyler; 106M050 nolu TÜBİTAK ve 31966 nolu İTÜ-BAP
projelerinin sağladığı maddi imkanlar ile güncellenen Dartec hidrolik veren sistemi kullanılarak,
İTÜ İnşaat Fakültesi Yapı ve Deprem Mühendisliği Laboratuvarında gerçekleştirilmiştir. İlgili
kurumlara desteklerinden ötürü şükranlarımızı sunarız. Benzeşik dinamik deney uygulama
yazılımının geliştirilmesindeki katkılarından dolayı TDG firmasına teşekkür ederiz.
Kaynakça
- [1] Hakuno M, Shidawara M, Hara T. 1969. Dynamic destructive test of a cantilever beam controlled by an analog-computer, Transactions of Japan Society of Civil Engineers, Cilt. 171, s. 1-9.
- [2] Takanashi K. 1975. Non-linear earthquake response analysis of structures by a computer actuator on-line system, Transactions of the Architectural Institute of Japan, Cilt. 229, s. 77-83.
- [3] Okada T, Takanashi K, Seki M, Taniguchi H. 1980. Nonlinear earthquake response of system anchored on RC building floor, Bulletin of Earthquake Resistant Structure Research Center, Cilt. 13, s. 63-85.
- [4] Okada T, Matsutaro Seki M, Park Y.J. 1980. A simulation of Earthquake Response of Reinforced Concrete Building Frames to bi-directional Ground Motion by IIS Computer Actuator On-line System, Seventh World Conference on Earthquake Engineering, 9-13 September, Istanbul, Turkey.
- [5] Balendra T, Lam K, Liaw C, Lee S. 1987. Behavior of eccentrically braced frame by pseudo-dynamic tests, Journal of Structural Engineering, ASCE, Cilt. 113(4), s. 673-688.
- [6] Peek R, Yi W. 1990. Error analysis for pseudo dynamic test method: 1.Analysis, Journal of Engineering Mechanics ASCE, Cilt. 116(7), s. 1618-1637.
- [7] Peek R, Yi W. 1990. Error analysis for pseudo dynamic test Method: 2.Application, Journal of Engineering Mechanics, ASCE, Cilt. 116(7), s. 1638-1658.
- [8] Shing P.B, Mahin S.A. 1987. Cumulative experimental errors in pseudo dynamic tests, Earthquake Engineering and Structural Dynamics, Cilt. 15(4), s. 409-424.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Mayıs 2022
Gönderilme Tarihi
23 Haziran 2021
Kabul Tarihi
19 Ekim 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 24 Sayı: 71
APA
Özkaynak, H., & Yüksel, E. (2022). Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 24(71), 509-527. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247116
AMA
1.Özkaynak H, Yüksel E. Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi. DEUFMD. 2022;24(71):509-527. doi:10.21205/deufmd.2022247116
Chicago
Özkaynak, Hasan, ve Ercan Yüksel. 2022. “Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24 (71): 509-27. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247116.
EndNote
Özkaynak H, Yüksel E (01 Mayıs 2022) Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24 71 509–527.
IEEE
[1]H. Özkaynak ve E. Yüksel, “Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi”, DEUFMD, c. 24, sy 71, ss. 509–527, May. 2022, doi: 10.21205/deufmd.2022247116.
ISNAD
Özkaynak, Hasan - Yüksel, Ercan. “Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 24/71 (01 Mayıs 2022): 509-527. https://doi.org/10.21205/deufmd.2022247116.
JAMA
1.Özkaynak H, Yüksel E. Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi. DEUFMD. 2022;24:509–527.
MLA
Özkaynak, Hasan, ve Ercan Yüksel. “Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, c. 24, sy 71, Mayıs 2022, ss. 509-27, doi:10.21205/deufmd.2022247116.
Vancouver
1.Hasan Özkaynak, Ercan Yüksel. Benzeşik Dinamik Deney Tekniğinde Kullanılan iki Farklı İntegrasyon Tekniğinin Deneysel ve Sayısal Çalışmalar ile İrdelenmesi. DEUFMD. 01 Mayıs 2022;24(71):509-27. doi:10.21205/deufmd.2022247116