THE EFFECT OF CAREER PLANNING COURSE ON CAREER DECISION-MAKING COMPETENCY: A RESEARCH ON UNDERGRADUATE STUDENTS

Öz

Career Centers carry out various activities within universities in order to prepare individuals who can create added value, be useful to the society, are well-equipped, aware of their knowledge and skills, know and adapt to the dynamics of business life, and support them in this process. In coordination with the activities of the Career Centers, the Career Planning course has started to be take place in the undergraduate curricula as of the 2020-2021 spring term. In this study, career decision-making competencies of first-year undergraduate students of Yozgat Bozok University (YOBU) the Faculty of Economics and Administrative Sciences, who took the Career Planning course added to the undergraduate curriculum in the 2020-2021 academic year, were evaluated. Data were collected at two different times, at the beginning of the term and at the end of the term, when the Career Planning course was held. The dimensions of "Job/Vocational Knowledge", "Self-Knowledge", "Career Preference", "Ways to Create a Career Plan" and "Following Professional Subjects" were examined. It was determined that the career decision-making competencies of the students changed positively between the beginning and the end of the term. It has been concluded that the Career Planning course creates awareness and motivates students who have just started their undergraduate education at the end of the term.

Anahtar Kelimeler

• Career Decision Making
• Career Decision Making Competence
• Career Planning Course

KARİYER PLANLAMA DERSİNİN KARİYER KARARI VERME YETKİNLİĞİNE ETKİSİ: LİSANS ÖĞRENCİLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Öz

Üniversiteler, Kariyer Merkezleri ile katma değer yaratabilen, topluma faydalı, donanımlı, bilgi ve becerilerinin farkında olan, iş hayatının dinamiklerini bilen ve adapte olabilen bireyleri iş hayatına hazırlamak ve bu süreçte destek olmak amacıyla çeşitli faaliyetler gerçekleştirmektedir. Kariyer Merkezlerinin faaliyetleri ile eşgüdümlü olarak, Kariyer Planlama dersi 2020-2021 Eğitim ve Öğretim bahar yarıyılından itibaren lisans müfredatlarında yer almaya başlamıştır. Bu çalışmada, 2020-2021 Eğitim ve Öğretim yılında lisans müfredatına eklenen Kariyer Planlama dersini alan Yozgat Bozok Üniversitesi (YOBÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi birinci sınıf lisans öğrencilerinin kariyer kararı verme yetkinlikleri değerlendirilmiştir. Kariyer Planlama dersinin bulunduğu yarıyıl başında ve yarıyıl sonunda olmak üzere iki farklı zamanda veri toplanmıştır. “İş/Meslek Bilgisi”, “Kendini Tanıma”, “Kariyer Tercihi”, “Kariyer Planı Oluşturma Yolları” ve “Mesleki Konuları Takip Etme” boyutları incelenmiş; yarıyıl başı ve sonu arasında öğrencilerin kariyer kararı verme yetkinliklerinin olumlu yönde değişim gösterdiği belirlenmiştir. Kariyer Planlama dersinin lisans eğitimine yeni başlayan öğrenciler açısından dönem sonunda farkındalık yarattığı ve motive ettiği sonucuna ulaşılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Kariyer Kararı Verme
• Kariyer Kararı Verme Yetkinliği
• Kariyer Planlama Dersi

Kaynakça

1. Arık, N. ve Seyhan, B. (2016). Üniversite öğrencilerinin kariyer planlamasında teknoloji bilgisi ve gelecek beklentilerinin rolü. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(7), 2218-2231.
2. Agun, H., Üçok, D. I. ve Küçük, B. A. (2021). Kariyer dönemlerinin değişmeyen gerçeği: Kariyer endişesi, İş ve İnsan Dergisi, 8(1), 59-72.
3. Aryee, S., ve Debrah, Y. A. (1993). A cross‐cultural application of a career planning model. Journal of Organizational Behavior, 14(2), 119-127.
4. Aydın Balta, E. (2007). Örgütlerde kariyer yönetimi, kariyer planlaması, kariyer geliştirmesi ve bir kariyer geliştirme programı olarak koçluk uygulamaları. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi ), Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
5. Aydın, S. (2015). Üniversite öğrencilerinin kariyer gelişiminde kariyer planlama merkezlerinin rolü: İstanbul Ticaret Üniversitesi örneği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi), İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
6. Aytaç, S. (1997). Çalışma yaşamında kariyer yönetimi, planlaması, geliştirilmesi, sorunları, Epsilon Yayıncılık, İstanbul.
7. Büyükyılmaz, O., Ercan, S. ve Gökerik, M. (2016). Öğrencilerin kariyer planlama tutumlarının demografik faktörler açısından değerlendirilmesi: Karabük Üniversitesi İşletme Fakültesi öğrencileri üzerine bir araştırma. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(7), 2065-2076.
8. Cevher, E. (2015). Üniversitelerde kariyer planlama faaliyetleri ekseninde kariyer merkezlerine yönelik bir araştırma. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 164-177.

9. Çavuş, Ş. ve Kaya, A. (2015). Turizm lisans eğitimi alan öğrencilerin kariyer planları ve turizm sektörüne yönelik tutumu. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(5), 101-117.
10. De Cenzo, D. A. ve Robbins, S. (1996). Human resource management, Fifth edition, Willey Series in Management, New York.
11. Donner, G. J. ve Wheeler, M. M. (2001). Career planning and development for nurses: The time has come. International Nursing Review, 48(2), 79-85.
12. Eren, Ş. ve Kaya, S. (2020). Üniversite öğrencilerinin kariyer planlaması: Büro yönetimi ve yönetici asistanlığı öğrencileri örneği. Middle Black Sea Journal of Communication Studies, 5(2), 96-107.
13. Gökdeniz, İ. (2017). Özel sektör ve kamu yönetiminde kariyer planlaması. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 19(32), 123-131.
14. Gökoğlan, K. ve Kaval, U. (2020). Öğrencilerin kariyer stratejileri üzerine bir araştırma: Dicle Üniversitesi örneği. Turkish Business Journal, 1(1), 15-28.
15. Güldü, Ö. ve Kart, M. E. (2017). Kariyer planlama sürecinde kariyer engelleri ve kariyer geleceği algılarının rolü. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 72(2), 377-400.
16. Gürbüz S. ve Şahin F. (2015). Sosyal Bilimlerde Aracı, Düzenleyici ve Durumsal Etki Analizleri. 2. baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
17. Güven, A. (2020). İnsan kaynakları yönetiminde kariyer planlama süreci ve İİBF öğrencilerinin özel sektör ve kamu sektörü algıları üzerine bir araştırma. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(48), 264-285.
18. Khasawneh, S. (2010). Factors influencing the career planning and development of university students in Jordan. Australian Journal of Career Development, 19(2), 41-48.
19. Korkut-Owen, F. (2018). Üniversite öğrencilerinin kariyer gelişim ihtiyaçları. Yaşadıkça Eğitim Dergisi, 32(2), 28-39.
20. Öztemel, K. (2012). Kariyer kararsızlığı ile mesleki karar verme öz yetkinlik ve kontrol odağı arasındaki ilişkiler, GEFAD / GUJGEF 32(2): 459-477 .
21. Pisarik, C. T., Rowell, P. C. ve Thompson, L. K.. (2017). A phenomenological study of career anxiety among college students. The Career Development Quarterly, (65), 339-352.
22. Savickas, M. L. (2001). Toward a comprehensive theory of career development: Dispositions, concerns, and narratives. In F. T. L. Leong & A. Barak (Eds.), Contemporary models in vocational psychology: A Vol. in honor of Samuel H. Osipow, 295–320.
23. Serin, E., Soran, S. ve Kılıç, A. (2014). Üniversite öğrencilerinin kariyer değerlerinin eğitim süreleri açısından incelenmesi ve bir uygulama. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 15(1), 209-220.
24. Serinkan, C. ve Barutçu, E. (2006). Pamukkale Üniversitesi İİBF öğrencilerinin kariyer planları ve sosyotropi-otonomi kişilik özelliklerine ilişkin bir araştırma. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 317-339.
25. Sever-Arıcı, H. (2020). Üniversite öğrencilerinin kariyer planlama faaliyetlerinin demografik değişkenlere göre incelenmesi: Vakıf üniversitesi örneği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi ), KTO Karatay Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
26. Soysal, A. ve Söylemez, C. (2014). İktisadi ve idari bilimler fakültesi öğrencilerinin bireysel kariyer planlamalarına etki eden faktörler: Kilis 7 Aralık Üniversitesi örneği. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 6(12), 23-37.
27. Taşlıyan, M., Arı, N. Ü. ve Duzman, B. (2011). İnsan kaynakları yönetiminde kariyer planlama ve kariyer yönetimi: İİBF öğrencileri üzerinde bir alan araştırması. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 3(2), 231-241.
28. Tatlı, H. S., Kazan, H. ve Öngel, V. (2021). Kariyer planlama; ülkenin ekonomik itibari ve kariyer kaygısı açısından bir inceleme. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 22(1), 167-185.
29. Touchton, J. G., Wertheimer, L. C., Cornfeld, J. L. ve Harrison, K. H. (1977). Career planning and decision-making: A developmental approach to the classroom. The Counseling Psychologist, 6(4), 42-47.
30. Tüz, M. V. (2003). Kariyer planlamasında yeni yaklaşımlar. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(4), 169-176.
31. Ulaş, Ö. ve Yıldırım, İ. (2016). Kariyer kararı verme yetkinliği ölçeği’nin geliştirilmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 6(45), 77-90.
32. Yerlikaya, A., Polat, H., Talas, S., Kanışlı, E., Altıntaş, C., Çarlık, M., vd. (2021). Kariyer planlama (D. Bozdoğan Ed.). Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi. Tokat. https://www.cbiko.gov.tr/projeler/kariyer-planlama-dersi Erişim Tarihi: 20.09.2021.
33. https://sozluk.gov.tr/ Erişim Tarihi: 21.09.2021.
34. https://www.hurriyet.com.tr/egitim/universite-mufredatina-kariyer-planlama-girdi-41759672 Erişim Tarihi: 22.09.2021.