Araştırma Makalesi

SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ

Cilt: 27 Sayı: 4 29 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ

Öz

Bu çalışmanın amacı tüketicilerin çevresel kaygı düzeylerinin ve fiyat duyarlılıklarının sürdürülebilir tüketim davranışları üzerindeki etkilerini incelemektir. Araştırma kapsamında Aydın il merkezinde yaşayan 309 kişiden kolayda örnekleme yöntemi ile toplanan veriler, yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada sürdürülebilir tüketim, çevresel kaygı ve fiyat duyarlılığının etkileri doğrultusunda çevre duyarlılığı, ihtiyaç dışı satın alma, tasarruf ve yeniden kullanılabilirlik olmak üzere dört alt boyut üzerinden değerlendirilmiş ancak yeniden kullanılabilirlik boyutu düşük güvenilirlik nedeniyle analize dahil edilmemiştir. Yapılan analizler neticesinde çevresel kaygı ile çevre duyarlılığı ve tasarruf boyutları arasında anlamı ve pozitif, ihtiyaç dışı satın alma boyutu ile anlamlı ve negatif yönlü ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Fiyat duyarlılığı ile tasarruf boyutu arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu ancak ihtiyaç dışı satın alma boyutu ile istatiksel olarak herhangi bir ilişki olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca fiyat duyarlılığı ile çevre duyarlılığı boyutu arasında beklenilen aksine anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu ortaya konulmuştur. Bu bulgular, sürdürülebilir tüketim davranışlarını etkileyen çevresel kaygı ve fiyat duyarlılığı gibi faktörlerin karmaşık etkileşimlerini ortaya koymakta olup, hem akademik literatüre hem de pratikteki uygulamalara katkılar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma için etik kurul onayı alınmıştır.

Kaynakça

  1. Abdullah-Al-Mamun, M. K. R., & Robel, S. D. (2014). A critical review of consumers’ sensitivity to price: Managerial and theoretical issues. Journal of International Business and Economics, 2 (2), 1-9.
  2. Alam, S. S., Wang, C.-K., Masukujjaman, M., Ahmad, I., Lin, C.-Y., & Ho, Y.-H. (2023). Buying behaviour towards eco-labelled food products: Mediation moderation analysis. Sustainability, 15 (3), 2474.
  3. Alhomssi, M. A., & Ali, A. E. A. (2024). The influence of environmental consciousness and environmental attitude on green purchase ıntention: The moderating effect of price sensitivity. Journal of Environmental Impact and Management Policy, 4 (2), 19-30. https://doi.org/10.55529/jeimp.42.19.30
  4. Alvarez-Suárez, P., Vega-Marcote, P., & Garcia Mira, R. (2013). Sustainable consumption: A teaching intervention in higher education. International Journal of Sustainability in Higher Education, 15 (1), 3-15.
  5. Anquez, E., Raab, K., Cechella, F. S., & Wagner, R. (2022). Consumers’ perception of sustainable packaging in the food industry: An online experiment. Revista Direitos Culturais, 17 (41), 251-265.
  6. Avci, İ. (2023). Sustainable water consumption and water‐saving behaviours: A review of consumers’ environmental and economic concerns in Turkey. Water and Environment Journal, 37 (3), 616-627. https://doi.org/10.1111/wej.12869
  7. Ayar, D., Gözüaçık, B., & Şen, B. (2024). Effect of global climate change concern on environmental sensitivity of nursing students. Public Health Nursing, 42 (1), 334-340. https://doi.org/10.1111/phn.13434
  8. Azar, O. H. (2011). Does relative thinking exist in real‐world situations? A field experiment with bagels and cream cheese. Economic Inquiry, 49 (2), 564-572. https://doi.org/10.1111/j.1465-7295.2009.00285.x

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Pazarlama (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

13 Haziran 2025

Kabul Tarihi

22 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 27 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Terzi, O. (2025). SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27(4), 1762-1788. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1719107
AMA
1.Terzi O. SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;27(4):1762-1788. doi:10.16953/deusosbil.1719107
Chicago
Terzi, Onur. 2025. “SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27 (4): 1762-88. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1719107.
EndNote
Terzi O (01 Aralık 2025) SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27 4 1762–1788.
IEEE
[1]O. Terzi, “SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 27, sy 4, ss. 1762–1788, Ara. 2025, doi: 10.16953/deusosbil.1719107.
ISNAD
Terzi, Onur. “SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 27/4 (01 Aralık 2025): 1762-1788. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1719107.
JAMA
1.Terzi O. SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;27:1762–1788.
MLA
Terzi, Onur. “SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 27, sy 4, Aralık 2025, ss. 1762-88, doi:10.16953/deusosbil.1719107.
Vancouver
1.Onur Terzi. SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM DAVRANIŞININ DİNAMİKLERİ: ÇEVRESEL KAYGI VE FİYAT DUYARLILIĞININ ROLÜ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Aralık 2025;27(4):1762-88. doi:10.16953/deusosbil.1719107