Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

TANZİMAT, HAYIRSEVERLİK VE KADIN: FILLES DE LA CHARITÉ RAHİBELERİNİN OSMANLI İMPARATORLUĞU TOPRAKLARINA GELİŞİ VE İSTANBUL’DAKİ İLK YILLARI

Yıl 2018, Cilt: 20 Sayı: 4 , 603 - 619 , 26.12.2018
https://doi.org/10.16953/deusosbil.307465
https://izlik.org/JA78NW28FD

Öz

Bu makale, Filles
de la Charité isimli Fransız hemşirelik cemaatine mensup rahibelerin Osmanlı
topraklarına gelişlerini konu etmektedir. Adı geçen rahibeler, diğer
isimleriyle sörler, Fransa’da Saint Vincent de Paul tarafından kurulan Lazarist
tarikatına bağlı olarak çalışmaya başlamış, 19. Yüzyılın değişen dünyasının bir
parçası olmaya karar vermişler ve misyonerlik faaliyetleri gereğince Doğu
misyonlarını Çin, İran, Osmanlı gibi topraklarda sürdürmeye başlamışlardır.
Makale Fransız kaynaklarından ve cemaatin kendi yıllıklarından (Annales de la
Congrégation de la Mission et des Filles de la Charité) istifade edilerek
sörlerin İstanbul ve İzmir’e gelişlerinin genel anlamda küreselleşme ve Osmanlı
İmparatorluğu özelinde de Doğu sorunu, kapitülasyonların genişlemesi ve
Tanzimat ile mümkün olabildiğini iddia etmektedir.

Kaynakça

  • Annales de la Congrégation de la Mission, Vincentian Journals and Publications.
  • Abulafia, D. (2011). A great sea: A human history of the mediterranean. Oxford University Press.
  • Berkes, N. (2002). Türkiye'de çağdaşlaşma. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Berneron Couvenhes, M. F. (2007). Les Messageries Maritimes: l’Essor d’une grande compagnie de navigation française, 1851-1894. Paris: Presses de l'Université Paris-Sorbonne.
  • Bozkurt, A. (2011). Fransa’nın Osmanlı Devleti’ndeki Katolikleri himaye hakkı ve bunun sona ermesi. Tarih Dergisi, 52 (2010 / 2), 123-150.
  • Burrows, M. (1986). 'Mission civilisatrice': French cultural policy in the Middle East, 1860-1914. The Historical Journal, 29 (1), 109-135.
  • Curtis, S. (2010). Civilizing habits: Women missionnaries and the revival of French empire. Oxford University Press.
  • Curtis, S. & C. Dorothée (2010). A la découverte de la femme missionnaire. Histoire, Monde et Cultures Religieuses, 4 (16), 5-18.
  • Curtis, S. A. (2012). Charity begins abroad: the filles de la charité in the Ottoman Empire. O. White and J. P. Daughton (Der.), In God’s Empire: French missionnaries and the modern world içinde (ss. 89-108). New York: Oxford University Press.
  • Davison, R. (2016). Osmanlı-Türk tarihi (1774-1923) Batı etkisi. Alfa Yayınları.
  • Diebolt, E. (2013). Prémices de la profession infirmière: de la complémentarité entre soignantes laïques et religieuses hospitalières XVIIe - XVIIIe siècle en France. Recherche en Soins Infirmiers, 113 (2), 6-18.
  • Eldem, E. (2006). Capitulations and western trade. S. N. Faroqhi (Der.), The Cambridge history of Turkey III: The later Ottoman Empire, 1603-1839 içinde (ss. 283-334). Cambridge University Press.
  • Ergin, O. N. (1977). Türkiye maarif tarihi cild 1-2. İstanbul: Eser Matbaası.
  • Findley, C. (2011). Tanzimat. R. Kasaba (Der.), Türkiye tarihi, modern dünyada Türkiye cilt 4: 1839-2010 içinde (ss. 37-69). İstanbul: Kitap Yayınevi.
  • Frazee, C. A. (2009). Katolikler ve sultanlar: Kilise ve Osmanlı İmparatorluğu 1453-1923. Küre Yayınları.
  • Gilbrin, E. (1977). Les médecins français et les filles de la charité dans les hôpitaux de Constantinople; communication de la société française de l’histoire de la médecine . Histoire des Sciences Médicales, 11 (3), 141-151.
  • Glutz-Ruedin, B. (2014). Hirondelle d'Allah: une cornette en mission au pays des sultans. Editions Saint-Augustin.
  • Haydaroğlu, İ. P. (1990). Osmanlı İmparatorluğu’nda yabancı okullar. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  • Jones, C. (1989). The charitable ımperative: hospitals and nursing in Ancien Regime and Revolutionary France. London and New York: Routledge.
  • Langlois, C. (1984). Le Catholicisme au féminin. Archive de Sciences Sociales des Religions, 57 (1), 29-53.
  • Piolet, J. B., Ed. (1902-1903). La France au dehors: les missions Catholiques Françaises au XIXème siècle, missions d’Orient. Paris: Librairie Armand Colin.
  • Roche, M. (1989). Education, assistance et culture françaises dans l’Empire Ottoman (1784-1868). İstanbul: Les Editions Isis.
  • Thobie, J. (1966). Les intérêts français dans l'Empire Ottoman au debut du XXème siécle étude de sources. Revue Historique, 235 (2), 381-396.
  • Toprak, Z. (1992). Modernization and commercialization in the Tanzimat period: 1838-1875. New Perspectives on Turkey, 7, 57-70.
  • Tulasoğlu, G. (2015). Tarihin tarihsizleştirilmesine örnek olarak Kapitülasyonlar. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 32 (2), 249-263.
  • Verrollot, D. (1857). Notice historique sur les institutions Françaises de charité publique à Constantinople. Gazette Médicale d’Orient, 1 (5), 77-84.
  • Yıldırım, N. (2014). Savaşlardan modern hastanelere Türkiye’de hemşirelik tarihi. İstanbul: Vehbi Koç Vakfı.
  • Yorulmaz, Ş. (2000). Osmanlı-Fransız ilişkileri çerçevesinde Osmanlı topraklarında açılan Fransız kültür kurumları ve bunların meşruiyet kazanması (19. Yüzyıl-20. Yüzyıl başları). OTAM, 11, 697-768.
Toplam 28 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Ceren Gülser İlikan Rasimoğlu 0000-0001-7586-4813

Gönderilme Tarihi 21 Nisan 2017
Yayımlanma Tarihi 26 Aralık 2018
DOI https://doi.org/10.16953/deusosbil.307465
IZ https://izlik.org/JA78NW28FD
Yayımlandığı Sayı Yıl 2018 Cilt: 20 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA İlikan Rasimoğlu, C. G. (2018). TANZİMAT, HAYIRSEVERLİK VE KADIN: FILLES DE LA CHARITÉ RAHİBELERİNİN OSMANLI İMPARATORLUĞU TOPRAKLARINA GELİŞİ VE İSTANBUL’DAKİ İLK YILLARI. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(4), 603-619. https://doi.org/10.16953/deusosbil.307465

Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR

Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:

• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla