Ecological approach and ecological
psychology as a branch of environmental psychology which is gaining an
increasing importance in the field of environmental design till 1960’s, deal
human and environment as parts of a whole and accept their interrelatedness by
adopting ecology science and its basic principles. “Behavior Setting Theory”
and “Affordance Theory” are examples of ecological approach to
human-environment relationship. In this study environment and behavior studies
with an ecological approach conducted in Turkey and other parts of the world
were examined in terms of their research subjects and techniques. The results
showed that the research subjects dealt with in these studies have a rich
variety, and the techniques are also various and flexible. Also it was
determined that studies adopted ecological approach enables both gathering
numeric data and commenting on social and cultural dimensions at the same
time.
Spatial Design Human-Environment Relationship Ecological Approaches Behavior Setting Theory Affordances Theory
Mekânsal
tasarım alanında 1960’lı yıllardan itibaren önem kazanmaya başlayan çevresel
psikolojinin bir dalı olan ekolojik psikoloji ya da yaklaşımlar ekoloji
biliminden ve temel ilkelerinden faydalanarak insan ve çevresi arasındaki koparılamaz
bağdan, her ikisini bir bütünün parçaları olarak ele almaktan bahseder. Araştırmalarda giderek yaygınlaşan Davranış Konumu
Kuramı ve Olanaklılık Kuramı ekolojik yaklaşıma örnek verilebilir. Türkiye’de
ve dünyada yapılmış olan ekolojik yaklaşımlı çevre-davranış araştırmalarının hangi
konuları hangi tekniklerle ele aldığı bu çalışmada incelenmiştir. Sonuçlar, bu
çalışmalarda ele alınan konuların çok çeşitli olduğunu ve kullanılan
tekniklerin de çeşitlilik ve esneklik sergilediğini ortaya koymuştur. Ayrıca ekolojik
yaklaşımların araştırmacılara hem sayısal veriler elde etme imkânı sağlarken
hem de toplumsal, sosyal, kültürel boyutlarda da yorum yapabilme imkânı
sağladığını ortaya koymuştur.
Mekânsal Tasarım İnsan-Çevre İlişkisi Ekolojik Yaklaşımlar Davranış Konumu Kuramı Olanaklılık Teorisi
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 30 Mayıs 2018 |
| Yayımlanma Tarihi | 25 Eylül 2019 |
| DOI | https://doi.org/10.16953/deusosbil.428613 |
| IZ | https://izlik.org/JA62FE83BL |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2019 Cilt: 21 Sayı: 3 |
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR
Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:
• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla