KARBON VERGİSİNİN İKTİSADİ DARALMA ETKİLERİNİN GİDERİLMESİ İÇİN ALTERNATİF POLİTİKA ÖNERİLERİ: TÜRKİYE İÇİN SOSYAL HESAPLAR MATRİSİ TEMELİNDE BİR ANALİZ
Öz
Uluslararası literatür karbon vergisinin sera gazı emisyonlarını önemli ölçüde azaltabileceğini ileri sürerken aynı zamanda ekonomide bir daralma yarattığını da göstermektedir. Dolayısıyla, ancak ekonomide bir daralma meydana gelmeden ya da oluşabilecek bir daralmanın etkilerini en aza indirerek uygulanabilecek bir karbon vergisi politikasının hem çevresel hem de ekonomik anlamda maksimum faydayı sağlayabileceği söylenebilir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de 10. Kalkınma Planı’nda öngörülen ekonomik büyüme hedefi ve Paris Konferansı’nda taahhüt edilen karbondioksit salınım hedefine birlikte ulaştırabilecek bir politika paketi önermektir. Çalışmada karbon vergisi emisyon salınımını azaltmak için kullanılırken, bu vergi gelirinin iktisadi aktiviteleri canlandırmak için ekonomiye geri enjekte edilmesi telafi edici politika aracı olarak kullanılmaktadır. Karbon vergisi tüm endüstrilere veya alternatif olarak en kirli üç endüstriye uygulanırken, geriye enjeksiyon hanehalkları veya firmalar üzerinden yapılmaktadır. 2012 yılı girdi-çıktı matrisi ve sosyal hesaplar matrisinin kullanıldığı araştırma sonuçları, karbon vergisi uygulamasının toplam sera gazı emisyonlarını azaltmakta etkili olduğu ancak tüm endüstrilere uygulanmasındansa seçilmiş en kirli endüstriler üzerine uygulanmasının daha düşük bir ekonomik küçülme yaratacağı yönündedir. Sera gazı emisyonlarının azaltımı için uygulanan karbon vergisinden toplanan kaynağın ekonomiye, firmalara bir transfer olarak geri döndürülmesinin ise hanehalklarına verilecek transfere göre daha etkili olacağı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alarcon, J. (1991). Social accounting matrix-based modeling, extensions wellbeing and environment applications using the sams for Ecuador 1975 and Bolivia 1989. http://www.iss.nl, (Erişim Tarihi: 05.01.2017).
- Allan, G., Lecca, P., Gregor, P. & Swales, K. (2014). The economic and environmental impact of carbon tax for Scotland: a computable general equilibrium analysis. Ecological Economics, 100, 40-50.
- Alton, T., Arndt, C., Davies, R., Hartley, F., Makrelov, K., Thurlow, J. & Ubogu, D. (2014). Introducing carbon taxes in South Africa. Applied Energy, 116, 344-354.
- Aydın, L. (2007). Enerji politikalarının Türkiye ekonomisi üzerine etkileri: Türkiye için genel denge analizi. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
- Beck, M., Rivers, N., Wigle, R. & Yonezawa, H. (2015). Carbon tax and revenue recycling: Impacts on households in British Columbia. Resource and Energy Economics, 41, 40-69.
- Brenner, M., Riddle, M. & James K, M. (2005). A Chinese sky trust? Distributional impacts of carbon charges and revenue recycling in China. http://scholarworks.umass.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1189&context=peri_workingpapers (Erişim Tarihi: 20.07.2016).
- Bureau, B. (2011). Distributional effects of a carbon tax on car fuels in France. Energy Economics, 33, 121-130.
- Bouzaher, A. (2015). How to go green: a general equilibrium investigation of environmental policies for sustained growth with an application to Turkey’s economy. Letters in Spatial and Resource Sciences, 8 (1), 49-76.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
26 Mart 2020
Gönderilme Tarihi
11 Ocak 2019
Kabul Tarihi
28 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 22 Sayı: 1