Based on Remote Sensing image processing and Geographic Information Systems analysis, population-dependent urban structures can be accurately monitored, analysed, and potential spatial or environmental problems restrained by professional land use management. In this study, the city of Nizip, located within the province of Gaziantep, was evaluated in this perspective and its development in the last thirty years was determined. The satellite images of 1990 and 2019 were evaluated within the framework of CORINE land classification system. The controlled classification method was implemented in the analysis and the city's growth rate and direction were determined while land cover changes were investigated both statistically and spatially. According to the analysis, residential areas in the study area, which were 555 ha in 1990, exceeded 1000 ha in 2019, due to industrialization and population growth. Urban sprawl was observed in NE and E directions. In addition, the bare lands of the city have been converted to dry agricultural lands in the last three decades which is supposedly due to long term climate effects. Along with the increasing industrialization movement in this period, the population increased by 30% on average in the central neighbourhoods. Migration from evacuated villages to the city centre following dam construction and water impoundment phases has increased the population. Rapid urbanization is also observed alongside newly built highways and motorways. Regarding increasing population movements in recent years, it is predicted that there could be spatial and environmental problems due to rapid and unplanned urbanization in Nizip city. It is stated that the elimination of these problems can be carried out through accurate and planned land use decision support systems.
Remote Sensing Geographic Information Systems Land use/Land cover change Population growth Nizip City
Uzaktan Algılama (UA) görüntü işleme ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) analiz yöntemleri ile nüfusa bağlı değişen şehir yapılanmaları doğru bir şekilde izlenebilmekte, analiz edilebilmekte ve olası mekânsal veya çevresel sorunlar profesyonel arazi kullanımı yönetimi ile kontrol altında tutulabilmektedir. Bu çalışmada Gaziantep il sınırı içerisinde yer alan Nizip şehri, bu perspektifte değerlendirilerek, son otuz yıl içerisindeki gelişimi Uzaktan Algılama yöntemi ile belirlenmiştir. 1990 ve 2019 yıllarına ait uydu görüntüleri CORINE arazi sınıflandırma çerçevesinde değerlendirilerek, kontrollü sınıflandırma yöntemi uygulanarak, şehrin büyüme oranı ve yönü belirlenmiş, arazi örtüsü değişimleri istatistiksel ve mekânsal olarak değerlendirilmiştir. Buna göre endüstrileşme ve nüfus artışına bağlı olarak 1990 yılında 555 ha olan yerleşim alanları 2019 yılına gelindiğinde 1000 ha alanı geçmiştir. Şehirleşme KD ve D yönünde gerçeklemiştir. Ayrıca çalışma alanında var olan çıplak alanların uzun süreli iklimsel etkilerle kuru tarım arazilerine dönüştürüldüğü düşünülmektedir. Bu dönemde artan endüstrileşme hamleleri ile birlikte, nüfus merkez mahallelerde ortalama %30 oranında yükselmiştir. Şehrin doğusunda yer alan baraj inşaatı ile birlikte, kamusallaştırılan ve boşaltılan köylerden şehir merkezine doğru göç artmıştır. Şehirleşme ayrıca yeni açılan otoyol ve duble yollar çevresinde de hızla arttığı görülmektedir. Son yıllarda artan bu nüfus hareketlerine bağlı olarak Nizip şehrinde, hızlı ve plansız şehirleşme kaynaklı mekânsal ve çevresel sorunlar oluşabileceği öngörülmektedir. Bu sorunların kaldırılması doğru ve planlı arazi kullanım karar destek sistemleri ile olabileceği ifade edilmektedir.
Uzaktan Algılama Coğrafi Bilgi Sistemleri Arazi kullanımı/ Arazi değişimi Nüfus artışı Nizip şehri
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 8 Ekim 2020 |
| Yayımlanma Tarihi | 31 Aralık 2020 |
| DOI | https://doi.org/10.16953/deusosbil.807793 |
| IZ | https://izlik.org/JA32PK36WR |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2020 Cilt: 22 Sayı: 4 |
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR
Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:
• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla