ÜSKÜDARLI SEYYİD İBRAHİM HANÎF DİVANÇESİ VE ÜSKÜDAR GAZELİ

Seyyid İbrahim Hanîf, 18. yüzyıl şair ve âlimlerinden biridir. İstanbul’un Üsküdar semtinde doğmuş ve ömrünün büyük bir bölümünü burada geçirmiştir. İbrahim Hanîf, Baltacılar zümresindendir. Çeşitli resmî görevlerde bulunmuş, Dîvân-ı Hümâyun’da hâcegânlık unvanını almıştır. Menâzilü’l-Haremeyn, Şerh-i Tûfân-ı Mârifet, Siyer-i Nebî, Nakd-i Gayret-i Hanîf ve Dîvânçe günümüzde tespit edilen eserleridir. Biyografik kaynaklar ile eserlerinden hareketle tasavvufî bir kişiliğe sahip olduğu anlaşılan İbrahim Hanîf, Mevlevî geleneğinin içinde yaşamış ve Mevlevî olarak tanınmıştır. Bu çalışmada, Seyyid İbrahim Hanîf’in hayatı, sanatı ve eserleri hakkında kısa bilgi verilmiş daha sonra Millet Yazma Eser Kütüphanesinde AE Mnz.121 numarada kayıtlı olan İbrahim Hanîf’in Dîvânçesi fiziki özellikler ve içerik bakımından ele alınmıştır. Ayrıca Dîvânçede kadîm tarihi, kültürü ve coğrafî yapısı ile dünyanın en seçkin şehirleri arasında yer alan İstanbul’un güzide semtlerinden Üsküdar’ı konu edinen ve mükerrer olarak yazılmış Üsküdar redifli gazelin dil içi çevirisi yapılarak gazel biçim ve içerik yönünden incelenmiştir. Gazelden hareketle şairin Üsküdâr’a dair hissiyatı hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur.