DİJİTALLEŞME VE KURUMSAL DİJİTAL SORUMLULUK KAVRAMI: GÜNCEL ÖRNEKLERE YÖNELİK BİR İNCELEME

Öz

Dijitalleşme hayatın her alanında kendini göstermeye devam etmektedir. Özellikle şirketlerin yaptıkları uygulamalar, dijitalleşmenin etkisindedir. Şirketlerin birçok problemini çözüme kavuşturacak fırsatları barındıran dijitalleşme acaba her zaman şirketlere fırsatlar mı sunmaktadır? İşte bu sorunun cevabı bütün dijitalleşme serüvenine çıkan şirketlerin merak ettiği en önemli konulardan birisini oluşturmaktadır. Şirketlerin dijitalleşme sürecinde karşılarına fırsatlar çıktığı kadar tehditler de çıkabilmektedir. Kurumsal dijital sorumluluk, şirketlerin dijitalleşme sürecinde ortaya çıkan kayıpların önüne geçmek amacıyla uygulanması önerilen bir dizi süreçtir. Bu bilgiler doğrultusunda çalışmanın amacı, kurumsal dijital sorumluluk olarak ifade edilen ve dijitalleşmenin meydana getirdiği kayıpları telafi etmek amacıyla uygulanması önerilen yönetim sisteminin hangi noktada olduğunu tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma desenine sahip bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre kurumsal dijital sorumluluk kavramı halen yeni bir kavram olup gelişme aşamasındadır. Uygulama yönüyle kurumsal dijital sorumluluk kavramı incelendiğinde ise çoğu firmanın bu yönde bir çalışmasının olmadığı ancak bazı küresel firmaların bu konuda çeşitli ilke vb. uygulamalar geliştirdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• kurumsal dijital sorumluluk
• kurumsal sosyal sorumluluk
• kurumlar
• dijital teknolojiler
• dijital dönüşüm

DIGITALIZATION AND THE CONCEPT OF CORPORATE DIGITAL RESPONSIBILITY: A REVIEW OF CURRENT EXAMPLES

Öz

Digitalisation continues to manifest itself every aspect of life. Especially the applications made by companies are affected by digitalisation. Does digitalisation, which has opportunities to solve many problems of companies, always offer opportunities to companies? The answer within this question constitutes one of the most important issues that all companies that embark on the digitalisation adventure are curious. Companies may face threats as well as opportunities in the digitalisation process. Corporate digital responsibility is a series of processes are recommended within companies aimed primarily at preventing the losses that arise in the digitalisation process. Based on information, the aim of the study is to determine at what point the management system, which is expressed as corporate digital responsibility and which is recommended in order to compensate for the losses caused by digitalisation. Towards, a qualitative research design research was conducted. According to the findings obtained, the concept of corporate digital responsibility is still a new concept and is in the development stage. When the concept of corporate digital responsibility is examined regarding the application, it’s determined that most companies don’t have a study in this direction, but some global companies have developed various principles and practices in this regard.

Anahtar Kelimeler

• corporate digital responsibility
• corporate social responsibility
• corporates
• digital technolojies
• digital transformation

Kaynakça

1. Acar, S., Çelik, S., & Künç, S. (2020). Sürdürülebilir Kalkınmanın Ekonomik, Sosyal ve Çevresel Boyutları Kapsamında İncelenmesi. M. Mete (Dü.) içinde, İktisadi ve İdari Bilimlerde Teori ve Araştırmalar II (s. 453-474). Gece Kitaplığı.
2. Alptekin, Z. M. (2020). Dijitalleşme ve Dijital Sosyal Sorumluluk İletişimi. Uluslararası Medya ve İletişim Araştırmaları Hakemli Dergisi, 3(2), 136-155.
3. Aslan, A. (2022). Dijital Etik: Değer Temelli Bir Model Önerisi. İstanbul: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Bilişim Bilim Dalı, Doktora Tezi.
4. Aydoğdu, C. C., & Karsak, B. (2023). Dijital çağda kurumsal sosyal sorumluluğa yeni bir yaklaşım: Kurumsal dijital sorumluluk kavramının bankacılık sektörü açısından incelenmesi. Uluslararası Halkla İlişkiler ve Reklam Çalışmaları Dergisi, 6(1), 36-68.
5. Bayrak, T. (2017). Sosyal medyada dijital etik: Twitter’da şiddet içerikli iletilerin incelenmesi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 1(1), 32-46.
6. Bednárová, M., & Serpeninova, Y. (2023). Corporate digital responsibility: Bibliometric landscape–chronological literature review. Int. J. Digit. Account. Res, 23, 1-18.
7. Carl, K. V., Zilcher, T., & Hinz, O. (2022). Corporate Digital Responsibility and the current Corporate Social Responsibility standard: An analysis of applicability. Open Identity Summit 2022, 75-86.
8. Carroll, A. B. (1991). The pyramid of corporate social responsibility: Toward the moral management of organizational stakeholders. Business horizons, 34(4), 39-48.

9. CDR. (2023, 10 20). CDR: https://corporatedigitalresponsibility.net/cdr-manifesto adresinden alındı Cheng, C., & Zhang, M. (2023). Conceptualizing corporate digital responsibility: a digital technology development perspective. Sustainability, 15(3), 1-21.
10. Činčalová, S., & Hedija, V. (2020). Firm characteristics and corporate social responsibility: The case of Czech transportation and storage industry. Sustainability, 12(5).
11. Çağlar, E., & Akdağ, M. (2023). Dijital halkla ilişkiler bağlamında kurumsal sürdürülebilirlik: Kağıtsız üniversite yönetim sistemi. Humanities, 18(2), 1-11.
12. Çalışkan, K. (2023). Kurumsal dijital sorumluluk üzerine bir inceleme. 16th International conference on knowlewdge, economy, management congress, (s. 271-277). İstanbul.
13. Dörr, S. (2020). Praxisleitfaden corporate digital responsibility. Berlin: VS Springer.
14. Driesens, T., Oakeley, M., & Schneevoigt, V. (2017). The rise of corporate digital responsibility. Pobrane z:. https://www. i-cio. com/management/best-practice/item/the-rise-of-corporate-digital-responsibility adresinden alındı
15. EDF. (2023, 11 03). EDF: https://www.edf.fr/en/the-edf-group/taking-action-as-a-responsible-company/digital-yet-responsible adresinden alındı
16. Elkington, J. (2006). Governance for sustainability. Corporate governance: an international review, 14(6), 522-529.
17. Elliott, K., Price, R., Shaw, P., Spiliotopoulos, T., Ng, M., Coopamootoo, K., & van Moorsel, A. (2021). Towards an equitable digital society: artificial intelligence (AI) and corporate digital responsibility (CDR). Society, 58(3), 179-188.
18. Engelsiz Çeviri. (2023, 25 12). www.engelsizceviri.com adresinden alındı
19. Floridi, L., Cath, C., & Taddeo, M. (2019). Digital ethics: its nature and scope. C. W. Öhman içinde, The 2018 yearbook of the digital ethics lab. Digital Ethics Lab Yearbook (s. 9-17). Springer, Cham.
20. Güler, S. (2021). Üniversitelerde Dijital Etiğin İmkânı Üzerine Bir Sorgulama. TRT Akademi, 6(12), 514-534.
21. Hamadi, H., & Manzo, C. (2021). " Corporate Digital Responsibility", A Study on Managerial Challenges for AI integration in Business. School of Economics and Management, Master Programme in Management.
22. Herden, C. J., Alliu, E., Cakici, A., Cormier, T., Deguelle, C., Gambhir, S., . . . Edinger-Schons, L. M. (2021). "Corporate Digital Responsibility” New corporate responsibilities in the digital age. NachhaltigkeitsManagementForum, 29, 13-29.
23. Jelovac, D., Ljubojević, Č., & Ljubojević, L. (2022). HPC in business: the impact of corporate digital responsibility on building digital trust and responsible corporate digital governance. Digital Policy, Regulation and Governance, 24(6), 485-497.
24. Kunz, W. H., & Wirtz, J. (2023). Corporate digital responsibility (CDR) in the age of AI: implications for interactive marketing. Journal of Research in Interactive Marketing, 1-7. doi:10.1108/JRIM-06-2023-0176
25. Lobschat, L., Mueller, B., Eggers, F., Brandimarte, L., Diefenbach, S., Kroschke, M., & Wirtz, J. (2021). Corporate digital responsibility. Journal of Business Research, 122, 875-888.
26. Londoño-Cardozo, J., & Pérez de Paz, M. (2021). Corporate digital responsibility: Foundations and considerations for its development. Revista de Administração Mackenzie, 22(6), 1-31.
27. Mayer, R. C., Davis, J. H., & Schoorman, F. D. (1995). An integrative model of organizational trust. Academy of management review, 20(3), 709-734.
28. Merbecks, U. (2023). Corporate digital responsibility (CDR) in Germany: background and frst empirical evidence from DAX 30 companies in 2020. Journal of Business Economics, 1-25. doi:https://doi.org/10.1007/s11573-023-01148-6
29. Merck Group. (2023, 12 25). https://www.merckgroup.com/en/company.html adresinden alındı
30. Merwe, J. V., & Achkar, Z. A. (2022). Data responsibility, corporate social responsibility, and corporate digital responsibility. Data & Policy, 4, 1-12.
31. Mihale-Wilson, C. A., Zibuschka, J., Carl, K. V., & Hinz, O. (2021). Corporate Digital Responsibility-Extended Conceptualization and Empirical Assessment. ECIS, 80, 1-16.
32. Orbik, Z., & Zozulakova, V. (2019). Corporate Social And Digital Responsibility. Management Systems in Production Engineering, 27(2), 79-83.
33. Önce, Ş. (2019). Etiğin Dijital Etiğe Dönüşümü Üzerine. Uluslararası Bilişim, Teknoloji ve Felsefe Dergisi, 2(3), 59-85.
34. Öteleş, F., & Merey, Z. (2022). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Dijital Etik Kavramına İlişkin Görüşleri. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(3), 1302-1323.
35. Özcan, N. (2021). Dijital Etik Üzerine Nitel Bir Araştırma. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 9(25), 89-105.
36. Samsung. (2023, 11 03). Samsung: https://www.samsung.com/us/about-us/digital-responsibility/ adresinden alındı
37. Suchacka, M. (2020). Corporate digital responsibility-A new dimension of the human-Technology relations. System Safety: Human-Technical Facility-Environment, 2(1), 1-8.
38. Şeşen, E. (2021). Waldo Zamanı’na Bilgi Teknolojileri ve Dijital Etik Açısından Bakmak. Library, Archive, And Museum Research Journal, 2(2), 83-92.
39. TEB Bankası. (2023, 11 03). TEB Bankası 2018-2019 Sürdürülebilirlik raporu. https://www.teb.com.tr/UPLOAD/PDF/CSR-report/TEB_2018-19_Surdurulebilirlik_Raporu.pdf adresinden alındı Thales. (2023, 11 03). Thales: https://www.thalesgroup.com/en/global/corporate-responsibility/governance/thales-and-digital-responsibility adresinden alındı
40. Turkcell. (2023, 11 03). Turkcell: https://www.turkcell.com.tr/tr/hakkimizda/kurumsal-iletisim/dijital-sorumluluk adresinden alındı