OSMANLI’DAN CUMHURİYET’E PETROLE ADANMIŞ BİR ÖMÜR; CEVAT EYÜP TAŞMAN’IN HAYATI VE ÇALIŞMALARI

Öz

Türkiye’nin ulusal petrol tarihinde önemli bir yeri olan Cevat Eyüp Taşman, yaptığı çalışmalarla Türkiye’de petrol endüstrisinin gelişmesine önemli katkıları olmuştur. Bu makalenin amacı Cevat Eyüp Taşman’ın hayatına dair bilinmeyenleri ve petrol endüstrisinde yaptığı çalışmaları ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Robert Kolejinden mezun olan Taşman, Osmanlı hükümetince açılan sınavı kazanarak, New York’ta bulunan Columbia Üniversitesinde burslu olarak eğitim almaya hak kazanan beş öğrenciden biri olmuştur. I. Dünya savaşının başlaması nedeniyle oluşan karmaşada ABD’den Türkiye’ye gelme imkânı bulamayan Taşman, ABD ve Meksika’da maden ve petrol alanında faaliyet gösteren şirketlerde petrol jeoloğu olarak görev yapmıştır. Cumhuriyetin kurulmasının ardından petrol arama faaliyetlerinde görev alacak Türk petrol jeoloğu bulunmadığından Cevat Eyüp Taşman, dönemin hükümeti tarafından milli bir mesele olarak benimsenen petrol faaliyetlerinde görev alması için Türkiye’ye davet edilmiştir. Cevat Eyüp Taşman bu görevi kabul ederek ülkesine hizmet etmek için Türkiye’ye gelmiş ve petrol endüstrisi alanında birçok kurumda görev alarak önemli çalışmalara imza atmış ve yaşamının sonuna kadar Türkiye’den ayrılmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Cevat Eyüp Taşman
• Petrol
• Petrol Faaliyetleri
• Petrol Jeolojisi.

A LIFE DEDICATED TO OIL FROM THE OTTOMAN PERIOD TO THE REPUBLIC; CEVAT EYÜP TAŞMAN'S LIFE AND WORKS

Öz

Cevat EyüpTaşman, who has an important place in Turkey's national petroleum history, has made significant contributions to the development of the petroleum industry in Turkey. The aim of this article is to reveal the unknown facts about Cevat Eyüp Taşman's life and his work in the oil industry. After graduating from Robert College, Taşman was one of the five students who were awarded a scholarship to study at Columbia University in New York by the Ottoman government. Taşman, who could not find the opportunity to come to Turkey from the USA in the chaos caused by the outbreak of World War I, worked as a petroleum geologist in companies operating in the mining and petroleum fields in the USA and Mexico. Since there were no Turkish petroleum geologists to take part in oil exploration activities after the establishment of the Republic, Cevat Eyüp Taşman was invited to Turkey by the government of the time to take part in oil activities, which was adopted as a national issue. Cevat Eyüp Taşman accepted this assignment and came to Turkey to serve his country. He worked in many institutions in the petroleum industry and carried out important works and did not leave Turkey until the end of his life.

Anahtar Kelimeler

• Cevat Eyüp Taşman
• Petroleum
• Petroleum Activities
• Petroleum Geology.

Kaynakça

1. BCA, 30-18-01-02/36-40-20 (29 Mayıs 1933)
2. BCA, 30-18-01-02/92-74-7 (23 Temmuz 1940)
3. BOA HR. SYS. 2454-34 (5 Mayıs 1918)
4. BOA MF. MKT. 1105-31 (14 Ocak 1911)